Τετάρτη 18 Νοεμβρίου 2026

Η Πνευματική Πορεία της Νηστείας των Χριστουγέννων

 

Η Πνευματική Πορεία της Νηστείας των Χριστουγέννων

Η νηστεία των Χριστουγέννων ανοίγει μπροστά μας ως πύλη μυσταγωγική, καλώντας την ψυχή σε βαθύτερη κοινωνία με το θείο μυστήριο της ενανθρωπήσεως. Μέσα στην περίοδο αυτή, ο άνθρωπος καλείται να αφυπνιστεί από τον λήθαργο της καθημερινότητας και να στραφεί προς την εσωτερική του κάθαρση. «Ἰδοὺ νῦν καιρὸς εὐπρόσδεκτος, ἰδοὺ νῦν ἡμέρα σωτηρίας» (Β’ Κορ. 6,2).

Η προετοιμασία για την υποδοχή του θείου βρέφους απαιτεί εσωτερική σιωπή. Η καρδιά γίνεται φάτνη που υποδέχεται το θείο μυστήριο, ενώ η ψυχή, όμοια με χιονισμένο κλαδί που λυγίζει προς τη γη, υποκλίνεται μπροστά στο μέγεθος του θαύματος. Στην εκκλησιαστική παράδοση, η νηστεία δεν είναι απλώς διατροφικός περιορισμός, αλλά πνευματική άσκηση που καθαρίζει τον νου και ανυψώνει την ψυχή.

Κατά την περίοδο αυτή, η εκκλησιαστική υμνολογία μάς υπενθυμίζει: «Χριστὸς γεννᾶται, δοξάσατε· Χριστὸς ἐξ οὐρανῶν, ἀπαντήσατε» (Καταβασίες Χριστουγέννων). Η προσμονή της θείας γέννησης μεταμορφώνει τον εσωτερικό μας κόσμο. Οι ημέρες κυλούν σαν κόκκοι άμμου σε αρχαία κλεψύδρα, μετρώντας την πορεία προς τη μεγάλη εορτή.

Στην καρδιά της νηστείας, η ψυχή μοιάζει με κήπο χειμωνιάτικο που περιμένει την άνοιξη. Τα πάθη, σαν ξερά φύλλα, πέφτουν ένα-ένα μέσα στην άσκηση της προσευχής και της μετάνοιας, ενώ η εγκράτεια γίνεται το κλειδί που ξεκλειδώνει τις πύλες της πνευματικής θεωρίας.

Καθώς πλησιάζουμε προς τη μεγάλη εορτή, η εκκλησιαστική ζωή εντείνεται. Οι πιστοί προσέρχονται στα μυστήρια της εξομολόγησης και της θείας κοινωνίας, προετοιμάζοντας την ψυχή τους για την υποδοχή του θείου βρέφους. Η προσευχή γίνεται βαθύτερη, σαν ρίζα που διεισδύει στα έγκατα της γης αναζητώντας το ζωογόνο νερό.

Μέσα στην κατάνυξη της νηστείας, ο νους καθαρίζεται από τις επιφανειακές σκέψεις και τα μάταια όνειρα. Στρέφεται προς τα ένδον, όπου η ψυχή στέκεται γυμνή μπροστά στο θείο βλέμμα. Η κάθαρση αυτή δεν είναι μοναχική πορεία, αλλά συλλογική προσπάθεια του εκκλησιαστικού σώματος. Η κοινότητα των πιστών, ενωμένη στην προσευχή και τη νηστεία, προχωρά μαζί προς το μυστήριο της θείας ενανθρωπήσεως. Σαν τις νιφάδες του χιονιού που πέφτουν απαλά στη γη, οι ψυχές των πιστών συγκλίνουν προς το κέντρο της πίστεως.

Η εκκλησιαστική παράδοση μάς διδάσκει πως η νηστεία είναι καιρός πνευματικής εγρήγορσης. «Γρηγορεῖτε καὶ προσεύχεσθε, ἵνα μὴ εἰσέλθητε εἰς πειρασμόν» (Ματθ. 26,41). Ο πιστός καλείται να σταθεί άγρυπνος φρουρός της καρδίας του, προστατεύοντάς την από τις επιθέσεις των παθών και των λογισμών.

Στην πορεία προς τη Βηθλεέμ, η ψυχή γίνεται σαν άδειο δοχείο που περιμένει να γεμίσει με τη θεία χάρη. Η νηστεία καθαρίζει τις αισθήσεις, επιτρέποντας στον άνθρωπο να διακρίνει καθαρότερα το θείο θέλημα. Μέσα στη σιωπή της προσευχής, ακούγεται ο ψίθυρος του Αγίου Πνεύματος, καθοδηγώντας τα βήματά μας προς τη φάτνη.

«Ἑτοιμάσατε τὴν ὁδὸν Κυρίου» (Μάρκ. 1,3), μας προτρέπει η Γραφή. Η προετοιμασία αυτή είναι πολύπλευρη: νηστεία του σώματος, προσευχή του νου, κάθαρση της καρδίας. Η ψυχή, σαν κερί που λιώνει μπροστά στη θεία παρουσία, μεταμορφώνεται σταδιακά, αποκτώντας την ευωδία της αρετής.

Η νηστεία των Χριστουγέννων μάς διδάσκει την υπομονή και την καρτερία. Όπως το έμβρυο αναπτύσσεται αθόρυβα στη μήτρα, έτσι και η πνευματική ζωή ωριμάζει μέσα στη σιωπηλή άσκηση της νηστείας. Κάθε ημέρα είναι ένα μικρό βήμα προς τη Βηθλεέμ, μια προετοιμασία για τη συνάντηση με το θείο βρέφος.

Σε αυτή την πνευματική προετοιμασία, η Εκκλησία μάς καλεί να στραφούμε προς τους αδελφούς μας με αγάπη και συμπόνια. Η νηστεία χωρίς ελεημοσύνη είναι σαν λυχνία χωρίς έλαιο. «Τότε φανήσεται ὥσπερ ὄρθρος τὸ φῶς σου» (Ησ. 58,8), μας διαβεβαιώνει ο προφήτης Ησαΐας, μιλώντας για την αληθινή νηστεία που συνοδεύεται από έργα αγάπης.

Η εορτή των Χριστουγέννων φέρνει το μήνυμα της θείας συγκατάβασης. Ο Θεός κατέρχεται στη γη ως βρέφος αδύναμο, διδάσκοντας την αρετή της ταπείνωσης. Η νηστεία μάς βοηθά να κατανοήσουμε βαθύτερα αυτό το μυστήριο. Η ψυχή, σαν φύλλο που αναδύεται μέσα από το χιόνι, αναζητά το φως της θείας παρουσίας.

Στην καρδιά του χειμώνα, η Εκκλησία ετοιμάζεται να υποδεχθεί το «φῶς τὸ ἀληθινόν» (Ιωάν. 1,9). Η νηστεία είναι η πνευματική άνοιξη που προετοιμάζει την ψυχή για την υποδοχή του θείου σπόρου. Μέσα στην ησυχία της προσευχής, ο πιστός γίνεται μάρτυρας της εσωτερικής του μεταμόρφωσης.

Καθώς η εορτή πλησιάζει, η προσδοκία εντείνεται. Οι ύμνοι της Εκκλησίας γίνονται πιο χαρμόσυνοι, προαναγγέλλοντας το κοσμοσωτήριο γεγονός. Η ψυχή, καθαρμένη από τη νηστεία, στέκεται σαν αστέρι που οδηγεί προς τη φάτνη της Βηθλεέμ.

Επισκόπου Μελιτηνής Μαξίμου

Ναός της Θείας Χάριτος

 

Ἀββὰ Ἰσαὰκ τού Σύρου

Ναός της Θείας Χάριτος είναι όποιος ενθυμείται Πάντοτε το Θεό!…

Όταν νιώσεις μέσα σου τη χαρά του Αγίου Πνεύματος, οι στενοχώριες και οι θλίψεις αυτής της ζωής γίνονται γλυκύτερες από το μέλι.

