Τα "μικρά αμαρτήματα"

του π.Εφραίμ Παναούση

Τα μικρά αμαρτήματα. Αυτά που δεν τους δίνουμε σημασία.Γιατί τάχα σαν ανάξια λόγου δεν μπορούμε να ασχοληθούμε αυτά Κι όμως για δες με αυτά τα μικρά γεμίζεις και δεν θέλεις να ζήσεις μακριά τους.

Σου έχουν γίνει συνήθεια ,κάτι σαν δεύτερη φύση. Και επειδή δεν έχεις μεγάλα αμαρτήματα ,ησυχάζεις πως τάχα είσαι καλά. Δεν είναι έτσι..

Πόσο ωραία το λέει ο Άγιος Νικόδημος ο Αγιορείτης ."Τα μικρά αμαρτήματα είναι σαν τη λίμνη .Τι είναι μία λίμνη μπροστά σε μία θάλασσα .Αλλά δεν είναι λίγοι εκείνοι που έχουν πνιγεί στις λίμνες. Τι νομίζεις πως σε σώζει πως τάχα δεν πνίγηκες στη θάλασσα;"

Ας προσέξουμε λοιπόν .Η προσεκτική παρατήρηση της ζωής μας, μας βοηθά στο να γίνουμε συγκαταβατικοί στις πτώσεις και τα παραπτώματα των άλλων ανθρώπων.

Εκείνοι έχουν ένα μεγάλο αμάρτημα που χαρακτηρίζει τη ζωή τους. Μεγάλο και φανερό.

Όμως και εμείς έχουμε γεμάτη τη ζωή μας από πολλά και μικρά αμαρτήματα .Γιατί τάχα είμαστε καλύτεροί τους.

«Traffic Commander»: Η Αθήνα γίνεται ψηφιακή φυλακή - Αστυνομικά drones, ΑΙ και κάμερες στους δρόμους!

 

«Traffic Commander»: Η Αθήνα γίνεται ψηφιακή φυλακή - Αστυνομικά drones, ΑΙ και κάμερες στους δρόμους!

Ελευθέριος Ανδρώνης

Αστυνομικά drones που πετούν πάνω από το κεφάλι μας, «έξυπνες» κάμερες σε κάθε δρόμο να καταγράφουν την κάθε κίνησή μας, περιπολικά και δίκυκλα της αστυνομίας συνδεδεμένα με κέντρο τεχνητής νοημοσύνης όπου σαρώνονται τα δεδομένα μας σε πραγματικό χρόνο.

Δεν είναι σενάριο κάποιας δυστοπικής ταινίας φαντασίας, αλλά το νέο επιχειρησιακό σύστημα διαχείρισης της κυκλοφορίας στην Αθήνα, με το όνομα «Traffic Commander», το οποίο παρουσιάστηκε μετά βαΐων και κλάδων από τον Μιχάλη Χρυσοχοΐδη και τη ΓΑΔΑ.

Το νέο σύστημα φιλοδοξεί να μετατρέψει την Αθήνα σε ένα ψηφιακό «κλουβί» στα πρότυπα των «έξυπνων πόλεων» και υποτίθεται ότι επιστρατεύεται για την αποτελεσματικότερη διαχείριση της κυκλοφορίας στο λεκανοπέδιο. «Δεν αποτελεί απλώς μία ακόμη ψηφιακή εφαρμογή αλλά έναν μηχανισμό που μετατρέπει τον μεγάλο όγκο πληροφοριών σε χρήσιμη επιχειρησιακή γνώση, επιτρέποντας ταχύτερες και αποτελεσματικότερες αποφάσεις», δήλωσε ο γενικός αστυνομικός διευθυντής Αττικής, υποστράτηγος Θανάσης Κάμπρας, χαρακτηρίζοντας το Traffic Commander «ένα σημαντικό βήμα στον ψηφιακό μετασχηματισμό της Ελληνικής Αστυνομίας».

Μπορεί να έχουμε από τους χειρότερους δρόμους της Ευρώπης, χαοτική πολεοδόμηση, τραγικούς πεζόδρομους και ποδηλατόδρομους, αχρηστευμένες διαβάσεις, ελάχιστους χώρους πρασίνου, τριτοκοσμικά συστήματα αποστράγγισης, μπαζωμένα ρέματα, πολυκατοικίες που ραγίζουν από τους μετροπόντικες, αλλά – πάλι καλά – θα μπορούμε να λέμε περήφανα ότι διαθέτουμε «Traffic Commander», πανηγυρίζοντας για το πανοπτικό που θα μετατρέψει την Αθήνα σε φυλακή του Big Brother.

Μπορεί στη χώρα μας να μένουν ανεξιχνίαστες οι δολοφονίες δημοσιογράφων, να οργιάζει η τουρκική μαφία και η διακίνηση όπλων, να πεθαίνουν κοπέλες γιατί «το περιπολικό δεν είναι ταξί», να σφάζονται οπαδοί για χάρη κάποιας φανέλας, το κέντρο της Αθήνας να έχει γίνει άβατο της «Καμπούλ», άλλα όλα κι όλα, η αστυνομία θα έχει πλέον την επιχειρησιακή δύναμη να ξέρει τι ώρα βήξαμε και τι ώρα ξύσαμε το κεφάλι μας.

Αφού το σχέδιο αστικοποίησης του πληθυσμού έφερε τρανά αποτελέσματα, τώρα ήρθε η ώρα που το αθηναϊκό «μαντρί» κλείνει υψώνοντας ψηφιακούς φράκτες. Η απόλυτη καταπάτηση της ιδιωτικότητας στο δημόσιο χώρο, παρουσιάζεται σαν δεδομένο επίτευγμα «προόδου». Φαντάζει πλέον «φυσιολογικό» να σε παρακολουθούν σμήνη από ιπτάμενες κάμερες και να περνάς από κρησάρες αλγορίθμων ανά πάσα στιγμή,  γιατί δεν υπάρχει πλέον δυστοπία που να μην δικαιολογείται στο όνομα της «βελτίωσης της καθημερινότητας».

Σε αυτή τη χώρα εδώ και 5 χρόνια δε γίνεται να βρεθεί ποιοι αγοράσαν και χρησιμοποιούσαν το Predator παρακολουθώντας τους μισούς θεσμούς του κράτους, αλλά σε λίγους μήνες θα μπορούν να αποδείξουν μέχρι και το αλουμινένιο κουτάκι που πέταξες σε λάθος κάδο. Σε αυτή τη χώρα δεν αξιωθήκαμε να σταματήσουμε ούτε 2 τρένα που κινούνταν αντίθετα στην ίδια γραμμή στα Τέμπη, αλλά θα λύσουμε το κυκλοφοριακό με ψηφιακό στραγγαλισμό των πολιτών. Κάμερες στις κολώνες, κάμερες στα μαγαζιά, κάμερες στον ουρανό, κάμερες εντός της καμπίνας των αυτοκινήτων, κάμερες στα ΜΜΜ, ολόκληρη η ζωή μας μια κάμερα και μια… κάμαρα παρακολούθησης.

Ακόμα και το όνομα «Traffic Commander» θυμίζει βιντεοπαιχνίδι τύπου «Sims» όπου ο παίκτης ελέγχει ολόκληρες γειτονιές πολιτών ή παιχνίδια στρατηγικής σαν το «Command and Conquer» όπου καλείσαι να διοικήσεις στρατούς και να επιτεθείς σε αντίπαλα στρατόπεδα. Αλήθεια, ποιος σκέφτηκε αυτό το όνομα; Του πήρε πολύ για να καταλήξει σε αυτό;

Πόσο νόημα έχει το «Traffic Commander» όταν μετά τη δύση του ηλίου φοβάσαι να περπατήσεις στο κέντρο της Αθήνας και μετά την ανατολή του ηλίου ακούς όλες τις γλώσσες της οικουμένης εκτός από τα ελληνικά; Προφανώς έχει νόημα μόνο για την εξουσία, αφού κατά την παρουσίαση του συστήματος ομολόγησαν ότι «φιλοδοξία της Ελληνικής Αστυνομίας είναι το συγκεκριμένο μοντέλο να αποτελέσει τη βάση για την ανάπτυξη αντίστοιχων κέντρων διαχείρισης και σε άλλες περιοχές της χώρας».

Πιλοτικό σύστημα λοιπόν το «Traffic Commander», ώστε η ψηφιακή αστυνόμευση των πόλεων 15 λεπτών να επεκταθεί και σε άλλες πόλεις της Ελλάδας. Ο πραγματικός λόγος που εφαρμόζεται είναι η μαζική συλλογή δεδομένων που με το «κλειδί» της ηλεκτρονικής ταυτότητας θα ανοίξει το κουτί της Πανδώρας.

Ήδη η Ευρωπαϊκή Ένωση εισάγει ασφυκτικούς νόμους για τα παλιά (συμβατικά) οχήματα για να σπρώξει τους πολίτες προς τα ηλεκτρονικά συστήματα ελέγχου των νέων αυτοκινήτων. Έρχονται κανονισμοί αξιολόγησης για τα μεταχειρισμένα οχήματα, ώστε να πιστοποιούνται ως ανεκτά ή να οδηγούνται στην πρέσα ως οχήματα στο τέλος του κύκλου ζωής τους (ELV). Οι έλεγχοι ΚΤΕΟ σύντομα θα γίνουν «ιερά εξέταση» για τα μεταχειρισμένα, εξετάζοντας εξονυχιστικά τα ηλεκτρονικά συστήματα και θέτοντας αυστηρότερα κριτήρια για τους εκπεμπόμενους ρύπους. Ακόμα, έρχονται ποσοστώσεις στα πλαστικά μέρη των νέων αυτοκινήτων (το 20% του υλικού να είναι από ανακυκλωμένο πλαστικό παλιών οχημάτων).

Το δίκτυο ριζικής ανασύστασης της κυκλοφορίας βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη και φαίνεται ότι ψηλά στην «πυραμίδα», οι μεγάλοι «Commanders» έχουν πατήσει γκάζι για να διαλύσουν το δικαίωμα της ελεύθερης μετακίνησης, μετατρέποντάς το σε προαυλισμό υπό όρους…

ΤΕΧΝΗΤΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ: ΕΙΝΑΙ Η ΝΕΑ ΠΑΡΕΑ;

 