Καθώς ο ερωδιός ευφραίνεται όταν κατοικεί σ’ έρημο τόπο, έτσι και η ψυχή του μοναχού δέχεται ουράνιες χαρές μέχρι της εξόδου της, όταν κατοικήσει σε ησυχαστικό τόπο.

Οι άγιοι δυνάμωναν με θείες οπτασίες και υπέμειναν κάθε πειρασμό για την αγάπη του Θεού.

Η αμοιβή δεν δίνεται στον άνθρωπο για την αρετή του, αλλά για την ταπείνωσή του. Χωρίς την ταπείνωση όλα είναι μάταια!

Όσο με πόθο πλησιάζουμε το Θεό τόσο κι ο Θεός πλησιάζει σ’ εμάς με τα χαρίσματά Του, και δεν αφαιρεί ποτέ από μας τη χάρη Του, όταν είμαστε ταπεινοί.

Είναι δυνατό να γίνει ταπεινός ο άνθρωπος;

Ναι, με τη δύναμη των Αχράντων Μυστηρίων, που τελειοποιούν, όπως οι μακάριοι Απόστολοι “εν γλώσσαις πυρίναις” την Πεντηκοστή και με την τελειότητα όλων των αρετών.

Αμήν.

Την ευχή του αγίου πατέρα και αδερφού μας να ‘χουμε και τη μνήμη του βίου και του λόγου του.

Η Αγία Πρόθεση είναι ο τόπος όπου το όνομά μου δεν χάνεται..

 


 Μέσα στην ησυχία του Αγίου Βήματος αρχίζει το αόρατο μυστήριο· ο ιερέας, λειτουργός της θείας οικονομίας, κρατά στα χέρια του τον άρτο της ζωής, και τον μεταποιεί σε ένσαρκο σύμβολο του Αμνού του Θεού.
 Ο άρτος γίνεται κέντρο της κτίσης, και γύρω του συναθροίζονται ουρανός και γη, ζώντες και κεκοιμημένοι, άγγελοι και άγιοι.

Κάθε όνομα που ψιθυρίζεται ενδύεται αιωνιότητα· οι ζώντες λαμβάνουν δωρεά χάριτος, ως αόρατη μετάληψη πριν από τη Μετάληψη, ενδυνάμωση για τον αγώνα, ανάπαυση για την ψυχή που αγωνίζεται, δροσιά για την δίψα της ζωής.

Οι κεκοιμημένοι δεν μένουν έξω, αλλά εντάσσονται στον κύκλο της Εκκλησίας· η μνημόνευση ενώνει την προσευχή της γης με την προσδοκία του Ουρανού.
Σαν δρόσος επάνω στους τάφους, η θεία ευσπλαχνία κατέρχεται και φωτίζει τα σκοτεινά περάσματα του Άδη.

Εδώ, στην ταπεινή Πρόθεση, ξεδιπλώνεται η μυστική κοινωνία των Αγίων. Και έπειτα κατά την διάρκεια της Θείας Λειτουργίας, η Εκκλησία η θριαμβεύουσα και η Εκκλησία η στρατευομένη συμμετέχουν αόρατα στο ένα ποτήρι.

«Ἵνα ὦσιν ἕν».
Όλοι γίνονται ένα. Όλα ενώνονται, όλοι συγχωρούνται, σε μια κοινωνία μυστική, σε ένα Σώμα, εκείνου του Χριστού.
Όταν ο ιερέας λέει «Μνήσθητι, Κύριε των δούλων σου…», δεν είναι απλή επίκληση· είναι ανάβαση ψυχών, είναι αποκατάσταση μνήμης, μέσα στην αγάπη και στο έλεος του Θεού.
   Έτσι, η Πρόθεση γίνεται μικρό προσκήνιο της αιώνιας Λειτουργίας, όπου ο Χριστός είναι ο δωρητής και το δώρο, και όλοι εμείς —ζώντες και τεθνεώτες— γινόμαστε μέτοχοι της μίας ανάστασης.

…η Εκκλησία δεν με ξεχνά, γιατί με κρατά στην προσευχή της, μέσα στο σώμα του Χριστού. 
   Η βοήθεια είναι αόρατη μα αληθινή· είναι παρηγοριά, είναι ενίσχυση, είναι συγχώρηση, που κατακλύζει την ζωή μου, είτε βρίσκομαι στη γη είτε έχω περάσει από το μυστήριο του θανάτου, στην όντως ζωή, όπου εκεί όλα βιώνονται αλλιώς και όλα κατανοούνται αληθινά. 
   Η Αγία Πρόθεση είναι ο τόπος όπου το όνομά μου δεν χάνεται, τα βάσανα μου, οι αγωνίες μου, τα λάθη και τα πάθη μου, οι ελπίδες και τα δάκρυα στέκονται ενώπιον του Αμνού·κι εκεί, στη θυσία Του, στην αυτοπροσφορά Του, βρίσκω βοήθεια, φωτισμό, αποδοχή, συγχώρεση, βρίσκω σωτηρία.
Όταν ο ιερέας λέει «Μνήσθητι, Κύριε των δούλων σου…», δεν είναι απλή επίκληση· είναι ανάβαση ψυχών…

Άγιος Παΐσιος: Το ψυχικό τσάκισμα

 

1 Με το ψυχικό τσάκισμα ξεβιδώνεται κανείς και γίνεται σαν ένα όχημα που όλα τα εξαρτήματά του είναι καλά, αλλά η μηχανή του είναι διαλυμένη.

– Γέροντα, τι διαφορά υπάρχει ανάμεσα στην ακηδία και την αθυμία;


– Ακηδία είναι η πνευματική τεμπελιά, ενώ η ραθυμία αναφέρεται και στην ψυχή και στο σώμα. Καλύτερα όμως να λείψουν και τα δύο.

Η ακηδία και η ραθυμία μερικές φορές κολλούν και σε ψυχές που έχουν πολλές προϋποθέσεις για πνευματική ζωή, που έχουν ευαισθησία, φιλότιμο. Σε έναν αδιάφορο ο πειρασμός δεν κάνει τόσο κακό.

Ένας ευαίσθητος όμως άνθρωπος, αν στενοχωρηθεί, νιώθει μετά ακηδία. Πρέπει να βρει τι τον στενοχώρησε και να το αντιμετωπίσει πνευματικά, για να ξαναβρεί το κουράγιο και να πάρει μπρος η μηχανή του.

Να προσέχει να μην αφήνει αθεράπευτες πληγές, γιατί μετά κάμπτεται από τα τραύματά του. Το ψυχικό τσάκισμα, το οποίο στην συνέχεια φέρνει και το σωματικό, τον αχρηστεύει.

Ο γιατρός δεν βρίσκει τίποτε, γιατί την βλάβη την έχει προκαλέσει ο πειρασμός. Πόσες ψυχές που έχουν φιλότιμο, ευαισθησία, τις βλέπω αχρηστευμένες!

– Γέροντα, αισθάνομαι εξάντληση και δεν μπορώ να κάνω καθόλου πνευματικά [1]. Αυτό προέρχεται από κούραση ή μήπως είναι από ραθυμία;

– «Από των πολλών μου αμαρτιών, ασθενεί το σώμα, ασθενεί μου και η ψυχή» [2], δεν λέει;

Δεν είναι κούραση σωματική˙ ψυχικό τσάκισμα είναι. Αυτό είναι χειρότερο από την σωματική κούραση. Με το ψυχικό τσάκισμα ξεβιδώνεται κανείς και γίνεται σαν ένα όχημα που όλα τα εξαρτήματά του είναι καλά, αλλά η μηχανή του είναι διαλυμένη.

– Γέροντα, βλέπω ότι, ενώ πρώτα αγαπούσα τα πνευματικά, τώρα δεν μπορώ να κάνω τίποτε.

– Γιατί δεν μπορείς να κάνης τίποτε; Δεν έχεις δυνάμεις; Εγώ βλέπω ότι έχεις. Δεν θυμάσαι παλιά, όταν χτιζόταν το μοναστήρι και δούλευες όλη μέρα στο γιαπί, πόσα πνευματικά έκανες;

– Μήπως, Γέροντα, φταίει που έδωσα όλον τον εαυτό μου στις δουλειές;

– Πιο πολύ φταίει που άφησες τον εαυτό σου χαλαρό. Κοίταξε να τον σκληραγωγήσεις˙ να αγαπήσεις την άσκηση.