    Ολοένα και περισσότεροι, ιδίως νέοι, έχουν βρει στην τεχνητή νοημοσύνη μία ασφαλή παρέα. Κάνουν διαλόγους με το ChatGPT, το ρωτάνε, τους απαντά, άλλοτε επιτυχημένα, άλλοτε όχι, αλλά αισθάνονται ότι η τεχνητή νοημοσύνη είναι μία ευκαιρία να μιλήσουν, να βγάλουν από μέσα τους υπαρξιακές και άλλες ανησυχίες, να διαβάσουν τις απαντήσεις που θα ήθελαν να ακούσουν από έναν πραγματικό φίλο, στον οποίο όμως θα έπρεπε  να δώσουν κάτι, κυρίως να σταθούνε ενώπιος ενωπίω απέναντί του, να μοιραστούν και τα δικά του συναισθήματα, την αποδοχή ή την απόρριψη, να βελτιώσουν τον εαυτό τους, να υποστηρίξουν αυτό που ονομάζουμε σχέση. Αντίθετα, με την τεχνητή νοημοσύνη δεν έχουν να χάσουν κάτι, όπως συμβαίνει στις σχέσεις, αλλά μόνο να πάρουν. Κι αυτό τους κάνει να νιώθουν εμπιστοσύνη.
                Όσοι ανησυχούν για την κυριαρχία της τεχνητής νοημοσύνης, θα έπρεπε πρωτίστως να ανησυχούν για την αδυναμία μας να σχετιστούμε μεταξύ μας. Τη φοβικότητά μας απέναντι στον άλλον. Το ότι δεν παλεύουμε με τον χαρακτήρα μας, ώστε να υπερβούμε τις ανασφάλειές μας και να ανοιχτούμε στον συνάνθρωπό μας, με αποτέλεσμα η τεχνητή νοημοσύνη να γίνεται για μας «μια κάποια λύσις» (Κ.Π.Καβάφης). Και η αδυναμία αυτή ξεκινά από το οικογενειακό περιβάλλον. Όταν οι γονείς έχουν αφήσει τα παιδιά στην οθόνη, γιατί δεν θέλουν να προλάβουν να μοιραστούν τη ζωή μαζί τους, γιατί το μεγάλωμα των παιδιών προϋποθέτει κόπο και χρόνο και υπέρβαση του εαυτού, όταν η τεχνολογία αντικαθιστά την κοινωνία των προσώπων, τότε η τεχνητή νοημοσύνη γίνεται απαραίτητο συστατικό όχι της μόνο ζωής, αλλά της ύπαρξης.
                Το ότι η τεχνητή νοημοσύνη διευκολύνει την επιβίωσή μας, την ποιότητα ζωής μας, την καθημερινότητα με τα φανάρια στους δρόμους, με τη χρήση των ηλεκτρονικών συσκευών, με τα αυτοκίνητα, κάνει ελέγχους, βοηθά στην υγεία, στην εκπαίδευση, στο να βρούμε πράγματα και πληροφορίες που μας διευκολύνουν, αυτό είναι υπεράνω πάσης αμφιβολίας χρήσιμο. Όμως, το να παραδοθούμε σ’ αυτήν, αποτελεί επιλογή μας, ιδίως στο σχεσιακό επίπεδο, η οποία ξεκινά από το γεγονός ότι δεν θέλουμε να κουραστούμε για να μάθουμε και όχι απλώς να πληροφορούμαστε.
                Όσο κι αν φαίνεται παράδοξο, σήμερα, επειδή διά της τεχνητής νοημοσύνης και των αλγορίθμων της δεν χρειάζεται να γράψουμε ένα κείμενο, ένα μήνυμα, να αποτυπώσουμε τον πραγματικό μας κόσμο, δεν χρειάζεται καν να διαβάσουμε ένα κείμενο αφού η τεχνητή νοημοσύνη μας δίνει εύκολα την περίληψή του, θα αυτοαποκλειόμαστε συνεχώς από το να κάνουμε τη γνώση κτήμα μας. Και αυτό θα συνεπάγεται ανθρώπους που δεν θα χρειάζεται να σκέφτονται. Γιατί να σκεφτόμαστε λοιπόν και στο επίπεδο των σχέσεών μας, αφού ο άλλος δεν θα είναι ένα ον προς γνωριμία, προς σπουδή, προς μοίρασμα, αλλά θα αρκούμαστε στην όψη του και στην επιφανειακή προσέγγισή του, όπως κάνουμε με τη γνώση διά της τεχνητής νοημοσύνης, κυρίως όμως θα μένουμε στην τέρψη που μας προκαλεί ή όχι, χωρίς να χρειάζεται να κοπιάσουμε, να φλερτάρουμε, να ελέγξουμε, να θυσιάσουμε, να λειτουργήσουμε ως υπάρξεις που σκέφτονται και με τον νου και με την καρδιά;
                Δεν είναι η τεχνητή νοημοσύνη η νέα παρέα μας, αλλά αυτό χρειάζεται να το αποφασίσουμε εμείς. Να το περάσουμε στα παιδιά μας. Να αρνηθούμε να ταυτίσουμε τη σκέψη, τη γνώση, την άποψη, την ταυτότητά μας με τα έτοιμα της τεχνητής νοημοσύνης, αλλά να βάλουμε μια κόκκινη γραμμή. Το χρήσιμο δεν μπορεί να είναι η πυξίδα της ζωής, αλλά η βοήθεια σ’ αυτήν. Ας βγούμε από το καβούκι μας κι ας χάσουμε. Κάποια στιγμή, θα μάθουμε και θα προχωρήσουμε. Έχουμε ευθύνη.  

π. Θεμιστοκλής Μουρτζανός

Διαρκώς συμβαίνουν στην ζωή μας απρόοπτα

Έρχεσαι στο μοναστήρι για να βρεις πνευματική ζωή, και συναντάς κακούς. Είναι απρόοπτο. Ζητάς κελλί από την πλευρά του μοναστηριού που δεν έχει υγρασία, το αποκτάς, διαπιστώνει όμως ότι η θάλασσα σου προκαλεί αλλεργία, οπότε δεν μπορείς να χαρείς ούτε την ημέρα ούτε την νύχτα.

Αμέσως θα σου πει ο λογισμός, σήκω να φύγεις. Είναι απρόοπτο.

Σε πλησιάζω με την ιδέα ότι είσαι καλός άνθρωπος και βλέπω ότι είσαι ανάποδος. Απρόοπτο.

Παρουσιάζονται συνεχώς απρόοπτα ενώπιόν μας, διότι έχομε θέλημα και επιθυμίες...

Τα απρόοπτα είναι αντίθετα προς το θέλημα και την επιθυμία μας, γι’ αυτό και μας φαίνονται απρόοπτα, στην ουσία όμως δεν είναι....

Διότι άνθρωπος που αγαπά τον Θεόν προσδοκά τα πάντα και λέγει πάντοτε «γενηθήτω το θέλημά σου». Θα έρθει βροχή, λαίλαπα, χαλάζι, κεραυνός; « Είη το όνομα Κυρίου ευλογημένον».

Επειδή αυτά κοστίζουν στην σαρκικότητά μας, γι’ αυτό εμείς τα βλέπομε ως απρόοπτα.

Για να μην ταράσσεσαι λοιπόν κάθε φορά και στεναχωριέσαι, για να μην αγωνιάς και προβληματίζεσαι, να τα περιμένεις όλα, να μπορείς να υπομένεις ό,τι έρχεται.

Πάντα να λες, καλώς ήλθες αρρώστια, καλώς ήλθες αποτυχία, καλώς ήλθες μαρτύριο. Αυτό φέρνει την πραότητα, άνευ της οποίας δεν μπορεί να υπάρχει καμμία πνευματική ζωή.

Γέροντας Αιμιλιανός Σιμωνοπετρίτης

O ΠΡΟΦΗΤΗΣ ΙΕΖΕΚΙΗΛ

Τη μνήμη του Προφήτη Ιεζεκιήλ τιμά σήμερα, 23 Ιουλίου, η Εκκλησία μας. Ο Προφήτης Ιεζεκιήλ έζησε στα χρόνια του Ναβουχοδονόσορα, κατά τον έκτο αιώνα π.Χ. (κατ’ άλλους το 477π.Χ.).

Ο πατέρας του ήταν Ιερέας και ονομαζόταν Βουζί και οδηγήθηκε αιχμάλωτος στην Βαβυλώνα μετά την πρώτη κατάληψη της Ιερουσαλήμ, το 598 π.Χ.

Η ανατροφή του Ιεζεκιήλ υπήρξε πολύ επιμελημένη, μέσα στα πλαίσια των αυστηρών ηθών της πατροπαράδοτης θρησκείας. Ήταν αμείλικτος εχθρός κάθε κακίας και αμαρτίας και ήλεγχε με θάρρος τους υπερόπτες και αλαζονικούς άρχοντες. Ο Ιεζεκιήλ ήταν πολύ αγαπητός στο λαό και πολλοί προσέρχονταν σ’ αυτόν, ακόμα και πρεσβύτεροι Ιουδαίοι, για να ζητήσουν τις συμβουλές του. Οι προφητείες του αναφέρονται κυρίως στην καταστροφή της Ιερουσαλήμ και μετά.

Η παράδοση αναφέρει ότι ο Ιεζεκιήλ φονεύθηκε από τη φυλή του Γάδ, επειδή ήλεγχε τις ειδωλολατρικές τους ροπές. Τάφηκε στη σημερινή Βαγδάτη του Ιράκ.

Το βιβλίο του Προφήτη Ιεζεκιήλ διαιρείται σε τρία μέρη: Το πρώτο μέρος (κεφ. α’-κδ’) περιέχει προειδοποιήσεις για την βέβαιη καταστροφή της Ιερουσαλήμ. Το δεύτερο μέρος (κεφ. κε’-λβ’) περιέχει προφητείες καταδίκης για διάφορα ειδωλολατρικά έθνη και το τρίτο μέρος (λγ’-μη’) αποτελείται από προφητείες οι οποίες αναφέρονται σε διάφορα θέματα. Στο τρίτο μέρος περιλαμβάνεται και η προφητεία, η οποία αναφέρεται στο όραμα του Προφήτου Ιεζεκιήλ, το σχετικό με την θαυματουργική ζωογόνηση των γυμνών οστών, που γίνονται ζωντανοί άνθρωποι με το πρόσταγμα του Θεού (λζ’, 1-14). Η προφητεία αυτή διαβάζεται στους Ιερούς Ναούς κατά τον Εσπερινό του Μεγάλου Σαββάτου, δηλαδή το βράδυ της Μεγάλης Παρασκευής μετά την περιφορά του Επιταφίου, επειδή προφητεύει την ανάσταση των νεκρών, η οποία θα πραγματοποιηθεί κατά την Δευτέρα Παρουσία του Χριστού.

Τέλος, ας αναφέρουμε μερικά λόγια του προφήτη, που δίνουν αθάνατα μηνύματα ζωής αιωνίου: «Καί εγένετο λόγος Κυρίου προς με λέγων… ότι πάσαι αι ψυχαί εμαί εισιν … Η ψυχή η αμαρτάνουσα, αυτή αποθανείται. Ο δε άνθρωπος ος έσται δίκαιος, ο ποιών κρίμα και δικαιοσύνην … ζωή ζήσεται, λέγει Κύριος» (Ιεζεκιήλ, ιη’ 1-9). Δηλαδή, ο Κύριος μίλησε σε μένα και είπε: «κάθε ζωή ανθρώπου είναι δική μου. Αυτός που αμαρτάνει, αυτός και θα τιμωρηθεί με θάνατο. Ο άνθρωπος, όμως, που είναι δίκαιος, αυτός που τηρεί τις εντολές μου και φέρεται με δικαιοσύνη, αυτός θα ζήσει αιώνια, λέγει ο Κύριος».

Απολυτίκιον
Ήχος γ’. θείας πίστεως.
Θείου Πνεύματος, τη επιπνοία, προκατήγγειλας, Θεού Προφήτα, εσομένων μυστηρίων την έκβασιν την του Σωτήρος απόρρητον κένωσιν, και αιωνίων νεκρών την ανάστασιν Ιεζεκιήλ ένδοξε, Χριστόν τον Θεόν ικέτευε, δωρήσασθαι ημίν το μέγα έλεος.

Τι γράφουμε άραγε στα χαρτιά της μνημόνευσης;

Καταρχήν τα χαρτιά της μνημόνευσης έχουν πλέον μια απίστευτη ποικιλία…
Όμως από τα στολισμένα με εκκλησιαστικά διάκοσμα και εικόνες μέχρι το απλό χαρτί τετραδίου,κι από εκείνα με τα γράμματα καλλιγραφίαςμέχρι τα άλλα που' ναι τόσο δυσανάγνωστα(σαν συνταγή γιατρού)όλα μα όλα έχουν κάτι κοινό,
τον πόνο που κουβαλάνε αλλά και την τόση αγωνία μαζί με την ελπίδα….

Η αλήθεια είναι βέβαια ότι έχει σημασία η διάθεση που κινεί το χέρι μας για να γράψει…
Βλέπεις άλλοτε το κινεί η ανάγκη μα άλλοτε η συνήθεια….Κι άλλοτε βέβαια τίποτα….Να το πούμε κι αυτό….
Ειδικά στα μνημόσυνα, υπάρχουν φορές, που η οικογένεια θα φέρει μεν τα της λειτουργίας αλλά αφού είναι γνωστό το όνομα του κεκοιμημένου δεν θα δώσει κανένα χαρτί μνημόνευσης!
Και όχι δεν είναι θέμα ελλιπούς κατήχησης (έχει γίνει κι αυτό καραμέλα
δικαιολόγησης της αμέλειας).
Είναι λίγοι αυτοί που δεν τα γνωρίζουν αυτά.
Ενώ τους λέμε αυτό που έλεγε ο Αγ. Παΐσιος ‘’η αμαξοστοιχία έχει πολλά βαγόνια
είναι κρίμα να πάνε άδεια, γράψτε κι άλλα ονόματα αλλά και υπέρ υγείας
όχι μόνο το όνομα του μνημοσύνου, μερικοί απλά δεν ασχολούνται ή το χειρότερο δεν ενδιαφέρονται δυστυχώς.

Για αυτούς που ενδιαφέρονται πάντως θα θυμίσουμε μερικά πράγματα.
Στα πολύτιμα αυτά χαρτάκια(γιατί πραγματικά είναι πολύτιμα)γράφουμε μονάχα
βαπτισμένους ορθόδοξα χριστιανούς και όχι δεν γράφουμε το αβάπτιστο παιδί ή εγγόνι μας(αυτές τις περιπτώσεις μπορούμε να τις βάλουμε στην κατ’ ιδίαν προσευχή μας στο κομποσχοίνι και δεν χρειάζεται να διαμαρτυρόμαστε κάτι ξέρουν παραπάνω οι Πατέρες της εκκλησίας μας από εμάς άλλωστε δεν είναι αμελητέα η βοήθεια κι από εκεί).

Επίσης γράφουμε τα βαπτιστικά όνομα κι όχι υποκοριστικά ή συντμήσεις ονομάτων.
Σε ανθρώπους ρασοφόρους τους γράφουμε όπως προσφωνούνται προς την Θεία Κοινωνία δηλαδή δίχως τίτλους τιμής ή θέσεις διακονίας
λ.χ Ανδρέου Ιερέως και όχι πρωτοπρεσβυτέρου ,Χριστοδούλου αρχιερέως και όχι αρχιεπισκόπου,Αγνής μοναχής και όχι ηγουμένης.

Από τα περίεργα και λανθασμένα που γράφονται είναι όταν κάποιοι δίπλα στον όνομα προσθέτουν και το ‘’επιτρόπου’’...

Μια συμβουλή των πατέρων μας πάντως είναι να μην βαριόμαστε να γράφουμε
όσες ψυχές πιο πολλές μπορούμε….
Υπάρχουν ψυχές που δεν έχουν κανέναν "πίσω" να τους μνημονεύσει και δεν το βάζει ο νους μας πόσο ανάγκη έχουν της προσευχής μας….Ναι και της δικής μας προσευχής!!!

Και άφησα για το τέλος το πιο δύσκολο για μας…
Ξέρεις πρώτη θα λέγαμε κίνηση συγχώρεσης ακόμα κι είναι αν ο άλλος δεν μας συγχωρέσει ποτέ είναι να τον γράψουμε όχι στα παλιά των υποδημάτων μας
μήτε στα υπέρ αναπαύσεως αλλά στα υπέρ υγείας!
Ας ξεκινήσουμε λοιπόν βάζοντας(ακόμα και δήθεν ότι θέλουμε βοήθεια) το παιδί ή και το εγγονάκι μας να γράφει ονόματα στα ευλογημένα χαρτάκια
να μαθαίνει κι αυτό από μικρό να εμπιστεύεται(με τον κόπο του αυτό) κάποιες ψυχές στην αγκαλιά του Θεού!

Πατήρ Ιωάννης Παπαδημητρίου.

Τα λόγια της Αγίας Γραφής κρύβουν χρυσάφι

 

.Να έχετε τον Χριστό στο κέντρο της ζωής σας,όχι τον εαυτό σας

Αυτοί οι λαιφ κοουτσερς σας έχουν κάνει πολύ μεγάλο κακό, παιδιά μου. 

Βαρέθηκα να διαβάζω αναρτήσεις για την συμπεριφορά των ανθρώπων και πόσο πολύ έχετε αδικηθεί. Πόση μπεσα έχετε σε έναν ανάλγητο κόσμο και τα λοιπά. Ωραία είναι αυτά γιατί χαϊδεύουν. Όμως δεν ανήκουν στο φάσμα της ωριμότητας ενός συνειδητού Χριστιανού. 

 Ας αρχίσουμε να ασκούμε λίγο την αυτομεμψία και την αυτοκριτική. Πόσους ανθρώπους, πληγώσαμε, πατήσαμε, προσπελάσαμε με χειριστικότητα και χυδαιότητα. Αυτή η συμπεριφορά αρμόζει σε έναν σοβαρά ασχολουμενο περί τα πνευματικά. 

 Τα άλλα είναι για τα νηπια και τους προβληματικούς εγκλωβισμένους στο εγώ τους ανθρώπους, τους οποίους κατά τα άλλα σεβόμαστε, αλλά δεν θα οριζόμαστε από αυτούς. Και επιτέλους βγάλτε τις λέξεις ' τοξικος' και ' τοξικοτητα' από το λεξιλόγιο σας. Είναι μια συγκαλλυμμενη κατακριση. 

Τοξικότητα υπάρχει βέβαια διότι ο κόσμος εν τω πονηρω κείται , αλλά σκεφτείτε μια στιγμή ότι όλοι είμαστε φορείς της.Ξερετε πόσους αδικούμε; Πόσους πονέσαμε; Νομίζετε οτι ξεχωρίζουμε από αυτους, οι οποίοι κτιζουν καθημερινά λιθαράκι λιθαράκι το ψηφιδωτο της παγκόσμιας οδυνης;Εμείς οι ίδιοι ειμαστε αυτοί. Και αυτό δεν έχει να κάνει με ενοχές και μειονεξία. Αντίθετα μας κάνει πιο εγρήγορους και προσεκτικούς. Είναι μια απελευθερωτική, ανακουφιστική αλήθεια που μας απαλλάσει από τις ψευδαισθήσεις ότι ολα αφορούν εμάς.Δόξα τω Θεω για τα όρια και την αδυναμία μας! Επειδή, καποιος μας ειπε οτι διαφερουμε, αξίζουμε και ξεχωριζουμε από τους άλλους, πρεπει να τον ακουμε; Γενικά, αυτη είναι η δουλειά τους .Πληρώνονται για να τα λένε. Για να εμπνέουν εφήμερα ευχάριστα συναισθήματα. Δεν τους ενδιαφέρουν οι συνέπειες. Τόσο απλά.

Παιδιά, δεν σώζεσαι όταν καταδικάζεις τον άλλο.Να έχετε τον Χριστό στο κέντρο της ζωής σας και να είναι γνωμονας για ό,τι κάνετε και ο,τι σκέφτεστε. Όχι τον εαυτό σας.Βγαλτε τον εαυτό σας από το κέντρο! Και να μάθετε να χαίρεστε και να υποφερετε με το ίδιο αίσθημα ευχαριστίας. Έτσι θα είστε ευτυχισμένοι. Τα άλλα είναι ναρκωτικά για να ζούμε σε μια κάψουλα αυτοδικαίωσης και να αισθανόμαστε ευχάριστα.

π.Παντελεήμων Κρούσκος

Σαν κερί που λιώνει

Ο άνθρωπος με τη σάρκα του ομοιάζει με αναμμένο κερί. Το κερί είναι προορισμένο να λιώσει και ο άνθρωπος να πεθάνει. 

Η ψυχή του όμως είναι αθάνατη, γι’ αυτό και η μέριμνά μας πρέπει να στρέφεται περισσότερο για την ψυχή παρά για το σώμα: 

«Τι γαρ ωφελείται άνθρωπος, εάν τον κόσμον όλον κερδήση, την δε ψυχήν αυτού ζημιωθή; ή τι δώσει άνθρωπος αντάλλαγμα της ψυχής αυτού» (Ματθ. ιστ’, 26).

Όσιος Σεραφείμ του Σάρωφ

Η ΑΓΙΑ ΜΑΡΙΑ Η ΜΑΓΔΑΛΗΝΗ

 

Τη μνήμη της Αγίας Μαρίας της Μαγδαληνής τιμά σήμερα, 22 Ιουλίου, η Εκκλησία μας. Η Αγία Μαρία η Μαγδαληνή, καταγόταν από τα Μάγδαλα, πόλη που βρίσκεται δυτικά της θάλασσας της Γαλιλαίας.

Όταν πληροφορήθηκε για τον Χριστό, πήγε κοντά του και απαλλάχθηκε από τα επτά δαιμόνια που την ενοχλούσαν και στην συνέχεια έγινε μαθήτρια του.

Αυτή, μάλιστα, κατά την Ανάσταση του Κυρίου ήλθε πρώτη στον τάφο Του με αρώματα, και άγγελοι ντυμένοι στα λευκά ανήγγειλαν σ’ αυτή την Ανάσταση Του.

Η Μαρία, μετά την κάθοδο του Αγίου Πνεύματος, εξακολούθησε να διακονεί στην πρώτη χριστιανική Εκκλησία στην Ιερουσαλήμ. Έπειτα πήγε στην Έφεσο, κοντά στον Άγιο Ιωάννη το Θεολόγο, οπού και πέθανε.

Τάφηκε στην είσοδο της σπηλιάς, όπου αργότερα εκοιμήθησαν οι επτά παίδες εν Εφέσω.

Εορτολόγιο: Μαγδαληνή, Μάγδα, Μαγδούλα, Μαγδαλένα, Μαγδαλένια, Μαγδαλή, Μαγδάλω. Μαριλένα, Μαριαλένα, ΜαρίαΕλένη. Μαρκέλλα, Μαρκέλα, Μαρκελλή, Μαρκελή. Μενέλαος.

Απολυτίκιο:
Ήχος α’. Τον τάφον σου Σωτήρ.
Χριστώ τω δι᾽ ημάς, εκ Παρθένου τεχθέντι, Σεμνή Μανδαληνή, ηκολούθεις Μαρία, αυτού τα δικαιώματα, και τους νόμους φυλάττουσα, όθεν σήμερον, την παναγίαν σου μνήμην, εορτάζοντες, ανευφημούμέν σε πίστει, και πόθω γεραίρομεν.

Άφησε στον Θεό να αποκαλύψει την ταπείνωσή σου. . .

 

π. Σπυρίδων Σκουτής

Η ταπείνωση δεν είναι ένα ένδυμα που το φοράς όποτε επιθυμείς, δεν είναι μια αρετή αναγνωρίσιμη από τον εαυτό σου. Δεν τη βλέπεις, ούτε την αντιλαμβάνεσαι.

Η ταπείνωση είναι μια στάση ζωής, όταν ο άνθρωπος έχει μεταμορφωθεί από τη σχέση του με τον Χριστό. Μια οντολογική μεταμόρφωση, το «είναι» του ανθρώπου σε μια Χριστολογική τροχιά.

Δεν το βλέπεις εσύ. Οι άλλοι το βλέπουν και το αναγνωρίζουν. Σαν τον ήλιο που δεν βλέπει τις ακτίνες του. Όποιος νομίζει ότι είναι ταπεινός μάλλον αναγνωρίζει το ψεύτικο φως του διαβόλου εντός του.

Αν την ταπείνωση την αποκαλύπτει το «εγώ» σου τότε υπάρχει πρόβλημα. Αν πιστεύεις ότι είσαι ταπεινός, μάλλον τείνεις να γίνεις μαριονέτα του διαβόλου.

Αποκαλύπτεται η ταπείνωση μέσα από τον δρόμο της μετανοίας.

Να θέλει ο Χριστός να έρθει σπίτι σου κι εσύ να του λές «Κύριε, οὐκ εἰμὶ ἱκανὸς ἵνα μου ὑπὸ τὴν στέγην εἰσέλθῃς·» Ματθ. Η’9. Διότι αντιλαμβάνεσαι ποιος πραγματικά είσαι και ποιος είναι ο Χριστός, και αυτό θέλει δουλειά πολύ.

Η ταπείνωση δεν είναι υποχώρηση, δεν είναι μαζοχισμός, δεν είναι ψευτοευσέβεια. Είναι, κάνω στην άκρη για να περάσει ο Χριστός διότι Του έχω απόλυτη εμπιστοσύνη.

Το «εγώ» παραδίδει τα σκήπτρα του στα ποδάρια του Κυρίου. Και πώς αποκαλύπτεται η ταπείνωση θα πει κάποιος. Μέσα από τον πειρασμό, τον πόνο, τη δυσκολία, το «όχι» του Θεού.