Εγώ, που έχω μισό πνεύμονα, ξέρεις πόσες μετάνοιες κάνω; Δεν μπορώ να σου πω. Μόνο για τα κομποσχοίνια, που κάνω με μικρές μετάνοιες, σου λέω ότι, όταν κουράζεται το ένα χέρι, κάνω τον σταυρό μου με το άλλο. Αυτά σου τα λέω από αγάπη.

Άλλοι δεν έχουν τις προϋποθέσεις που έχεις εσύ, και ξέρεις πως αγωνίζονται, πως παλεύουν; Εσύ για λοκατζής κάνεις! Πως άφησες έτσι τον εαυτό σου; Εγώ θα προσεύχομαι για σένα, αλλά, για να βοηθηθείς, πρέπει κι εσύ να κάνης μια προσπάθεια. Κατάλαβες;

Στα πνευματικά πρέπει να δώσεις όλον τον εαυτό σου, και τότε θα αποδώσεις και στην διακονία σου.

– Γέροντα, μερικές φορές, όταν είμαι στο κελλί, με πιάνει ακηδία.

– Στο κελλί σου δεν προσεύχεσαι, δεν μελετάς. Όσο μπορείς, να μην αφήνεις να περνάει ο χρόνος χωρίς να κάνης τίποτε. Δεν μπορείς να προσευχηθείς;

Ας μελετήσεις κάτι που σε βοηθάει εκείνη την ώρα. Διαφορετικά ο διάβολος μπορεί να εκμεταλλευθεί την άσχημη κατάστασή σου και να σε εξουθενώσει.

Οι δοκιμασίες, είναι βαρύτερες στους πιστούς (Άγιος Σιλουανός ο Αθωνίτης)

 d5613-ceb1ceb3ceb9cebfcf82cf83ceb9cebbcebfcf85ceb1cebdcf8ccf82


Και το ίδιο είπε ότι θα συνέβαινε στους ακολούθους Του: “Να θυμάστε τον λόγο, που εγώ σας είπα: Δεν υπάρχει δούλος μεγαλύτερος από τον κύριό του. Αν εμένα δίωξαν, θα διώξουν και σας· αν φύλαξαν τον λόγο μου, θα φυλάξουν και τον δικό σας” (Ιωάννης 15/ιε: 20).
Και όχι μόνο από διωγμούς θα έπασχαν οι πιστοί, αλλά από κάθε είδους θλίψη: “Μέσα στον κόσμο θα έχετε θλίψη· αλλά, να έχετε θάρρος· εγώ νίκησα τον κόσμο” (Ιωάννης 16/ις: 33). Και δήλωσε: “Αν κάποιος θέλει νάρθει πίσω μου, ας απαρνηθεί τον εαυτό του, κι ας σηκώσει τον σταυρό του, κι ας με ακολουθεί. Επειδή, όποιος θέλει να σώσει τη ζωή του, θα τη χάσει· και όποιος χάσει τη ζωή του, εξαιτίας μου, θα τη βρει” (Ματθαίος 16/ις: 23,24).

Έχοντας υπ’ όψιν αυτά τα λόγια, που πολλοί από εμάς τα έχουμε βιώσει “στο πετσί μας”, παίρνουμε θάρρος μέσα από τις θλίψεις, καθώς βιώνουμε καθημερινά τα λόγια του αποστόλου Παύλου: “σε κάθε τι συνιστώντας τον εαυτό μας ως υπηρέτες τού Θεού, με πολλή υπομονή, με θλίψεις, με ανάγκες, με στενοχώριες,με ραβδισμούς, με φυλακές, με ακαταστασίες, με κόπους, με αγρυπνίες, με νηστείες·
 με καθαρότητα, με γνώση, με μακροθυμία, με αγαθότητα, με Πνεύμα Άγιο, με αγάπη ανυπόκριτη· με λόγο αλήθειας, με δύναμη Θεού· με τα όπλα τής δικαιοσύνης, τα δεξιά και τα αριστερά· 8. με δόξα και ατιμία, με συκοφαντία και με εγκωμιασμό· σαν πλάνοι, όμως κάτοχοι της αλήθειας σαν αγνοούμενοι, αλλά είμαστε καλά γνωστοί· σαν να φτάνουμε στον θάνατο, αλλά, δέστε, ζούμε· σαν να περνάμε από παιδεία, αλλά δεν θανατωνόμαστε σαν λυπούμενοι, αλλά πάντοτε έχουμε χαρά· σαν φτωχοί, όμως πλουτίζουμε πολλούς· σαν να μη έχουμε τίποτε, όμως τα πάντα κατέχουμε” (Β΄ Κορ. 6/ς: 4-10). Θυμάμαι σαν σήμερα, τα λόγια ενός φίλου απίστου, για τη ζωή του νονού μου, τον οποίο ο Θεός ευλόγησε με χαρίσματα του Αγίου Πνεύματος, αλλά κατά κόσμον θλιβόταν υπερβολικά ως τον θάνατό του. Μου είπε ο άπιστος εκείνος: “Μα πώς είναι δυνατόν ο Θεός να επιτρέπει να βασανίζεται τόσο ένας δικός Του; Αν είχατε την αληθινή πίστη, δεν θα ήταν η ζωή του ένα βασανιστήριο. Να μην έχει δουλειά, να τον κοροϊδεύουν οι εργοδότες, να αρρωσταίνει, να γκρεμίζεται το σπίτι του, να θλίβεται τόσο πολύ!
Αυτό δεν είναι πίστη, είναι πλάνη!” Και πράγματι, είχα δει κι εγώ αυτόν τον ευλογημένο άνθρωπο, να προσεύχεται με δάκρυα, να ζητάει από τον Θεό να τον πάρει “ΤΩΡΑ!”. (Και πράγματι, έφυγε νέος, όταν ο αγώνας του έφθασε στην τελείωση). Απάντησα στον άπιστο φίλο μου, ότι αυτή είναι η εν Χριστώ ζωή.
Όχι χαρά και διασκέδαση, αλλά θλίψη και πόνος, και δοκιμασία. Αλλά δεν μπορούν αυτό να το δεχθούν όλοι. Μάλιστα θα έλεγα, ότι αν κάποιος δεν βιώνει αυτή τη θλίψη στη Χριστιανική του ζωή, κάτι δεν πάει καλά με αυτόν. Θα πρέπει να ανησυχεί! Γιατί δεν γνωρίζω ΚΑΝΕΝΑΝ που να προοδεύει στην εν Χριστώ ζωή, χωρίς να υφίσταται δοκιμασίες και θλίψεις.

Ο ΑΓΙΟΣ ΠΛΑΤΩΝ

 

 


Τη μνήμη του Αγίου Πλάτωνος τιμά σήμερα, 18 Νοεμβρίου, η Εκκλησία μας. Ο Άγιος Πλάτωνας έζησε στα τέλη του 3ου αιώνα μ.Χ. Καταγότανε από την Άγκυρα της Γαλατίας της Μικρός Ασίας, και ήταν αδελφός του μάρτυρα Αντιόχου. Σε νεαρή ηλικία τον συνέλαβαν οι ειδωλολάτρες, διότι διακήρυττε την πίστη του στον Ιησού Χριστό και τον οδήγησαν μπροστά στον ηγεμόνα Αγριππίνο.
Ο Αγριππίνος βλέποντας την ωραιότητα του νέου και γνωρίζοντας ότι κατείχε περιουσία, προσπάθησε να τον ελκύσει με κολακείες. Όμως ο Άγιος Πλάτων αρνήθηκε και συνέχισε να διακηρύττει την πίστη του στον Έναν και μοναδικό Θεό.
Αφού ο ηγεμόνας είδε ότι δεν κατάφερε να τον αλλαξοπιστήσει δελεάζοντάς τον, τον απείλησε με μαρτύρια. Παρ’ όλα ταύτα ο Άγιος Πλάτων παρέμεινε σταθερός στην πίστη του. Έτσι ο Αγριππίνας διέταξε να τον μαστιγώσουν ανελέητα και ύστερα να τον βασανίσουν με πυρωμένες ράβδους.
Ο Άγιος διατήρησε όλη του την πίστη και δεν έπαψε να ομολογεί τον Ιησού Χριστό, γι’ αυτό διατάχθηκε ο αποκεφαλισμός του (306 μ.Χ.). Έτσι λοιπόν ο Άγιος μεγαλομάρτυρας Πλάτωνας παρέδωσε το πνεύμα του στον Κύριο και τιμήθηκε με το αμάραντο στέφανο του μαρτυρίου.
Απολυτίκιο:
Ήχος α’. Χορός Αγγελικός.
Δυάς η ευκλεής, των κλεινών Αθλοφόρων, εδόξασε λαμπρώς, την Αγίαν Τριάδα, ο Πλάτων ο ένδοξος, Ρωμανός τε ο ένθεος, εναθλήσαντες, και τον εχθρόν καθελόντες, όθεν πάντοτε, υπέρ ημών δυσωπούσι, τον μόνον Φιλάνθρωπον.