Είναι οι στιγμές που αποκαλύπτεται τι έχει μέσα του ο άνθρωπος. Δεν το ανακοινώνει, αποκαλύπτεται. Όταν βιώσεις το «Ζῶ δὲ οὐκέτι ἐγὼ, ζῇ δὲ ἐν ἐμοὶ Χριστός» (Γαλ.2:16-20), δεν χρειάζονται πολλά λόγια.

Εκεί σβήνουν τα γιατί, τα διότι, τα θέλω, οι επιθυμίες, και τα ερωτήματα. Γίνονται όλα «τα πάντα και εν πάσι Χριστός» (Κολ. 3:11). Σαν τον ήλιο.

Δεν χρειάζεται να φωνάξει, να ουρλιάξει, να μιλήσει, δεν το έχει ανάγκη. Μαρτυρούν τα λουλούδια για Εκείνον και σε αυτές τις μαρτυρίες αποκαλύπτεται ποιος πραγματικά είναι.

Μην προσπαθήσεις λοιπόν να το παίξεις ταπεινός, μην αναφέρεις ποτέ ότι ενήργησες με ταπείνωση στην τάδε περίπτωση.

Μην περιμένεις να έρθει η ταπείνωση με όραμα, ή να σου το πει ο Θεός ότι είσαι ταπεινός. Μην περιμένεις κάτι.

Αγωνίσου στον δρόμο της μετανοίας και άσε στον Θεό τα υπόλοιπα. Οι Άγιοι δεν ζητούσαν αρετές, ή χαρίσματα.

Ήθελαν απλά τον Χριστό και να γίνουν Αγάπη. Μόνο αυτό αρκεί.

Ο νους σου μοιάζει με θάλασσα

 

Ο νους σου μοιάζει με θάλασσα. Όχι την επιφάνεια που βλέπουν όλοι, μα τα αόρατα βάθη της, εκεί που το φως του ήλιου δεν φτάνει ποτέ.

Στην αρχή, σε βλέπω σαν τη ρηχή ακτή , τα κύματα των σκέψεών σου, οι παλίρροιες των συναισθημάτων σου. Παιχνιδιάρικη, διάφανη, με αφρό που χορεύει στο φως. Μα όσο σε γνωρίζω, βουτάω πιο βαθιά.

Και τότε ανακαλύπτω τα μυστικά σου ρεύματα, τους ανεξερεύνητους ωκεανούς μέσα σου. Εκεί κάτω, η σιωπή έχει βάρος. Εκεί γεννιούνται οι σκέψεις που δεν είπες ποτέ, τα όνειρα που έπνιξες για να μη σε πνίξουν, οι αγάπες που φύλαξες σαν θησαυρούς σε ναυάγια. Είσαι τόσο ήρεμος όσο η νηνεμία μιας ανέμελης μέρας, μα κρύβεις μέσα σου την ορμή τυφώνων που μετέωροι ταξιδεύουν.

Σε ακούω. Και η θάλασσά σου μου μιλάει με την γλώσσα των βυθών: ένα βουητό αρχαίο, σαν ρυθμός καρδιάς του κόσμου. Κάθε σου κύμα αφήνει πίσω του μια ανάμνηση στην αμμουδιά της ψυχής μου, χαραγμένη εκεί για πάντα.

Η θάλασσά σου έχει ζωή. Έχει πλάσματα που λάμπουν στο σκοτάδι, φώτα που αναβοσβήνουν στα βάθη, τραγούδια που ακούγονται μόνο στην απόλυτη ησυχία. Και εγώ, ένας απλός κολυμβητής, βυθίζομαι μέσα σου με δέος, γνωρίζοντας πως όσα κι αν εξερευνήσω, πάντα θα υπάρχει ένα άγνωστο βάθος περιμένοντας.

Γιατί ο νους σου δεν είναι απλώς θάλασσα. Είναι ωκεανός. Και με πνίγω ηδονικά στην απεραντοσύνη σου, για να αναδυθώ κάθε φορά πιο γεμάτος από το αλάτι σου, πιο ζωντανός από τα κύματά σου.

Σε αγαπώ σαν ναυαγός που βρήκε το λιμάνι του. Μα εσύ, θάλασσά μου, είσαι ταυτόχρονα και το ναυάγιο και η σωτηρία μου.

Ιερός Ναός Αγίου Κωνσταντίνου Κολωνού π. Αθανάσιος

Ικανός να τις γευθεί

Γέροντας Εφραίμ, Καθηγούμενος Ιεράς Μεγίστης Μονής Βατοπαιδίου

Όλες οι επαγγελίες του Θεού αποτελούν μία ανέκφραστη δωρεά του Θεού προς τον άνθρωπο. Όμως μόνο αυτός που συνεργάζεται πλήρως με τον Θεό, που ταυτίζει το θέλημά του με το θέλημα του Θεού, που υπερβαίνει κάθε μικρότητα, ιδιοτέλεια και πάθος που τον έλκει προς την γη της κακίας, που δείχνει την απαραίτητη ανδρεία ώστε να νικά στον αόρατο αυτό πόλεμο, καθίσταται ικανός να γευθεί αυτές τις άρρητες ευλογίες και δωρεές του Θεού.

O ΟΣΙΟΣ ΠΑΡΘΕΝΙΟΣ ΕΠΙΣΚΟΠΟΣ ΡΑΔΟΒΙΣΔΙΟΥ

   

 

Όσιος Παρθένιος Επίσκοπος Ραδοβισδίου.

Ο Άγιος πατήρ ημών Παρθένιος εγεννήθη στο χωριό Βατσουνιά Καρδίτσης στις αρχές του 18 ου αιώνος. Μεγάλωσε στην περιοχή αυτή των Θεσσαλικών Αγράφων, που στα δύσκολα χρόνια της Τουρκοκρατίας είχε μια σημαντική πνευματική παρουσία. Το δυσπρόσιτο της περιοχής δημιουργούσε στους υπόδουλους ένα χώρο καταφυγής, ελευθερίας και δημιουργίας, μακριά από την αφόρητη πίεση του κατακτητή.
Οι γονείς του απλοί και ταπεινοί του μεταδίδουν την πίστη στον Χριστό και την αγάπη προς την πατρίδα.

Η ζωή των Αγίων της εκκλησίας μας, το θάρρος και η πίστη των νεομαρτύρων της εποχής μας καθώς και η δυνατή παρουσία των δύο μεγάλων Αγίων της περιοχής, του Αγίου Βησσαρίωνος και του Αγίου Σεραφείμ των Φαναριοφαρσάλων, επιδρούν στη ζωή του και του εμπνέουν, κάτω από τις φωτισμένες νουθεσίες των μοναχών των Μετεώρων και των γύρω μονών, την επιθυμία και το ζήλο της ολοκληρωτικής αφιερώσεως στο Θεό.

Κείρεται τελικώς μοναχός, σε μοναστήρι της περιοχής. Ο μοναχός Παρθένιος προκόβει στην πνευματική ζωή και γίνεται παράδειγμα για όλους. ΄Έτσι με τη σύμφωνη γνώμη των πατέρων χειροτονείται τελικώς σε πρεσβύτερο. Εκτιμώντας τα προσόντα και την αγία ζωή του η εκκλησία τον αναδεικνύει επίσκοπο Ραδοβισδίου, επισκοπή της Μητροπόλεως Λαρίσης, που τότε περιελάμβανε το δυτικό τμήμα της Αργιθέας και το Β.Α του σημερινού νομού Άρτας (δήμοι Ηρακλείας, Τετραφυλίας και τα σημερινά χωριά Ζυγός Μαρκινιάδα Μελάτες, Παναγιά Διασέλου, Τετράκωμο, Μεσούντα, Κάψαλα.Η επισκοπή αναφέρεται πρώτη φορά στο τακτικό β΄ του Ιωάννη Τσιμισκή (972-976). Κατελάμβανε τη 16 η θέση από τις 28 επισκοπές που υπήγοντο στην Μητρόπολη Λαρίσης. Δεύτερη φορά αναφέρεται στο τακτικό Α΄ του Αλεξίου Κομνηνού (1081-1118)και Τρίτη στο πατριαρχικό σιγίλιο του 1371. Η επισκοπή εξακολουθεί να υφίσταται και επί Τουρκοκρατίας, πολλούς δε επισκόπους γνωρίζουμε από τους κώδικες των Μητροπόλεων Λαρίσης και Τρίκκης. Καταργείται δε το 1830 και η περιοχή της δίδεται στη Μητρόπολη Άρτης τμήμα της οποίας αποτελεί και σήμερα. Έδρα της επισκοπής ήταν τα Βραγγιανά Αργιθέας και αργότερα το Βελετζικό που στην εποχή της Τουρκοκρατίας ευρίσκετο σε μεγάλη ακμή.

Αναλαμβάνοντας το αξίωμα της Αρχιερωσύνης ο Άγιος αγωνίζεται νυχθημερόν για την πνευματική προκοπή του ποιμνίου του. Η αυστηρή νηστεία και η αδιάλειπτη προσευχή ήταν τα αγαπημένα του αθλήματα. Στο «Μαρτυρικόν» περί του αγίου Παρθενίου του ιστορικού κώδικα της μονής Δουσίκου διασώζεται επίσης ένα άλλο επεισόδιο από τη ζωή του αγίου, που δείχνει την μεγάλη αρετή και φιλανθρωπία του. Κοντά στην Επισκοπή ζούσε ένας φτωχός άνθρωπος που είχε πέντε παιδιά. Είχε ένα πετρώδες χωράφι που δεν μπορούσε λόγω ασθενείας να περιποιηθεί. Ο Άγιος λοιπόν πήγαινε μεσάνυχτα με το φως του φεγγαριού να καθαρίσει το κτήμα, για να αποδώσει καρπόν και να τραφεί η οικογένεια του φτωχού γεωργού. Ο ιδιοκτήτης όταν κατάλαβε ότι κάποιος τον βοηθάει παραφύλαξε κάποιο βράδυ και με έκπληξη διαπίστωσε ότι επρόκειτο για τον επίσκοπό του. Ο Άγιος όμως του «έκαμε δεσμόν»να μη μαρτυρήσει σε κανένα το γεγονός και του υποσχέθηκε ότι αυτός θα βοηθούσε τα παιδιά του.

Το κήρυγμα του αγίου είχε δυο στόχους : Πρώτον να τονώσει την πίστη των ανθρώπων στο Θεό και κατά δεύτερο λόγο να διαφυλάξει ακέραιη και ανόθευτη την ταυτότητα του βασανισμένου ρωμιού. Συνεργάζεται με τους καπεταναίους των Ραδοβυζίων και με τους μοναχούς και λόγιους της περιοχής, για την παιδεία και ανάπτυξη των πνευματικών του παιδιών. Κατά την παράδοση ο Άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός περνώντας από την περιοχή συναντήθηκε με τον Άγιο Παρθένιο και συζήτησαν μαζί τα προβλήματα των υποδούλων στο μοναστήρι της Ροβέλιστας που αποτελούσε κέντρο συνάντησης των αρματωλών και αντίστασης στον κατακτητή. Μάλιστα στο χώρο της μονής λειτουργούσε σχολείο με πλούσια βιβλιοθήκη που δυστυχώς καταστράφηκε από τους Τούρκους.

Η όλη ζωή και παρουσία του αγίου Παρθενίου δεν άφησε ανενόχλητο τον κατακτητή και κατά μια παράδοση ο Άγιος κατεδικάσθη και υπέστη μαρτυρικό θάνατο για να συναριθμηθεί στη χορεία των Οσίων και νέων μαρτύρων Ιεραρχών της εκκλησίας μας. Κατά μιαν άλλη όμως παράδοση εκοιμήθη οσιακώς την 21ην Ιουλίου 1777 και ενεταφιάσθη πίσω από τι ιερό βήμα του ναού των Αγίων Αναργύρων.

Μετά από περίπου 35 χρόνια από την κοίμησή του οι κάτοικοι του χωριού απεφάσισαν να κάνουν εκταφή, προκειμένου να ενταφιάσουν έναν από τους διαδόχους του, τον επίσκοπο Καλλίνικο. Έτσι την 21 η Ιουλίου 1810 άνοιξαν τον τάφο του. Άρρητη ευωδία πλημμύρισε τον τόπο όλον και παρόλο το ηλιόλουστο της ημέρας, λεπτή βροχή άρχισε να πέφτει από τον ουρανό.