Τρίτη 17 Νοεμβρίου 2026

Προετοιμασία για τα Χριστούγεννα

 

Η Εορτή της κατά σάρκα Γεννήσεως του Κυρίου μας , τα Χριστούγεννα, απότελεί  μία από τις μεγαλύτερες ημέρες της Πίστεως μας. Ανήκει στις Δεσποτικές εορτές, δηλ. αναφέρεται σε γεγονός της ζωής του Δεσπότη Χριστού και μαζί με το Πάσχα είναι οι κορυφαίες εορτές της Ορθόδοξης Εκκλησίας μας. Την ημέρα αυτή εορτάζουμε την ενανθρώπηση του Θεού Λόγου, την κάθοδο του δευτέρου Προσώπου της Αγίας Τριάδος στον κόσμο. Ο Θεός γίνεται άνθρωπος για να γίνει  ο άνθρωπος  θεός κατά χάριν. Ο Θεός έρχεται από τον Ουρανό στη γη, για να ανέβει ο άνθρωπος από τη γη στον Ουρανό. 

        Ο Χριστός ήλθε ανάμεσά μας για να σώσει το ανθρώπινο γένος, να στήσει και πάλι τις γκρεμισμένες γέφυρες επικοινωνίας με τον Θεό, να αποκαταστήσει τον άνθρωπο στην αληθινή του δόξα, να φανερώσει στους ανθρώπους το θέλημα του Θεού. Ο Χριστός ταπεινώθηκε βαθειά για να μας ανυψώσει, γεννήθηκε στο χρόνο για να υπερβούμε εμείς το χρόνο, έλαβε την ανθρώπινη φύση για να τη θεώσει. Γι’ αυτό γιορτάζουμε, χαιρόμαστε και πανηγυρίζουμε την εορτή της Γεννήσεως του Θεανθρώπου.

           Η
μεγάλη σημασία της εορτής των Χριστουγέννων και η ευλάβεια των χριστιανών, υπό την επίδραση μάλιστα και της χρονικά παλαιότερης Μεγάλης Τεσσαρακοστής του Πάσχα, οδήγησαν στην καθιέρωση μιας προπαρασκευαστικής περιόδου, όπου οι πιστοί ετοιμάζονται πνευματικά να «οδεύσουν» μέχρι το σπήλαιο της Βηθλεέμ. Η προπαρασκευαστική αυτή περίοδος έχει διάρκεια 40 ημέρες, ονομάζεται Σαρακοστή των Χριστουγέννων και αρχίζει στις 15 Νοεμβρίου.  Οι ύμνοι στη Λατρεία μας θυμίζουν  πως έχουμε εισέλθει σε αυτή την Ιερή Περίοδο, πως με τρόπο πνευματικό έχουμε πάρει κι εμείς το δρόμο που οδηγεί στη νοητή Βηθλεέμ, δηλ. την Εκκλησία, στην οποία ο Χριστός γεννιέται για να αναγεννήσει κάθε άνθρωπο που ειλικρινά πιστεύει σ’ Αυτόν.

          Την περίοδο των 40 ημερών, δηλ. από τις 15 Νοεμβρίου έως και την παραμονή των Χριστουγέννων, τα πιστά μέλη της Εκκλησίας νηστεύουμε εκτός από το ψάρι το οποίο καταλύουμε, εκτός φυσικά την Τετάρτη και την Παρασκευή, έως και την 17η Δεκεμβρίου .  Και η παραμονή των Χριστουγέννων είναι ημέρα αυστηρής νηστείας και προετοιμασίας των χριστιανών για την ημέρα της Γεννήσεως του Κυρίου και ιδιαίτερα για τη Θεία Λειτουργία, η οποία τελείται πανηγυρικά. Συνεπώς, το βράδυ της παραμονής προσφέρεται μόνο για στιγμές πνευματικής ανάτασης και προετοιμασίας, ενόψει του Μεγάλου Γεγονότος της επόμενης ημέρας και όχι για κοσμικές, ξενόφερτες συνεστιάσεις, τα λεγόμενα βεβεγιόν,τα οποία συμβάλλουν στην εντελώς αντίθετη προσέγγιση της Εορτής,ως μια ακόμη ευκαιρία δηλ.για επίδειξη,φαγοπότι και ξεφάντωμα.

             Πρέπει να έχουμε πάντα υπόψιν μας ότι για την Εκκλησία μας η αληθινή νηστεία δεν είναι μόνο η αποχή από τροφές, αλλά και η αποχή από πάθη και αμαρτίες. Λέγει χαρακτηριστικά ο Μέγας Φώτιος: «Νηστεία δεκτή από τον Θεό είναι αυτή που μαζί  με την αποχή των τροφών συνδυάζει και την αποστροφή προς τη φλυαρία, το φθόνο, το μίσος και τα άλλα αμαρτήματα. Αυτός που νηστεύει από τροφές, αλλά δεν εγκρατεύεται από τα πάθη, μοιάζει με εκείνον που έβαλε λαμπρά θεμέλια στο σπίτι, που έκτισε, αλλά αφήνει να συγκατοικούν μαζί του φίδια, σκορπιοί και κάθε φαρμακερό ερπετό».  Επιδίωξή μας λοιπόν για τούτη την περίοδο είναι και η πνευματική νηστεία, δηλ. η αποφυγή της αμαρτίας και η τήρηση του θελήματος του Θεού, η εφαρμογή της αγάπης, η συγχωρητικότητα, η ελεημοσύνη και η απόκτηση ακόμη μεγαλύτερης αρετής. Με τον τρόπο αυτό κατανοούμε καλύτερα και πραγματώνουμε το λόγο του Μεγάλου Βασιλείου «Αληθινή νηστεία είναι η αλλοτρίωση από κάθε κακό, από κάθε αμαρτία, από κάθε εμπαθή λογισμό, από κάθε βρώμικη επιθυμία».
         Με τη νηστεία και την προετοιμασία μας για τα Χριστούγεννα συνδέεται και η μετάνοια. Η ειλικρινής εξέταση του εαυτού μας, η παραδοχή των σφαλμάτων μας και η συμμετοχή μας στο ιερό μυστήριο της Εξομολογήσεως αποτελούν απαραίτητες προϋποθέσεις για μια πραγματικά άξια συμμετοχή στη Χριστουγεννιάτικη Θεία Λειτουργία. Μάλιστα, είναι καλό να φροντίσουμε ώστε να προσέλθουμε στο ιερό Μυστήριο εγκαίρως και όχι την τελευταία στιγμή. Η προπαρασκευαστική αυτή περίοδος προ των Χριστουγένννων μας παρέχει μια πολύ καλή δυνατότητα να αντιληφθούμε την αθλιότητα που κρύβουμε στα βάθη του «είναι» μας, να αποκτήσουμε φρόνημα ταπεινό και ελεγκτικό του εαυτού μας, να μεταμορφωθούμε ψυχικά, να μετανοήσουμε ειλικρινά και να τολμήσουμε τη μεγάλη συνάντηση με τον Νεογέννητο Κύριο της Βηθλεέμ.