Οι κάτοικοι θεώρησαν το γεγονός «σημείο» παρά του Θεού και απόδειξη της αγιότητας του Παρθενίου. Οι κάτοικοι του Βελεντζικού αρνήθηκαν να παραδώσουν τα οστά στους οικείους του και τη διαφορά εκλήθη να διευθετήσει το Οικουμενικό Πατριαρχείο. Τούτο έκρινε η κάρα να παραμείνει στο Βελεντζικό και τα υπόλοιπα οστά να δοθούν στους οικείους. Στον ιστορικό κώδικα της μονής Δουσίκου αναφέρεται ότι τα λείψανα μοιράστηκαν σε πολλά μέρη. Από αυτά, τμήμα κατέχει η μονή Δουσίκου, η σιαγόνα του αγίου ευρίσκεται στην μονή Γρηγορίου Αγίου Όρους (εδόθη από τον πρώην επίσκοπο Σταγών Αμβρόσιο), μία δε κλείδα του αγίου ευρίσκεται στη λειψανοθήκη του ναού Αγίου Γεωργίου Κωστακιών. Κατά την επανάσταση Ραδοβυζίων στα 1854 εχάθη η παλαιά ακολουθία και η εικόνα του αγίου, η κάρα όμως διεσώθη χάριν της αυταπαρνήσεως του ιερέως του Βελεντζικού και μετεφέρθη στα χωριά του Βάλτου. Το 1939 με τη φροντίδα του ηγουμένου Δουσίκου π. Συμεών Τσαγοπούλου και του διδασκάλου του Βελεντζικού Γεωργίου Βάκκα, συνετέθη από τον π. Γεράσιμο Μικραγιαννανίτη νέα ακολουθία, η οποία εκδόθηκε με το συναξάρι, το 1971. Ο διδάσκαλος των Τρικάλων Γεώργιος Μηλίτσης το 1991 συνέθεσε παρακλητικό προς τιμήν του αγίου κανόνα. Πολλά και ποικίλα τα θαύματα του Αγίου και μάρτυρες οι κάτοικοι της ευρύτερης περιοχής, οι οποίοι ομολογούν και διακηρύσσουν τις θαυματουργίες που επιτελεί η αγία κάρα Του.

Ο χριστιανός ως φυσιολογικός άνθρωπος

π. Ανδρέα Αγαθοκλέους

Η ευλογία της πληροφορίας, κάθε μορφής, στις μέρες μας, έφερε και την ανταλλαγή απόψεων και θεωριών, ώστε, τις περισσότερες φορές, να δημιουργούνται ερωτήματα όπως: Ποιο είναι το σωστό και ποιο το λάθος; Ποιο είναι το λογικό και ποιο το παράλογο; Ποιο είναι το φυσιολογικό και ποιο το παρά φύση;

Ο Μέγας Αντώνιος είπε ότι «θα έρθει καιρός που οι άνθρωποι θα τρελαθούν, και μόλις δουν κάποιον να είναι λογικός, θα του επιτίθενται λέγοντας⸱ “είσαι τρελός”, επειδή δεν θα είναι όμοιός τους». Άραγε να βρισκόμαστε σ’ αυτή την εποχή, με τόση σύγχυση που υπάρχει;

Η πεποίθηση ότι «η αλήθεια βρίσκεται στον καθένα και άρα δεν μπορεί να δεσμεύει παρά μόνον αυτόν που την εκφράζει», οδηγεί στην παραδοχή ότι η αλήθεια είναι υποκειμενική και όχι αντικειμενική.

Για τον χριστιανό η Αλήθεια είναι Πρόσωπο, ο Ιησούς Χριστός, ο οποίος είπε: «Εγώ ειμί η αλήθεια» (Ιω. 14,6) και άρα η γνώση της Αλήθειας επιτυγχάνεται στον βαθμόν που κανείς γνωρίζει, δηλαδή ενώνεται με τον Κύριό του. Η ένωση αυτή ως οντολογική και όχι θεωρητική, ως υπαρκτή και όχι ψυχολογική ή φανταστική, οδηγεί στη φυσιολογική ζωή. Ο Χριστός ως τέλειος άνθρωπος είναι ο μόνος φυσιολογικός άνθρωπος.

Αν η ατέλεια, το λάθος, το α-φύσικο μπορεί να ονομαστεί «αμαρτία», τότε η αγιότητα είναι η φυσιολογική κατάσταση. Ο Χριστός είναι ο «εις άγιος» και όποιος ενώνεται μαζί Του, αγιάζεται, γίνεται φυσιολογικός.

Ο αρχιεπίσκοπος Αυστραλίας Στυλιανός θα πει: «Όποιος είχε την αγαθή τύχη να συναντήσει ένα Άγιο – όχι σαν οπτασία, αλλά σαν άνθρωπο απλό και καθημερινό – δεν μπορεί να πιστέψει ότι υπάρχει ‘φυσικότερο’ χαρακτηριστικό για τον άνθρωπο από την αγιότητα. Κι ένα παρήγορο μήνυμα θέλει να το πει κανείς σ’ όλους τους ανθρώπους».

Ο άγιος - ο φυσιολογικός άνθρωπος:

• Αγαπά όλους, γι’ αυτό και νιώθει ενωμένος με όλους. Δεν διαχωρίζει τον εαυτό του από τους άλλους. Συμπάσχει με τον καθένα.
• Ζει ευχαριστιακά τη ζωή του, ξέροντας πως ό,τι έχει και ό,τι είναι προέρχεται από τον Θεό της αγάπης.
• Έχει την ταπείνωση ως κατάσταση ψυχής και όχι ως μειονεξία.
• Δεν χαρακτηρίζεται από εγωκεντρισμό και έπαρση.
• Προσεύχεται καρδιακά, εκκλησιάζεται από ανάγκη και όχι από καθήκον.
• Κοινωνεί για να ενωθεί με τον Χριστό και τους αδελφούς του κι όχι για να νιώσει ωραία ή από αυτοδικαίωση.

Τελικά, αυτό που τον ενδιαφέρει δεν είναι το «φαίνεσθαι», αλλά, όντας ο εαυτός του, αγωνίζεται να γίνει αυτό που ο Χριστός θέλει γι’ αυτόν, ξέροντας ότι στο βάθος το θέλει κι ο ίδιος. Έτσι γίνεται αληθινός χριστιανός, φυσιολογικός άνθρωπος, «συμπολίτης των αγίων και οικείος του Θεού» (Εφ. 2,19).

Ἡ μετάνοια κατά τόν ἅγιο Παΐσιο

 

Ἐπιμ: Σάββα Παρῆ Θεολόγου

Χαρά ἔσται ἐν τῷ οὐρανῷ ἐπί ἑνί ἁμαρτωλῷ μετανοοῦντι, λέει τό εὐαγγέλιο. Ἡ μετάνοια εἶναι τό βάπτισμα τῶν δακρύων. Μέ τή μετάνοια ὁ ἄνθρωπος ξαναβαπτίζεται, ἀναγεννιέται.

Ὁ Ἀπόστολος Πέτρος μέ τήν ἄρνησή του εἶχε προδώσει κατά κάποιον τρόπο τόν Χριστό, ἀλλά ἐπειδή ἔκλαψε πικρά, ἔλαβε τήν ἄφεση γιά τήν πτώση του, δηλαδή ἡ εἰλικρινής μετάνοιά του τόν ξέπλυνε, τόν καθάρισε πάλι.

Ὁ Θεός ἔδωσε στόν ἄνθρωπο τόν νοῦ γιά νά ἀναλογίζεται τό σφάλμα του, νά μετανοεῖ καί νά ζητάει συγχώρεση.

Ὅταν συναισθανθεῖ τό σφάλμα του, πονέσει καί μετανοήσει εἰλικρινά συγχωρεῖται ἀπό τόν Θεό καί ἔρχεται ἀμέσως ἡ θεία παρηγοριά, ἡ ὁποῖα τόν ἀλλοιώνει διώχνοντας ὅλα τά κληρονομικά του ἐλαττώματα καί τόν ὁδηγεῖ σέ πνευματική ἀγαλλίαση, τόν βοηθᾶ νά προχωρήσει σέ λεπτή πνευματική ἐργασία.

Ὅταν ὅμως παραμένει ἀμετανόητος καί δέν θέλει νά μετανοήσει, γιά νά ἀπαλλαγεῖ ἀπό τή μικρή κόλαση πού ζεῖ, ἡ ὁποία τόν ὁδηγεῖ στή χειρότερη, τήν αἰώνια, στερεῖται καί τίς ἐπίγειες παραδεισένιες χαρές ἀλλά καί τίς πολύ με γαλύτερες χαρές, τίς αἰώνιες.

Τό νά περνάει κανείς τά σφάλματά του μέ ἀδιαφορία, νά μήν τόν ἀγγίζουν, νά περνᾶνε ἀπ’ ἔξω, μοιάζει ὅπως τή γῆ, πού ὅταν σκληρυνθεῖ, ὅση βροχή καί νά πέσει, δέν ρουφάει νερό μέσα της.

Ἕνα τέτοιο πράγμα συμβαίνει καί στήν περίπτωση αὐτή.

Σκληρύνεται τό χωράφι τῆς καρδιᾶς ἀπό τήν ἀδιαφορία καί ὅτι καί ἄν τοῦ ποῦν, ὅτι καί ἄν συμβεῖ, δέν τόν ἀγγίζει γιά νά αἰσθανθεῖ τήν ἐνοχή του καί νά μετανοήσει.

Ἀπό τήν ἄλλη ὁ ἄνθρωπος πού δέν παραμένει στήν πτώση του, στίς ἁμαρτωλές του σκέψεις ἀλλά μετανοεῖ γιά τά σφάλματά του καί ἀγωνίζεται νά μήν ἁμαρτάνει, δέχεται τή χάρη τοῦ Θεοῦ καί βοηθιέται.

Αὐτή εἶναι ἡ δύναμη πού ἔχει ἡ μετάνοια!

Ἀπορροφᾶ τή θεία Χάρη. Καί ἡ μετάνοια γιά τόν ἀγωνιζόμενο εἶναι ἕνα ἐργόχειρο πού δέν τελειώνει ποτέ. Ἕναν λογισμό τα πεινό νά φέρει στόν νοῦ του ὁ ἄνθρωπος, σώθηκε.

Ἕναν λογισμό ὑπερήφανο νά φέρει, ἄν δέν μετανοήσει καί τόν βρεῖ ὁ θάνατος, πάει, χάθηκε. Σέ ἕνα δευτερόλεπτο μπορεῖ νά βρεθεῖ κανείς ἀπό τήν κόλαση στόν παράδεισο ἄν μετανοήσει.

«Ἡ τοῦ ληστοῦ μετάνοια τόν Παράδεισον ἐσύλησεν». Ὁ ληστής δηλαδή, πού βρισκόταν πάνω στόν σταυρό δίπλα ἀπό τόν Χριστό, ἔκλεψε μέ τή μεγάλη του μετάνοια καί τόν παράδεισο.

Ἡ πύλη τοῦ παραδείσου δέν εἶναι στενή ἀλλά χωράει ὅλους τούς ἀνθρώπους πού σκύβουν ταπεινά καί δέν εἶναι φουσκωμένοι ἀπό ὑπερηφάνεια ἀρκεῖ νά μετανοήσουν, νά δώσουν δηλαδή τό φορτίο τῶν ἁμαρτιῶν τους στόν Χριστό καί τότε χωροῦν νά περάσουν εὔκολα ἀπό τήν πύλη.