       Σε μια περίοδο πνευματικής προετοιμασίας και προσμονής, όπως οι Σαράντα ημέρες πριν τα Χριστούγεννα, ουσιαστικό ρόλο διαδραματίζει η προσευχή των πιστών και η συμμετοχή μας στη Λατρεία της Εκκλησίας. Τις ημέρες αυτές έχουμε πλήθος εορτών και μνήμες Αγίων, που μας φέρνουν πιο κοντά στη χάρη του Θεού, με τον Εσπερινό και τη Θεία Λειτουργία, που τελούμε. Παράλληλα, η τέλεση της Θείας Λειτουργίας καθημερινά τις ημέρες αυτές, αποτελεί μία ακόμη ευκαιρία για να μείνει ανύστακτη η διάθεσή μας για κοινωνία και ένωση με τον Θεό. Τελούμε λοιπόν το λεγόμενο «Σαρανταλείτουργο», αληθινά μια μοναδική ευκαιρία μέσα στο χρόνο, που παρασύρει κάθε πιστό σε πνευματική ανανέωση, εγρήγορση, αγιότητα.
             Στον Ιερό Ναό μας  θα τελεσθεί και εφέτος το  «Σαρανταλείτουργο», και είναι ωφέλιμο να συμμετέχουμε σε αυτό και να προετοιμαζόμεθα για να προσέλθουμε στη Θεία Κοινωνία.
      Να λοιπόν, είναι μπροστά μας ο δρόμος προς τη Βηθλεέμ. «Δεύτε ίδωμεν πιστοί, πού εγενήθη ο Χριστός», ψάλλει η Εκκλησία μας.Νηστεία,Μετάνοια,ελεημοσύνη,εκκλησιασμός,Θ.Κοινωνία είναι ο τρόπος που μας προτείνει η Εκκλησία για να εορτάσουμε Χριστούγεννα με Χριστό. Χριστούγεννα Πνευματικά, Ορθόδοξα, Ελληνικά!
        Ας ακολουθήσουμε τις συμβουλές της Μητέρας μας Εκκλησίας, ας προετοιμασθούμε κατάλληλα  όλες αυτές τις ημέρες για να αξιωθούμε να προσκυνήσουμε όπως γράφει ο Ι.Χρυσόστομος «τον Παλαιό των ημερών που έγινε Βρέφος για χάρη μας, τον καθήμενο σε Ουράνιο Θρόνο ψηλό. Που τοποθετήθηκε σε Φάτνη, Εκείνον που έσπασε τα δεσμά της αμαρτίας και τώρα τυλίγεται με τα Σπάργανα, επειδή αυτή είναι η θέλησή Του».

Τον βοηθάς όπως εκείνος θέλει;

 

π. Νικόλαος Λαγουμτζής

Πόσο όμορφο είναι να στεκόμαστε δίπλα στους ηλικιωμένους γονείς μας, να τους φροντίζουμε και να τους δείχνουμε την αγάπη μας!

Υπάρχει, όμως, κάτι που αξίζει να προσέξουμε: η βοήθειά μας να μην τους στερεί, άθελά μας, την δυνατότητα να αποφασίζουν για τον εαυτό τους.

Ένας ηλικιωμένος μπορεί να χρειάζεται συντροφιά στα ψώνια, αλλά να θέλει να επιλέγει μόνος τι θα αγοράσει.

Μπορεί να δυσκολεύεται σε μια δουλειά του σπιτιού, αλλά να επιθυμεί να δοκιμάσει πρώτα τις δυνάμεις του. Αν βιαστούμε να τα κάνουμε όλα εμείς, ίσως του δημιουργήσουμε την αίσθηση ότι δεν τον εμπιστευόμαστε πια.

Κάποτε οι γονείς, μάς κρατούσαν από το χέρι. Τώρα μπορεί να χρειάζονται εκείνοι το δικό μας.

Αυτή η αλλαγή θέλει λεπτότητα και από τις δύο πλευρές. Εμείς ανησυχούμε μήπως πάθουν κάτι· εκείνοι ίσως διστάζουν να ζητήσουν βοήθεια, επειδή φοβούνται μήπως γίνουν βάρος.

Γι’ αυτό έχει τόση αξία μια απλή ερώτηση: «Εσύ πώς θα ήθελες να σε βοηθήσω;»

Και ακόμη μεγαλύτερη αξία έχει να ακούσουμε πραγματικά την απάντηση. Να συμφωνήσουμε τι μπορεί να κάνει μόνος του, πού μας χρειάζεται και πότε θέλει απλώς την παρουσία μας.

Ας συνεχίσουμε επίσης με διάκριση, να ζητούμε την γνώμη του, για όσα αφορούν την οικογένεια. Έτσι θα έχει την χαρά να συμμετέχει!

Ο αγαπημένος μας Άγιος Παΐσιος, αναφερόμενος στον σεβασμό της ελευθερίας έλεγε: «Πῶς νὰ πιέσεις τὸν ἄλλον; Ὑπάρχει ἐλευθερία». Δηλαδή, πώς μπορούμε να εξαναγκάσουμε τον άλλον; Υπάρχει ελευθερία.

Βέβαια, ο σεβασμός στην ελευθερία του άλλου προσώπου, δεν σημαίνει αδιαφορία.

Αν απειλείται η υγεία ή η ασφάλειά του, χρειάζεται η έγκαιρη κατάλληλη ιατρική βοήθεια, με όσο γίνεται περισσότερη ενημέρωση και συμμετοχή του ίδιου στις αποφάσεις.

Η αγάπη του Χριστού, μάς καλεί να βλέπουμε τον ηλικιωμένο ως ολόκληρο πρόσωπο, με ιστορία, επιθυμίες και αξιοπρέπεια.

Ας ζητούμε στην προσευχή μας διάκριση, ώστε η αγωνία μας να γίνεται φροντίδα και όχι πίεση.

Να μπορεί ο άνθρωπός μας να στηρίζεται στο χέρι μας, χωρίς να χάνει την δική του φωνή.

Ο ΧΡΙΣΤΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΖΗΤΟΥΜΕΝΟ!

 


Λες:"Δεν είναι έτσι που ήθελα τη ζωή μου!"
Κι εγώ το βλέπω στην προσωπική μου ζωή. Δεν ήταν το όνειρο της ζωής μου να έρθω στη Λεμεσό να γίνω Μητροπολίτης.Ούτε το σκέφτηκα ποτέ μου...
....Όμως ποιο είναι το ζητούμενο;Το ζητούμενο είναι το Άγιο Όρος;είναι ο μοναχισμός; η οικογένεια;τα παιδιά;το σπίτι;η δουλειά;η υγεία ακόμα;
Το ζητούμενο δεν είναι αυτά όλα.Αυτά είναι τα μέσα που θα μας πάνε στο ζητούμενο.
Το ζητούμενο είναι ο Χριστός.Ο ΧΡΙΣΤΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΖΗΤΟΥΜΕΝΟ!

Λοιπόν, άσε τις φαντασίες και τις ονειροπολήσεις και προσγειώσου εδώ που είσαι!
Είσαι σε αυτήν την πόλη,με αυτά τα δεδομένα,με αυτές τις δυνάμεις που έχεις,με αυτήν την ηλικία που έχεις,με αυτούς τους ανθρώπους που είσαι,
με όλα όσα υπάρχουν τώρα στη ζωή σουκαι οφείλεις να κατεργαστείς τη ΣΩΤΗΡΙΑ ΣΟΥ....
Μητροπολίτης Λεμεσού Αθανάσιος

ΟΙ ΑΓΙΟΙ ΓΕΝΝΑΔΙΟΣ ΚΑΙ ΜΑΞΙΜΟΣ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ

  

 


Τη μνήμη των Αγίων Γενναδίου και Μαξίμου των Πατριαρχών Κωνσταντινουπόλεως τιμά σήμερα, 17 Νοεμβρίου, η Εκκλησία. Άξιοι κατά πάντα και οι δύο ποιμενάρχες της Εκκλησίας! Ο Γεννάδιος Α’, διαδέχτηκε το έτος 458 μ.Χ. τον Πατριάρχη Κωνσταντινούπολης Ανατόλιο. Προηγούμενα ήταν πρεσβύτερος στην ίδια Εκκλησία. Ο Πατριάρχης αυτός, εργάστηκε καρποφόρα για την επιστροφή πολλών αιρετικών στην Ορθοδοξία.
 Μεταξύ αυτών, επέστρεψε μέσω του Γενναδίου και ο ασπαζόμενος τις πλάνες των Ναβατιανών Μαρκιανός, τον όποιο και έκανε οικονόμο της Μεγάλης Εκκλησίας.
Επίσης ο Γεννάδιος Α’, έπεισε τον αυτοκράτορα Λέοντα τον Θράκα, να εξορίσει τον αιρετικό Πέτρο τον Κναφέα, όταν αυτός άρπαξε το θρόνο της Αντιόχειας από τον ορθόδοξο Πατριάρχη Μαρτύριο. Άλλα επί Γενναδίου ο αυτοκράτορας Λέων ο Μακέλλης, νομοθέτησε τον αγιασμό της Κυριακής. Ο Γεννάδιος κανένα δεν χειροτονούσε Ιερέα, αν αυτός δεν γνώριζε καλά την ερμηνεία των Ψαλμών.
Επίσης συγκάλεσε Σύνοδο στην Κωνσταντινούπολη, όπου εκδόθηκε εγκύκλιος «κατά της χρηματολογίας προς χειροτονίαν». Μετά από αυτή την ευσυνείδητη και ιεροπρεπή πολιτεία, ο Γεννάδιος Α’ πέθανε το 471 μ.Χ.
Τώρα ως προς τον Πατριάρχη Μάξιμο, δεν είναι επαρκώς καθορισμένο ποιος από τους Πατριάρχες Κωνσταντινούπολης, που φέρουν το όνομα αυτό είναι ο Άγιος. Κατά πάσα πιθανότητα όμως, πρόκειται για τον Μάξιμο Γ’ (1476 – 1482 μ.Χ.). Αυτός καταγόταν από την Πελοπόννησο και εργάστηκε με πολλούς τρόπους για τη βελτίωση των ηθών.
Ο ίδιος μάλιστα, ακούραστα κάθε Κυριακή δίδασκε στο λαό τον Θείο Λόγο.
Απολυτίκιο:
Ήχος πλ. α’. Τον συνάναρχον Λόγον.
Αρετών ταις ιδέαις κατακοσμούμενος, της Εκκλησίας εδείχθης Αρχιεράρχης σοφός, και ποιμήν αληθινός, πάτερ Γεννάδιε, ως θεράπων του Χριστού, και οσίων κοινωνός, εν πάση δικαιοσύνη. Και νυν δυσώπει απαύστως, ελεηθήναι τας ψυχάς ημών.

Δευτέρα 16 Νοεμβρίου 2026

Πώς καταργείται η μονοτονία

 

 π. Ανδρέα Αγαθοκλέους

Η μονοτονία παρατηρείται και στην πνευματική ζωή,

κυρίως αν επαναλαμβάνουμε τον ίδιο τρόπο

σχέσης μας με το Θεό, π.χ. προσευχής.

Στην πραγματικότητα, αυτό που θα μας ζωντανέψει

είναι η ουσία των όποιων εκκλησιαστικών - πνευματικών μας εκδηλώσεων

όπως προσευχή, εκκλησιασμός, ελεημοσύνη, νηστεία κλπ.,

που συνίσταται στην εμπειρία της σχέσης μας με το Χριστό ως πρόσωπο.

Μπορεί στην αρχή να τηρούνται οι εντολές ως καθήκον,

όμως κάπου στη συνέχεια χρειάζεται να τηρούνται ως αγάπη και σχέση.

Αυτό θα δώσει χαρά και νόημα ζωής,

όπως συμβαίνει με την ανθρώπινη αγάπη και σχέση.

5 φράσεις που προσπαθώ να τις βάζω μέσα στην καρδιά μου ώστε να κρατώ το καντηλάκι της ελπίδας μέσα μου άσβεστο.

 


Μέσα σε αυτόν τον παραλογισμό, τους πολέμους, τον πόνο και τη δυστυχία, και τη μοναξιά μου έρχονται 5 φράσεις στο μυαλό και προσπαθώ να τις βάζω μέσα στην καρδιά μου ώστε να κρατώ το καντηλάκι της ελπίδας μέσα μου άσβεστο.

Δεν είναι απλές φράσεις, είναι γεγονότα.Δεν είναι απλά λόγια παρηγοριάς.

Είναi μια πραγματικότητα που η ανθρωπότητα αρνείται πεισματικά να αντικρύσει. Έχει όμως ο Θεός.
✔«Θεὸς ἐφανερώθη ἐν σαρκί» (Α΄ Τιμ. 3,16).
✔Ἀνέστη Χριστός καί νεκρός οὐδείς ἐπί μνήματος. (Κατηχητικός Λόγος Αγ. Ιωάννου Χρυσοστόμου). 
✔«Ὅπου ἐπλεόνασε ἡ ἁμαρτία, ὑπερπερίσσευσε ἡ χάρις» (Πρός Ρωμαίους ε΄, 20) 
✔«Οπου Θεός δε βούλεται νικάται φύσεως τάξις» (Υμνος από τον όρθρο των Χριστουγέννων). 
✔Ό Θεός αγάπη εστί και ό μένων εν τη αγάπη εν τω Θεώ μένει και ό Θεός εν αύτώ» (Α' Ίωάν. δ' 16)

 π. Σπυρίδων Σκουτής – euxh . gr

O AΓΙΟΣ ΜΑΤΘΑΙΟΣ Ο ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΚΑΙ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΗΣ

  

 


Τη μνήμη του Αγίου Ματθαίου του Αποστόλου και Ευαγγελιστού τιμά σήμερα, 16 Νοεμβρίου, η Εκκλησία μας. Ο Απόστολος και Ευαγγελιστής Ματθαίος, πριν γίνει μαθητής του Κυρίου Ιησού Χριστού, ονομαζόταν Λευίς. Ο πατέρας του λεγόταν Αλφαίος και ήταν από τη Γαλιλαία.
Ο Ματθαίος έκανε το επάγγελμα του τελώνη, και ο Ιησούς τον βρήκε να κάθεται στο τελωνείο έξω από την Καπερναούμ. Και είπε προς αυτόν: «Ἀκολούθει μοι». Ο Ματθαίος, χωρίς καμιά καθυστέρηση, αμέσως τον ακολούθησε. Και όχι μόνο εγκατέλειψε το αμαρτωλό – για την εποχή εκείνη – επάγγελμα του τελώνη, αλλά και με χαρά φιλοξένησε τον Κύριο στο σπίτι του.
Εκεί, μάλιστα, ήλθαν και πολλοί τελώνες και άλλοι αμαρτωλοί άνθρωποι, με τους οποίους ο Ιησούς συνέφαγε και συζήτησε. Οι φαρισαίοι, όμως, που είχαν πωρωμένη συνείδηση, όταν είδαν αυτή την ενέργεια του Κυρίου, αμέσως τον κατηγόρησαν ότι συντρώγει με τελώνες και αμαρτωλούς.
Ο Ιησούς το άκουσε και είπε εκείνα τα θαυμάσια λόγια: «Ου γαρ ήλθον καλέσαι δικαίους, αλλά αμαρτωλούς εις μετάνοιαν» (Ματθαίου, θ’ 13). Δηλαδή, λέει ο Κύριος, δεν ήλθα για να καλέσω εκείνους που νομίζουν τους εαυτούς τους δίκαιους, αλλά ήλθα να καλέσω τους αμαρτωλούς, για να μετανοήσουν και να σωθούν.
Στο Ματθαίο οφείλει η Εκκλησία μας το πρώτο κατά σειρά στην Καινή Διαθήκη Ευαγγέλιο, που γράφτηκε το 64 μ.Χ.
Ο Ματθαίος κατά την παράδοση κήρυξε το Ευαγγέλιο στην Αιθιοπία, όπου και πέθανε μαρτυρικά.
Απολυτίκιο:
Ήχος γ’. Θείας πίστεως.
Θείας ήκουσας, φωνής του Λόγου, και της πίστεως, το φως εδέξω, καταλείψας τελωνείου τον σύνδεσμον όθεν Χριστού την απόρρητον κένωσιν, ευηγγελίσω Ματθαίε Απόστολε. Καί νυν πρέσβευε, δοθήναι τοις σε γεραίρουσι, πταισμάτων ιλασμόν και μέγα έλεος.