Ο ΠΡΟΦΗΤΗΣ ΗΛΙΑΣ Ο ΘΕΣΒΙΤΗΣ

 

Μέσα στη χορεία των Προφητών της Παλαιάς Διαθήκης ξεχωριστή είναι η θέση του προφήτη Ηλία. Στην Καινή Διαθήκη το όνομα του προφήτη Ηλία αναφέρεται πολλές φορές από τον ίδιο τον Ιησού Χριστό. Ο Ζαχαρίας, ο πατέρας του Προδρόμου, είπε πως ο Ιωάννης θα ερχόταν «ἐν πνεύματι καὶ δυνάμει Ἠλίου» (Λουκ., κεφ. α, στ. 17), θα είχε δηλαδή τα γνωρίσματα και το ζήλο του προφήτη Ηλία, θα ήταν ο ίδιος ο προφήτης Ηλίας, όπως ο λαός τον περίμενε να ξανάρθει. Ο Ιησούς Χριστός, όταν έδωσε μαρτυρία για τον πρόδρομο Ιωάννη κι έπλεξε το εγκώμιο του, είπε πως αυτός ήταν ο Ηλίας «Αν θέλετε, να το παραλεχθείτε, αυτός είναι ο Ηλίας, που έμελλε να έλθει».

Το πιο σπουδαίο είναι ότι οι μαθητές επάνω στο βουνό, κατά τη θεία Μεταμόρφωση, είδαν τους δυο Προφήτες, τον Μωϋσή και τον Ηλία, να συνομιλούν με τον Ιησού Χριστό. Όλα αυτά φανερώνουν την ξεχωριστή θέση του προφήτη Ηλία ανάμεσα στους Προφήτες και μέσα στη συνείδηση του λαού. Ακόμα και στο πρόσωπο του Ιησού Χριστού, ακούοντας τη διδασκαλία και βλέποντας τα θαύματά του, έβλεπαν τον προφήτη Ηλία, που είχε ξανάρθει. Ο Ιησούς Χριστός ρώτησε· «Τίνα με λέγουσιν οἱ ἄνθρωποι εἶναι;». Κι οι μαθητές είπαν’ «Ἰωάννην τὸν βαφτιστήν, ἄλλοι δὲ Ἠλίαν….».

Ο προφήτης Ηλίας έζησε τον 9 π.Χ. αιώνα και ήταν γιος του Σωβάκ και καταγόταν από τη Θέσβη (γι’ αυτό και ονομάστηκε Θεσβίτης), το σημερινό El Istib, της περιοχής Γαλαάδ, και άνηκε στην φυλή του Ααρών. Όταν γεννήθηκε, ο πατέρας του είδε μία θεία οπτασία: Δύο άνδρες λευκοφορεμένοι τον ονόμαζαν Ηλία, τον σπαργάνωναν με φωτιά και του έδιναν φλόγα να φάει. Τότε ο πατέρας του, πήγε στα Ιεροσόλυμα και αφού περιέγραψε την οπτασία στους ιερείς, εκείνοι του είπαν ερμηνεύοντας την οπτασία, ότι ο γιος του θα γίνει προφήτης και θα κρίνει το Ισραήλ με δίκοπο μαχαίρι και φωτιά.

Ο Προφήτης Ηλίας άσκησε το προφητικό του χάρισμα επί 25 έτη στα χρόνια του βασιλέα Αχαάβ, που βασίλεψε στα 873 – 854 π.Χ. Ο Αχαάβ και μάλιστα η γυναίκα του Ιεζάβελ ήσαν άνθρωποι ασεβείς κι εναντίον τους ήταν ο πόλεμος του προφήτη Ηλία. Η Ιεζάβελ, που δεν ήταν ισραηλίτισσα και γινόταν αιτία να νοθεύεται η πίστη από ειδωλολατρικά έθιμα, αυτή λοιπόν κυνήγησε πολύ τον προφήτη Ηλία, γι’ αυτό κι εκείνος αναγκαζόταν διαρκώς να φεύγει και να κρύβεται. Η Ιεζάβελ κυνηγούσε τον προφήτη Ηλία όπως η Ηρωδιάδα τον Ιωάννη τον Πρόδρομο.

Πρώτο μεγάλο σημείο, που έδωσε ο προφήτης Ηλίας, ήταν που προσευχήθηκε και δεν έβρεξε για τριάμισι χρόνια. Σ’ αυτό το διάστημα ο Προφήτης κρυβόταν σε μια σπηλιά σ’ ένα χείμαρρο πέρ’ από τον Ιορδάνη. Εκεί υπήρχε λίγο νερό, κι ένας κόρακας του πήγαινε τροφή κάθε πρωί. Όταν στέρεψε το νερό, έφυγε ο Προφήτης και πήγε στα Σάρεπτα της Σιδωνίας· όλα αυτά με εντολή του Θεού. Εκεί φιλοξενήθηκε σε μια χήρα γυναίκα, που είχε λίγο αλεύρι και λίγο λάδι, κι όμως έτρωγαν όλο τον καιρό και δεν έλειψαν. Η χήρα γυναίκα είχε ένα παιδί κι έτυχε να αρρωστήσει και να πεθάνει. Τότε ο Προφήτης προσευχήθηκε κι ανάστησε το παιδί.

Δεύτερο μεγάλο σημείο, που έδειξε ο Προφήτης Ηλίας, ήταν που προσευχήθηκε κι ήλθε φωτιά από τον ουρανό. Με προσταγή του βασιλέα Αχαάβ, μαζεύτηκαν τετρακόσιοι ειδωλολάτρες ψευτοιερείς, που τους προστάτευε η Ιεζάβελ. Τότε ο προφήτης Ηλίας τους προκάλεσε σ’ ένα διαγωνισμό. Του είπε κι έβαλαν πάνω στο θυσιαστήριο τα ξύλα και το σφάγιο για θυσία, και άρχισαν να τρέχουν γύρω και να φωνάζουν όλη την ήμερα τον ψεύτικο θεό Βάαλ, για να ρίξει φωτιά· «και ουκ ην φωνή και ουκ ην ακρόασις». Τότε ο Προφήτης τους είπε· «Κάνετε πέρα! Τώρα θα κάνω εγώ τη θυσία μου». Έκανε δικό του θυσιαστήριο, έβαλε κι έβρεξαν καλά τρείς φορές τα ξύλα με νερό κι ύστερα προσευχήθηκε. Έπεσε τότε φωτιά από τον ουρανό κι αναποδογύρισε κι έκαψε ολόκληρο το θυσιαστήριο.

Ύστερα απ’ αυτό το σημείο, ο λαός έπιασε τους τετρακόσιους ψευτοϊερείς, κι ο προφήτης Ηλίας τους τιμώρησε αυστηρά. Η Ιεζάβελ, αγριεμένη, κυνήγησε τον Προφήτη, κι εκείνος έφυγε ψηλά στο Χωρήβ, εκεί που πριν πεντακόσια χρόνια ο Μωϋσής άκουσε τη φωνή του Θεού κι είδε τη βάτο να φλέγεται και να μην καίγεται. Εκεί ο προφήτης Ηλίας κρυβόταν σε μια σπηλιά, κι ο Θεός τον δίδαξε ένα σπουδαίο μάθημα. Του είπε· «Ανέβα ψηλά στην κορυφή, και θα δεις το Θεό. Θα περάσει δυνατός αέρας· θα γίνει σεισμός· θα δεις φωτιά και θα περάσει ένα ανάλαφρο και δροσερό αεράκι. Ο Θεός δεν θα είναι ούτε στη θύελλα ούτε στο σεισμό ούτε στη φωτιά, αλλά στο ανάλαφρο αεράκι».

Άλλα θαυμαστά σημεία του πορφήτη Ηλία ήταν ότι διέσχισε τον Ιορδάνη ποταμό με την μυλωτή του και τέλος ότι αντί να πεθάνει ανελήφθη με άρμα πυρός στον ουρανό.

Να σημειώσουμε, ότι ο προφήτης Ηλίας, μετά από οκτώ ή δέκα χρόνια από την ανάληψη του, απέστειλε γράμματα (ίσως δι’ Αγγέλου) στον βασιλέα Iωράμ, προβλέποντας τον θάνατο του επειδή απομακρύνθηκε από την λατρεία του αληθινού Θεού: «καὶ ἦλθεν αὐτῷ ἐν γραφῇ παρὰ ᾿Ηλιοὺ τοῦ προφήτου λέγων· τάδε λέγει Κύριος Θεὸς Δαυὶδ τοῦ πατρός σου· ἀνθ’ ὧν οὐκ ἐπορεύθης ἐν ὁδῷ ᾿Ιωσαφὰτ τοῦ πατρός σου καὶ ἐν ὁδοῖς ᾿Ασὰ βασιλέως ᾿Ιούδα» (Παραλειπομένων Β’, κεφ. 21, στίχος 12).

Το δε βιβλίο Σοφία Σειράχ αναφέρει ότι: «ΚΑΙ ἀνέστη ᾿Ηλίας προφήτης ὡς πῦρ, καὶ ὁ λόγος αὐτοῦ ὡς λαμπὰς ἐκαίετο…. ὡς ἐδοξάσθης, ᾿Ηλία, ἐν τοῖς θαυμασίοις σου· καὶ τίς ὅμοιός σοι καυχᾶσθαι; ὁ ἐγείρας νεκρὸν ἐκ θανάτου καὶ ἐξ ᾅδου ἐν λόγῳ ῾Υψίστου· ὁ καταγαγὼν βασιλεῖς εἰς ἀπώλειαν καὶ δεδοξασμένους ἀπὸ κλίνης αὐτῶν· ὁ ἀκούων ἐν Σινᾷ ἐλεγμὸν καὶ ἐν Χωρὴβ κρίματα ἐκδικήσεως· ὁ χρίων βασιλεῖς εἰς ἀνταπόδομα καὶ προφήτας διαδόχους μετ᾿ αὐτόν· ὁ ἀναληφθεὶς ἐν λαίλαπι πυρὸς ἐν ἅρματι ἵππων πυρίνων…. μακάριοι οἱ ἰδόντες σε καὶ οἱ ἐν ἀγαπήσει κεκοσμημένοι, καὶ γὰρ ἡμεῖς ζωῇ ζησόμεθα.» (Σοφία (Σειράχ, μη΄, 1).

Ἀπολυτίκιον
Ἦχος δ’. Ταχύ προκατάλαβε.
Ὁ ἔνσαρκος Ἄγγελος, τῶν Προφητῶν ἡ κρηπίς, ὁ δεύτερος Πρόδρομος, τῆς παρουσίας Χριστοῦ, Ἠλίας ὁ ἔνδοξος, ἄνωθεν καταπέμψας, Ἐλισαίῳ τὴν χάριν, νόσους ἀποδιώκει, καὶ λεπροὺς καθαρίζει, διὸ καὶ τοῖς τιμῶσιν αὐτόν, βρύει ἰάματα.

Σχέσεις ταυτότητας και ετερότητας κατά την Οσία Γαβριηλία

Δρ. Αχιλλέως Παπατόλιου
Διδάσκοντος Τμήματος Κοινωνικής Θεολογίας
και Χριστιανικού Πολιτισμού ΑΠΘ

---

Η έννοια της ταυτότητας βρίσκεται ανάμεσα στα όρια που έχουμε θέσει στον εαυτό μας και στους άλλους.

Η ταυτότητα χαρακτηριστικά αναφέρεται στο πώς οι άνθρωποι αντιλαμβάνονται τον εαυτό τους, ποιοι ισχυρίζονται ότι είναι, πώς τους αναγνωρίζουν και πώς τους αξιολογούν οι άλλοι.

Η ταυτότητα του προσώπου μας υποχρεώνει να την αντιμετωπίσουμε ως «ανοικτή» στη διαφορά, σύμφυτη και συμπαρεκτεινόμενη με την ετερότητα.

Η συνειδητοποίηση της ταυτότητάς μας περνά μέσα από την κατανόηση και την αποδοχή της ταυτότητας του Άλλου.

Ο άλλος είναι η απόλυτη ετερότητα. Μόνο μέσα από τη σχέση του με αυτή την ετερότητα θα κατορθώσει το εγώ να κατανοήσει τον εαυτό του.

Υπό αυτή την έννοια η ταυτότητα συνδέεται με την ετερότητα, καθώς προσδιορίζεται μέσα από την ομοιότητα και τη διαφορά.