Κυριακή 15 Νοεμβρίου 2026

«Οὐκ ἦν αὐτοῖς τόπος»

 

Γερόντισσα Σωφρονία

Σκέψεις στὸ κατώφλι τῆς Σαρακοστῆς τῶν Χριστουγέννων.

Σὲ λίγες ἡμέρες ἡ Ἐκκλησία μας ἀνοίγει μπροστά μας τὸν δρόμο τῶν σαράντα ἡμερῶν. Εἶναι ἕνας δρόμος ποὺ δὲν τελειώνει σὲ ἀνάκτορο. Τελειώνει σὲ ἕνα σπήλαιο.

Καὶ ὁ Εὐαγγελιστὴς Λουκᾶς, μὲ μιὰ φράση σχεδὸν παρενθετική, μᾶς δίνει τὸ κλειδὶ ὅλης αὐτῆς τῆς πορείας: «Διότι οὐκ ἦν αὐτοῖς τόπος ἐν τῷ καταλύματι» (Λουκ. 2,7).

Δὲν ὑπῆρχε τόπος. Ὁ Λόγος, δι’ οὗ «τὰ πάντα ἐγένετο» (Ἰω. 1,3), ἔρχεται στὸν κόσμο ποὺ ὁ Ἴδιος ἔπλασε καὶ δὲν βρίσκει θέση. Ὁ Δημιουργὸς τοῦ χώρου μένει ἔξω ἀπὸ τὸν χῶρο τῶν ἀνθρώπων. «Εἰς τὰ ἴδια ἦλθε, καὶ οἱ ἴδιοι αὐτὸν οὐ παρέλαβον» (Ἰω. 1,11).

Εὔκολα κατηγοροῦμε τὸν ἀνώνυμο πανδοχέα τῆς Βηθλεέμ. Ὁ ἄνθρωπος ὅμως ἐκεῖνος δὲν ἔδιωξε κανέναν μὲ μίσος. Ἁπλῶς τὸ κατάλυμα ἦταν γεμάτο. Ἐδῶ τὸ Εὐαγγέλιο παύει νὰ εἶναι διήγηση καὶ γίνεται καθρέφτης.

Τὸ γεμάτο κατάλυμα εἶναι ἡ δική μας καρδιά: Γεμάτη μέριμνες, σχέδια, φόβους, λογισμούς καὶ πάνω ἀπ’ ὅλα γεμάτη ἀπὸ τὸν ἑαυτό μας. Σπάνια ἀποκλείουμε τὸν Χριστὸ μὲ ἐχθρότητα. Τὸν ἀποκλείουμε συνήθως μὲ πληρότητα. Δὲν τοῦ λέμε «φύγε». Τοῦ λέμε «δὲν χωρᾶς».

Γι’ αὐτὸ ἡ νηστεία ποὺ ἀρχίζει δὲν εἶναι διατροφικὸ πρόγραμμα. Εἶναι ἄδειασμα. Ὁ ἀπόστολος Παῦλος γράφει γιὰ τὸν Χριστό: «Ἑαυτὸν ἐκένωσε, μορφὴν δούλου λαβών» (Φιλιπ. 2,7). Ὁ Θεὸς κενώνεται γιὰ νὰ χωρέσει σὲ μιὰ φάτνη.

Ὁ ἄνθρωπος καλεῖται νὰ κενωθεῖ γιὰ νὰ χωρέσει ὁ Θεός. Ἡ θεία κένωση συναντᾶ τὴν ἀνθρώπινη. Αὐτὸ εἶναι τὸ βαθύτερο νόημα τῆς Σαρακοστῆς. Κάθε φορὰ ποὺ ἀρνούμαστε κάτι, ἀπὸ τὸ φαγητὸ ὡς τὸν θόρυβο καὶ τὸν λόγο ποὺ περισσεύει, ἀνοίγουμε λίγο περισσότερο τόπο μέσα μας.

Ἀλλὰ ποιὸς τόπος; Ἐδῶ βρίσκεται ἡ μεγαλύτερη παρηγοριά τῆς Γεννήσεως. Ὁ Χριστὸς δὲν διάλεξε καθαρὸ καὶ φωτεινὸ δωμάτιο. Διάλεξε σπήλαιο σκοτεινὸ καὶ φάτνη ἀλόγων ζώων.

Ὁ προφήτης Ἡσαΐας τὸ εἶχε προείπει μὲ πόνο: «Ἔγνω βοῦς τὸν κτησάμενον καὶ ὄνος τὴν φάτνην τοῦ κυρίου αὐτοῦ, Ἰσραὴλ δέ με οὐκ ἔγνω» (Ἡσ. 1,3). Ὁ Ἄρτος τῆς ζωῆς τοποθετεῖται ἐκεῖ ποὺ τρέφονταν τὰ ζῶα, καὶ ἡ φάτνη γίνεται ἤδη προεικόνιση τῆς Ἁγίας Τραπέζης.

Ὁ Θεὸς λοιπὸν δὲν περιμένει νὰ γίνει ἡ καρδιά μας ἀνάκτορο γιὰ νὰ ἔρθει. Ζητᾶ μόνο νὰ τοῦ ἀνοίξουμε τὸ σπήλαιο, ὅπως εἶναι. Ὁ ἅγιος Γρηγόριος ὁ Θεολόγος διατύπωσε μιὰ ἀλήθεια ποὺ στηρίζει ὅλη τὴν Ὀρθόδοξη ἀνθρωπολογία: «Τὸ γὰρ ἀπρόσληπτον, ἀθεράπευτον». Ὅ,τι δὲν προσέλαβε ὁ Χριστός, δὲν θεραπεύτηκε.

Τὸ ἴδιο ἰσχύει καὶ γιὰ μᾶς. Ὅ,τι κρύβουμε ἀπὸ τὸν Χριστό, μένει ἀθεράπευτο. Τὰ πάθη ποὺ ντρεπόμαστε νὰ ὁμολογήσουμε, οἱ πληγὲς ποὺ σκεπάζουμε μὲ ἐπιμέλεια, τὸ σκοτάδι ποὺ δὲν θέλουμε νὰ δοῦμε, ὅλα αὐτὰ εἶναι ἡ φάτνη ὅπου ζητᾶ νὰ γεννηθεῖ. Γι’ αὐτὸ ἡ ἐξομολόγηση μέσα στὴ Σαρακοστὴ δὲν εἶναι τυπικὴ ὑποχρέωση πρὸ τῆς Θείας Κοινωνίας. Εἶναι τὸ ἄνοιγμα τῆς πόρτας τοῦ σπηλαίου.

Ὁ Μέγας Ἀθανάσιος συνόψισε ὅλο τὸ μυστήριο σὲ μία φράση: «Αὐτὸς γὰρ ἐνηνθρώπησεν, ἵνα ἡμεῖς θεοποιηθῶμεν». Τὰ Χριστούγεννα λοιπὸν δὲν εἶναι ἐπέτειος ἑνὸς γεγονότος ποὺ ἔγινε κάποτε. Ὁ ἅγιος Μάξιμος ὁ Ὁμολογητὴς τολμᾶ νὰ πεῖ ὅτι ὁ Λόγος τοῦ Θεοῦ θέλει πάντοτε καὶ σὲ ὅλους νὰ ἐνεργεῖται τὸ μυστήριο τῆς ἐνσωματώσεώς του.