Πρόκειται περί ετερότητας ριζωμένης στην ταυτότητα. Η ετερότητα του καθενός είναι χρήσιμη, λειτουργική, υποκείμενη στην κριτική κανονιστικών αρχών αυτονομίας και ισότητας καθολικής εμβέλειας. Ο έτερος δεν είναι αλλότριος.

Ετερότητα σημαίνει ιδιαιτερότητα και διαφορετικότητα. Η ταυτότητα όχι μόνον δεν θυσιάζει την ετερότητα, αλλά θυσιάζεται για αυτήν, προκειμένου να αναπτυχθεί μέσα και διά του χρόνου σε δημιουργικότητα, κοινότητα και ελευθερία από κάθε είδους κοινωνική αναγκαιότητα, συνώνυμη της διάσπασης και του κατακερματισμού.

Πάνω σε αυτό το θέμα η Οσία Γαβριηλία θεωρούσε ότι ο άλλος αποτελεί το κοινό στοιχείο της ταυτότητάς μας, και ότι η ταυτότητά μας δεν μπορεί να υπάρξει χωρίς την ετερότητα του άλλου.

«Γι΄ αυτό και ο Θεός έβαλε τις αισθήσεις μας στο Κεφάλι για να βλέπουμε μόνο τον άλλο… Για να μην μπορούμε να δούμε τον εαυτό μας. Για να βλέπουμε μόνο τον Άλλο και να αγαπάμε μόνο τον Άλλο. Και για να βλέπουμε τον εαυτό μας μόνο μέσ΄ τα μάτια του άλλου».

Στο ίδιο μήκος κύματος ο Οδυσσέας Ελύτης είχε γράψει στο «Άξιον Εστί»: «Βλέπεις, είπε, είναι οι Άλλοι και δε γίνεται Αυτοί χωρίς Εσένα και δε γίνεται μ’ αυτούς χωρίς, Εσύ. Βλέπεις, είπε, είναι οι Άλλοι και ανάγκη πάσα να τους αντικρίσει η μορφή σου, αν θέλεις ανεξάλειπτη να ‘ναι και να μείνει αυτή».

Η Οσία Γαβριηλία θεωρούσε πως το ανθρώπινο πρόσωπο χρειάζεται να αυθυπερβεί τον εγωισμό του, «βρες μια τρύπα στον τοίχο της φυλακής σου και δραπέτευσε. Για σένα όλος ο κόσμος θα είναι Ελευθερία και τότε θ΄ ανακαλύψεις ότι μόνο η αγάπη μετρά», προκειμένου να πραγματώσει την ταυτότητά του και έτσι να κατορθώσει τον ανθρωπισμό πέρα από τον ατομικισμό, τον εγωισμό και τη φιλαυτία. Έτσι, άλλωστε δομούνται κατά τον Μ. Βασίλειο σχέσεις ομαλής κοινωνικής συμβίωσης σε διαπροσωπικό επίπεδο, αφού «ἤμερον καὶ κοινωνικὸν ζῶον ὁ ἄνθρωπος καὶ οὐχὶ μοναστικόν, οὐδὲ ἄγριον οὐδὲν γὰρ οὕτως ἴδιον τῆς φύσεως ἡμῶν, ὡς τὸ κοινωνεῖν ἀλλήλοις καὶ χρήζειν ἀλλήλων καὶ ἀγαπᾶν τὸ ὁμόφυλον».

Η Αγία Γαβριηλία δίδασκε στους ανθρώπους όλους ανεξαιρέτως πως: «Εάν δεν φτάσεις να νοιώσεις ότι εσύ και ο άλλος, είσαστε ΕΝΑ- ο οποιοσδήποτε άλλος: και ο έγχρωμος της Αφρικής, και ο Ινδός, και ο Κινέζος, και ο Μουσουλμάνος, και ο Εβραίος, και ο Χριστιανός- να συνειδητοποιήσεις ότι όλοι είμεθα παιδιά του Θεού. Αν δεν μπορείς να το αισθανθείς αυτό Αληθινά, με κεφαλαίο Άλφα, τότε… είσαι ακόμα δούλος».

Ο ασφυκτικός εγκλωβισμός του ανθρώπου στο άτομό του, η δαιμονική άρνηση της δημιουργικότητας και του ανοίγματος προς τους απέναντι αποτελούν το μεγαλύτερο κακό της ανθρώπινης φύσης. Σύμφωνα δε με τον σύγχρονο Άγιο της Εκκλησίας μας Νεκτάριο Κεφαλά: «ἡ φιλαυτία καὶ ὁ ἐγωισμὸς εἰσὶ φοβεραὶ κακίαι, διότι αἴρουσι τὰς ἀρχὰς τοῦ Χριστιανισμοῦ καὶ τιθεῖσι τὰς ἑαυτῶν. Αὖται διδάσκουσι τὸ μῖσος πρὸς τὸν πλησίον». 

Η Οσία Γαβριηλία καλλιεργούσε συνεχώς τον διαπολιτισμικό διάλογο μεταξύ ταυτότητας και ετερότητας, για τον λόγο αυτό αναγνώριζε τα ανθρώπινα δικαιώματα, την κοινωνική δικαιοσύνη και τη μοναδικότητα του κάθε ανθρώπινου προσώπου.

«Ο καθένας είναι μοναδικός και ανεπανάληπτος… Πάρε ένα κλαδί δέντρου, κόψε τα φύλλα, βάλε τα το ένα πάνω στο άλλο. Η σοφία με την οποία υπάρχουν πάνω στο δέντρο, παρά την διαφορετικότητά τους, τα κάνει να λάμπουν και κάνει και το δέντρο να λάμπει, γιατί είναι δεμένα στον κορμό που λέγεται Θεός. Δεν μπορούμε να γίνουμε σαν τον Προκρούστη, που τους έβαζε όλους σε ένα κρεβάτι και ό,τι περίσσευε το έκοβε».

Ο καθένας ως πρόσωπο έχει κάποιο μέρος ή λόγο υπάρξεως στο περί Σωτηρίας Θείο σχέδιο. Ως εκ τούτου, απομάκρυνε τους κινδύνους της ξενοφοβίας, του ρατσισμού και του εθνοφυλετισμού που εντάσσονται στη λογική μιας περίκλειστης εσωστρεφούς περιφερειακής και επαρχιακής κοινότητας.

Εν κατακλείδι, ο άνθρωπος βρίσκει τον εαυτό του, καθώς και την ελευθερία του στα πρόσωπα των “άλλων”, η οποία ουσιαστικά πραγματώνεται στην αγάπη που είναι ο τρόπος άσκησης της ελευθερίας. Ο εαυτός δομείται και καθρεφτίζεται μέσα από τη σχέση με τον Άλλο, τον διαφορετικό, τον μοναδικό και ανεπανάληπτο Άλλο, που αποτελεί προϋπόθεση για την ύπαρξη και την ανάπτυξη.

Καταδίκαζε ρητά την αδιαφορία για την κοινωνική ζωή και τον συνάνθρωπο. Η εντολή του Κυρίου στους μαθητές του να πορευθούν σ’ ολόκληρο τον κόσμο για να μεταφέρουν το Ευαγγελικό μήνυμα έχει ως προϋπόθεση και σύμβολο την Σταυρική αγάπη.

«Τι ωφελεί να αγαπούμε μόνο τον Θεό με τα χέρια ψηλά προς τον Κύριο, καθέτως, και να μην τ΄ ανοίξουμε και οριζοντίως, να πάρουμε όλη την ανθρωπότητα, εάν είναι δυνατόν, και γίνει έτσι το σώμα μας το Σημείο του Σταυρού»,  δήλωνε εμφαντικά. 

Μάθετε απ' εμού...

Του Πρεσβυτέρου Νικολάου Γονιδάκη

---

Κυριακή των Αγίων Πατέρων της Δ’ Οικουμενικής Συνόδου σήμερα, αγαπητοί μου εν Χριστώ αδελφοί, και η Αγία μας Εκκλησία μας παρουσιάζει στο αποστολικό ανάγνωσμα ένα απόσπασμα από την προς Τίτον επιστολή του Αποστόλου Παύλου (Τιτ. γ’ 8 – 15).

Πληροφοριακά αξίζει να αναφέρουμε πως ο Τίτος συγκαταλεγόταν στους Εβδομήκοντα Αποστόλους και ήταν από τους πιο στενούς μαθητές του Παύλου. Επίσης, υπήρξε ο πρώτος Επίσκοπος της Εκκλησίας της Κρήτης.

Ήταν ειδωλολάτρης Ελληνικής καταγωγής και ασπάστηκε τον Χριστιανισμό μέσω του Παύλου. Τα διοικητικά του χαρίσματα ήταν πολλά, καθώς βλέπουμε να του ανατίθενται απαιτητικές και δύσκολες αποστολές, όπως για παράδειγμα η επίλυση των κρίσεων στην Εκκλησία της Κορίνθου, όπως και η οργάνωση διαφόρων νεοϊδρυθέντων κατά τόπους Εκκλησιών.

Με βάση, λοιπόν, τα χαρίσματα που διέθετε, ο Απόστολος Παύλος παραθέτει στον Τίτο κάποιες σημαντικές υποδείξεις, ώστε το έργο του να παραμένει σταθερά αυξάνον, δίχως καθυστερήσεις και μάταιες προστριβές. Άλλωστε, το έργο της Εκκλησίας ήταν επείγον και δεν υπήρχαν περιθώρια για τέτοιες πολυτέλειες.

Πρώτα απ’ όλα, του μιλά για τα καλά έργα που πρέπει όχι μόνο να πράττουν οι χριστιανοί, αλλά να είναι και πρωτοστάτες σε αυτά, δίνοντας οι ίδιοι το καλό παράδειγμα.

Για τον λόγο αυτό πρέπει οι πιστοί να αποφεύγουν καθετί που παρεκκλίνει από τον δρόμο του Χριστού.

Χαρακτηριστικά, τον προτρέπει να αποφεύγονται οι μάταιες και ανώφελες συζητήσεις σχετικά με τον Μωσαϊκό Νόμο, εννοώντας τις θρησκευτικές αντιπαραθέσεις που είχαν αναπτυχθεί μεταξύ των πιστών, και συγχρόνως να μεριμνά με κάθε τρόπο να διαφυλάττει την ενότητα των μελών της Εκκλησίας.

Γι' αυτό και τον ακούμε να τονίζει ότι εκείνοι οι οποίοι επιχειρούσαν να δημιουργήσουν διχόνοια και, κατ' επέκταση, αίρεση, αφού πρώτα νουθετηθούν μία και δύο φορές και εξακολουθούν να μη συμμορφώνονται, πρέπει να παραμερίζονται και να απομακρύνονται, ώστε να μη διασαλεύουν την ενότητα του συνόλου.

Τέλος, τονίζει τους καρπούς που καλούνται όλοι οι χριστιανοί να παράγουν, όπως προαναφέραμε, με τα καλά και αγαθά τους έργα, επισημαίνοντας την ανάγκη η Εκκλησία να παραμένει πάντοτε ενεργή και καρποφόρα και όχι βαλτωμένη και άκαρπη.

Αδελφοί μου, διαβάζοντας σήμερα τα λόγια του Αποστόλου Παύλου, πρέπει να αντικρίσουμε με ειλικρίνεια την αλήθεια της εποχής μας. Τι εννοούμε;

Εμείς, στις ημέρες μας, κάνουμε καλά έργα; Παράγουμε καρπούς; Είμαστε ενωμένοι; Διατηρούμε ό,τι μας παραδόθηκε από τους Αγίους Πατέρες, οι οποίοι αγωνίστηκαν, θυσιάζοντας σώμα και ψυχή στις Οικουμενικές Συνόδους, ή μήπως έχουμε επαναπαυθεί στις δάφνες τους, απολαμβάνοντας απλά όσα εκείνοι με τόσο κόπο και θυσίες μας κληροδότησαν;

Βλέπουμε πως τότε ο τιμητικός τίτλος του «Χριστιανού» συνοδεύτηκε από κόπο, πόνο, δάκρυα και, πολλές φορές, από το ίδιο το μαρτύριο. Χάρη όμως σε αυτές τις θυσίες, το όνομα του Χριστού και της Αγίας Του Εκκλησίας ταξίδεψε στον χρόνο και έφθασε αναλλοίωτο έως τις ημέρες μας.

Ενεργούμε, πολλές φορές, όπως οι άνθρωποι, οι Χριστιανοί της εποχής εκείνης. Θέλουμε να δείχνουμε ότι ξεχωρίζουμε, να ντυνόμαστε τον ψεύτικο ευσεβισμό, ενώ μέσα στην καρδιά μας επικρατεί το σκοτάδι. Γι’ αυτό πρέπει να δούμε την πίστη μας διαφορετικά, όχι ως υποχρέωση, αλλά ως ζωή.

Το καθετί που προβάλλεται και δεν συμβαδίζει με τη διδασκαλία της Εκκλησίας και των Αγίων Πατέρων αποτελεί αίρεση.

Δυστυχώς, στις ημέρες μας, ο πονηρός σπέρνει τέτοιες αιρέσεις, τις οποίες πολλές φορές υποστηρίζουμε και εμείς, χωρίς καν να το αντιλαμβανόμαστε, από τα πιο απλά μέχρι και τα πιο σύνθετα ζητήματα της πνευματικής ζωής.

Χαρακτηριστικά, ακούμε κάποιους να λένε ότι, ενώ έχουν την ευλογία του πνευματικού τους να κοινωνήσουν ακωλύτως, δεν προσέρχονται στη Θεία Κοινωνία, γιατί, όπως οι ίδιοι λένε, «δε θέλουν να τη συνηθίσουν».

Κι όμως, ο Χριστός πρέπει να γίνει όχι απλώς μια ευλογημένη συνήθεια, αλλά η μεγαλύτερη ανάγκη της ζωής μας, το αντίδοτο των αμαρτιών μας και η πηγή της σωτηρίας μας.

Μέχρι και σήμερα βλέπουμε να επικρατεί μεγάλη σύγχυση γύρω από διάφορα θέματα, τα οποία δεν άπτονται των εκκλησιαστικών ζητημάτων.

Κάποιοι, όμως, επιλέγουν να τα προβάλλουν μόνο και μόνο για να διασαλεύσουν την ενότητα και να εξυπηρετήσουν την προσωπική τους προβολή και ανέλιξη.

Πόσοι δεν κατηγορούν και δεν κρίνουν τους Επισκόπους της Εκκλησίας μας, μη μπορώντας να κατανοήσουν ότι ο Επίσκοπος είναι, κατά τον λόγο του Αγίου Ιγνατίου του Θεοφόρου, «εἰς τύπον καὶ τόπον Θεοῦ».

Ας αναρωτηθούμε, μετά από τόσα χρόνια πλέον, αν υπήρχε πραγματικά λόγος να προκληθούν τόσες διαμάχες και τόση διάσπαση εξαιτίας των περιβόητων εμβολίων ή των νέων ταυτοτήτων.

Αυτά είναι φαινόμενα που οφείλουμε να αποφύγουμε και στο μέλλον, ώστε να μη διασαλεύεται η ενότητα της Εκκλησίας.

Ας κατανοήσουμε, λοιπόν, ότι, εάν πραγματικά επιθυμούμε να ζήσουμε με τον Χριστό, οφείλουμε να ακολουθήσουμε όλες εκείνες τις παραινέσεις που σήμερα ακούσαμε τον Απόστολο Παύλο να απευθύνει προς τον Τίτο, ώστε να εκπληρώνεται και στη δική μας ζωή η ευχή του: «Ἡ χάρις μετὰ πάντων ὑμῶν».

Έτσι, οι πνευματικοί μας αισθητήρες θα παραμένουν πάντοτε σε ζωντανή επικοινωνία με τον Χριστό. 

Ας θέσουμε, ακόμη, ένα πνευματικό κριτήριο στον εαυτό μας.

Κάθε φορά που αισθανόμαστε πως κάτι δεν πηγαίνει καλά, πως μια δοκιμασία ή μια κρίση πλησιάζει, συνοδευόμενη από νεύρα, θυμό, ταραχή και σύγχυση, ας στρεφόμαστε με πνευματική εσωστρέφεια, ταπείνωση και πίστη στον ίδιο τον Κύριό μας, παραδειγματιζόμενοι από τα θεϊκά Του λόγια: «μάθετε ἀπ᾿ ἐμοῦ, ὅτι πρᾷός εἰμι καὶ ταπεινὸς τῇ καρδίᾳ» (Ματθ. ια΄ 29).

ΕΠΙ ΤΗΝ ΛΥΧΝΙΑΝ Η’ ΥΠΟ ΤΟΝ ΜΟΔΙΟΝ;

 «Οὐ δύναται πόλις κρυβῆναι ἐπάνω ὄρους κειμένη· οὐδὲ καίουσι λύχνον καὶ τιθέασι αὐτὸν ὑπὸ τὸν μόδιον, ἀλλ᾿ ἐπὶ τὴν λυχνίαν, καὶ λάμπει πᾶσι τοῖς ἐν τῇ οἰκίᾳ» (Ματθ. 5, 14-15).

«Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κρυφτεῖ πόλη, ποὺ βρίσκεται ἐπάνω σὲ ἕνα βουνό. Οὔτε ἀνάβουν λυχνάρι καὶ τὸ τοποθετοῦν κάτω ἀπὸ τὸ μόδι, ἀλλὰ ἐπάνω στὸν λυχνοστάτη καὶ ἔτσι λάμπει σέ ὅλους, ποὺ βρίσκονται στὸ σπίτι». 

            Οι χριστιανοί σήμερα καλούμαστε άραγε να δώσουμε μαρτυρία στη δημόσια ζωή ή καλό είναι να λειτουργούμε σιωπηρά και ταπεινά; Υπάρχουν κάποιοι που έχουν θάρρος, δυναμισμό, θεωρούν ότι ο χριστιανός δεν είναι για να κρύβεται, αλλά για να ομολογεί με παρρησία την πίστη του σε όλες τις πτυχές της δημόσιας ζωής.

Αρκετοί έχουν μία ροπή προς το απόλυτο, με επιφύλαξη αν είναι προς τον Απόλυτο. Έχοντας βάλει σε προτεραιότητα την ηθική διάσταση της χριστιανικής μαρτυρίας, βλέπουν στον κόσμο την αμαρτία, το κακό, την κυριαρχία του διαβόλου, με αποτέλεσμα να έχουν μία επικριτική διάθεση για τους πάντες και τα πάντα. Θέλουν από την πολιτική να βλέπει τον κόσμο με τη χριστιανική ματιά, με αποτέλεσμα να φτάνουμε σε τραγελαφικές καταστάσεις, όπως είναι οι πολιτικοί ηγέτες των δύο μεγάλων παγκόσμιων δυνάμεων, οι οποίοι αιματοκυλίζουν τον κόσμο για να επιβάλουν το καλό, που είναι το συμφέρον τους, και χρησιμοποιούν την χριστιανική πίστη ως άλλοθι και βοηθό στις επιδιώξεις τους. Επειδή επικαλούνται τη χριστιανική ιδιότητά τους, θεωρούν πως κάθε έργο τους είναι δικαιολογημένο, διότι ανήκουν στην πλευρά του «καλού».

Αρκετοί πάλι έχουν σχηματίσει στη νοοτροπία τους ένα δίπολο: «πίστη εναντίον κόσμου». Ο πιστός, αυτομάτως, είναι εναντίον του κόσμου, εναντίον της τεχνολογικής προόδου, ασχέτως αν τη χρησιμοποιεί, διαβλέπει κινδύνους απώλειας της προσωπικής ελευθερίας, μολονότι ελεύθερα εκφράζει τη γνώμη του. Ο πιστός θεωρεί τον εαυτό του ως αυθεντία, διότι η πίστη του δίνει αυτή τη δυνατότητα. Δεν μπορεί να δει όμως ότι ο Χριστός δεν μας θέλει να είμαστε απόκοσμοι, δεν ζήτησε από τον Πατέρα του στην αρχιερατική Του προσευχή στον κήπο της Γεθσημανή να μας πάρει από τον κόσμο, αλλά να μας προφυλάξει από τον πονηρό (Ιωάν. 17,15). Αυτό σημαίνει ότι ο Χριστός δεν ήρθε να καταργήσει τον κόσμο, την πορεία του, την πρόοδό του, δεν ήρθε καν να κρίνει τον κόσμο, αλλά να σώσει τον κόσμο (Ιωάν. 12,47). Γι’ αυτό και ο χριστιανός δεν πορεύεται με την πίστη του για να κρίνει και να κατακρίνει τον κόσμο, αλλά για να βοηθήσει τον εαυτό του και τους ανθρώπους να βρούνε την οδό της σωτηρίας, της πίστης που γίνεται σχέση με τον Χριστό, που γίνεται αγάπη και ζωή, ανάσταση και αιωνιότητα.

Στο ευαγγελικό ανάγνωσμα από την επί του Όρους ομιλία που διαβάζουμε την Κυριακή των Αγίων Πατέρων της Δ’ Οικουμενικής Συνόδου ο Χριστός θέτει ένα ερώτημα σε όσους Τον ακολουθούν: Είμαστε λυχνάρια που φωτίζουμε τον κόσμο; Είναι η ζωή μας και τα έργα μας τέτοια, που να δοξάζουν τον Θεό; Έχουμε αγάπη έμπρακτη; Έχουμε ταπεινότητα; Έχουμε πίστη σταθερή, διά της οποίας διακρίνουμε τον εαυτό μας από την αμαρτία, όχι για να περηφανευτούμε και να θεωρήσουμε ότι είμαστε αυθεντίες, αλλά διότι με χαρά πορευόμαστε την οδό του Χριστού, με χαρά αγαπάμε, με χαρά συγχωρούμε, με χαρά νιώθουμε ότι ο Χριστός είναι τέλειος Θεός και τέλειος άνθρωπος, νοιάζεται για τα ανθρώπινα, για να τα μεταμορφώσει και όχι να τα τσακίσει, με έπαρση και επίδειξη δύναμης; Κι όπου υπάρχει αίρεση, όπου υπάρχει παραχάραξη της αλήθειας του Ευαγγελίου, χαράζουμε τις «κόκκινες γραμμές», χωρίς όμως να επιδιδόμαστε σε κυνήγι μαγισσών ή επίδειξη ορθοφροσύνης;

Το λυχνάρι που κρύβεται κάτω από το μόδιο, κάτω από το κιούπι που χρησιμοποιούσαν ως μονάδα μέτρησης των σιτηρών ή του λαδιού, στην πραγματικότητα είναι ο χριστιανός ο οποίος δεν χρησιμοποιεί τα χαρίσματά του προς δόξαν Θεού. Είτε θεωρεί πως ό,τι είναι και ό,τι έχει είναι προς δική του δόξα είτε λειτουργεί φοβικά απέναντι στον κόσμο, μη καταθέτοντας την αλήθεια. Για να δώσουμε όμως μαρτυρία αληθείας, χρειάζεται να γνωρίζουμε την αλήθεια. Να θέλουμε τον Απόλυτο, που είναι ο Χριστός, όχι όμως για δικαιολόγηση των δικών μας συμφερόντων και ιδεών, αλλά για να δοξάσουν οι άνθρωποι τον Πατέρα μας τον εν τοις ουρανοίς.

Θέλει τόλμη αυτός ο δρόμος. Θέλει υπέρβαση της φοβικότητας έναντι του κόσμου. Θέλει υπομονή, ταπεινότητα και σταθερότητα. Θέλει τον Χριστό να κατοικεί στις καρδιές μας. Αυτός είναι ο δρόμος της Εκκλησίας. Αν τη βιώνουμε είναι ένα δύσκολο θέμα. Διότι, τις περισσότερες φορές, τη φτιάχνουμε στα μέτρα μας, είτε της επιθετικότητας είτε του συμβιβασμού. Η αρετή μας εντός της Εκκλησίας είναι το μέτρο. Και το φως που βγάζει η καρδιά και η ζωή μας. Αυτόν τον τρόπο των Πατέρων μας ας ακολουθούμε.           

π. Θεμιστοκλής Μουρτζανός

19 Ιουλίου 2026

Κυριακή των Πατέρων της Δ’ Οικουμενικής Συνόδου