Ὁ Χριστὸς γεννήθηκε μία φορὰ στὴ Βηθλεέμ, καὶ ζητᾶ νὰ γεννιέται ἀδιάκοπα μέσα στοὺς ἀνθρώπους. Ἡ ἐρώτηση τῶν ἡμερῶν δὲν εἶναι λοιπὸν ἂν γιορτάζουμε τὰ Χριστούγεννα, ἀλλὰ ἂν ὁ Χριστὸς βρίσκει φέτος τόπο μέσα μας.

Ὑπάρχει καὶ μιὰ ἄλλη φάτνη, πολὺ κοντά μας. Ὁ ἱερὸς Χρυσόστομος ὀνόμαζε τὸν φτωχὸ θυσιαστήριο ποὺ στήνεται σὲ κάθε δρόμο.

Ὁ μοναχικὸς γείτονας, ὁ ἀσθενὴς ποὺ κανεὶς δὲν ἐπισκέπτεται, ὁ ἄνθρωπος ποὺ μᾶς ἐνοχλεῖ, ὅλοι αὐτοὶ εἶναι οἱ σημερινοὶ ταξιδιῶτες ποὺ χτυποῦν τὴν πόρτα μας ζητώντας τόπο. Ἂν δὲν τοὺς χωροῦμε, εἶναι δύσκολο νὰ χωρέσουμε τὸν Χριστό.

Ἡ ὑμνογραφία τῶν ἡμερῶν ἀρχίζει ἤδη νὰ ψάλλει: «Χριστὸς γεννᾶται, δοξάσατε. Χριστὸς ἐξ οὐρανῶν, ἀπαντήσατε». Τὸ «ἀπαντήσατε» σημαίνει «βγεῖτε νὰ τὸν προϋπαντήσετε».

Αὐτὴ ἀκριβῶς εἶναι ἡ Σαρακοστή: Μιὰ ἔξοδος ἀπὸ τὸ γεμάτο κατάλυμα τοῦ ἑαυτοῦ μας πρὸς τὸ φτωχὸ σπήλαιο ὅπου ὁ Θεὸς ἔγινε ἄνθρωπος. Καλὴ καὶ εὐλογημένη πορεία.

ΕΝΑΣ ΚΑΙΝΟΥΡΓΙΟΣ ΑΝΘΡΩΠΟΣ

 


 «Ἵνα τοὺς δύο κτίσῃ ἐν ἑαυτῷ εἰς ἕνα καινὸν ἄνθρωπον ποιῶν εἰρήνην, καὶ ἀποκαταλλάξῃ τοὺς ἀμφοτέρους ἐν ἑνὶ σώματι τῷ Θεῷ διὰ τοῦ σταυροῦ, ἀποκτείνας τὴν ἔχθραν ἐν αὐτῷ» (Εφεσ. 2, 15-16)

«Γιὰ νὰ δημιουργήσει μὲ τὸ ἔργο του ἀπὸ τὰ δύο ἐχθρικὰ μέρη, ἀπὸ τοὺς ᾿Ιουδαίους καὶ τοὺς ἐθνικούς, μία νέα ἀνθρωπότητα, φέρνοντας τὴν εἰρήνη. Κι ἀφοῦ θανάτωσε μὲ τὸν σταυρό του τὴν ἔχθρα, ἕνωσε τοὺς δύο πρώην ἐχθροὺς σὲ ἕνα σῶμα καὶ τοὺς συμφιλίωσε μὲ τὸν Θεό». 

            Στην εποχή μας δεσπόζουν δύο κυρίως στάσεις ζωής έναντι του Θεού: η μία είναι η αδιαφορία και η άλλη είναι η αθεΐα. Και οι δύο έχουν ως κοινό τους στοιχείο την πεποίθηση ότι ο Θεός ή δεν υπάρχει ή δεν μας χρειάζεται. Και δεν είναι μόνο τα βιοτικά που μας κάνουν να στρεφόμαστε στον εαυτό μας και στο περιβάλλον μας. Είναι η αίσθηση ότι ο χρόνος μας είναι πολύτιμος για να μην τον ζήσουμε όπως το θέλουμε εμείς. Ότι δεν μπορεί να χάνουμε τον καιρό μας με μία υπερβατική πραγματικότητα, η οποία δεν είναι ορατή και εμφανής σε μας.

            Μα μήπως και οι πιστοί, στην πράξη, από την ίδια νοοτροπία δεν κυριαρχούμαστε; ‘Η απολυτοποιούμε έναν φόβο για τον κόσμο και τους άλλους, οι οποίοι θεωρούνται από εμάς εχθροί, ή κοιτούμε να τα έχουμε καλά με την υπερβατική πραγματικότητα, τηρώντας, οιονεί ειδωλολατρικά, τις εντολές, για να μη μας βρει κάτι κακό. Και δεν συνειδητοποιούμε ότι η κλήση που έχουμε λάβει ως άνθρωποι είναι να αποδεχτούμε έναν καινό, έναν καινούργιο άνθρωπο, στο πρόσωπο του οποίου δεν θα κυριαρχούν ούτε ο νόμος της Παλαιάς Διαθήκης, ως δαμόκλειος σπάθη, τυπολατρίας συχνά και απουσίας αγάπης, δηλαδή ως βάση μιας εγωκεντρικής θρησκευτικής πορείας, ούτε όμως και μια πίστη που θα εξαντλείται στην πεποίθηση ότι έχουμε επιτελέσει το καθήκον μας όταν δεν είμαστε ώσπερ οι λοιποί των ανθρώπων, όταν λειτουργούμε σαν η πίστη να είναι μια μαγεία, διότι μόνο τότε αισθανόμαστε ότι ο Θεός μας βοηθά, όταν του δίνουμε, για να  μας δώσει.

            Ο απόστολος Παύλος, γράφοντας στους πιστούς της Εφέσου, μιας πόλης στην οποία η ειδωλολατρία θριάμβευε, επισημαίνει ότι ο Χριστός συμφιλίωσε τους ανθρώπους με τον Θεό και «σκότωσε» την έχθρα μεταξύ τους ανεβαίνοντας επάνω στον σταυρό. Αυτή η άνοδος δείχνει ότι ο καινούργιος άνθρωπος δεν μπορεί να έρθει ούτε τυπολατρικά ούτε μαγικά, αλλά μέσα από την αγάπη που δεν εξαιρεί κανέναν, μέσα από την ένταξη στο σώμα του Χριστού, που είναι η Εκκλησία, όχι του συμφέροντος και της δικαίωσης, αλλά της θεραπείας και των παθών και της αυτάρκειας, μέσα από τη σχέση με Εκείνον που γίνεται ανάσταση, αφού περάσει από τον σταυρό.

            Τα λόγια αυτά μοιάζουν ίσως και σε μας τους πιστούς ακατανόητα. Πώς να ισορροπήσουμε ανάμεσα στην αίσθηση ότι αφού τηρούμε τις εντολές είμαστε εντάξει ή ότι οι άλλοι που δεν πιστεύουν έχουν πάθη, αφού εμείς έχουμε μία σειρά και ο Θεός δεν μπορεί παρά να είναι ευχαριστημένος μαζί μας; Ο καινούργιος άνθρωπος όμως είναι αυτός που είναι συμφιλιωμένος με τον συνάνθρωπό του. Που δεν τον βλέπει ως αντίπαλο, αλλά ως φίλο. Που δεν βάζει μπροστά το τι τον διαχωρίζει, δηλαδή ιδέες, στάσεις ζωής, πεποιθήσεις, ακόμη και πίστη, αλλά τι τον ενώνει, η βεβαιότητα της ανακαινισμένης εν Χριστώ εικόνας Θεού ή η προσδοκία ότι διά της προσευχής, της αγάπης, της συγχώρεσης, της καλοσύνης, της μικρής ή της μεγάλης ασκητικότητας, και ο άλλος θα επιστρέψει, ενώ εμείς δεν θα περηφανευτούμε, διότι δεν μπορούμε να ησυχάσουμε αν δεν δοθεί και χάρις σε μας η ευκαιρία στον κάθε άνθρωπο που είναι γνωστός μας να πλησιάσει, έστω και για λίγο τον Θεό. Και ας αποφασίσει κατόπιν αν πιστεύει, αν θέλει να αλλάξει, να σωθεί.

            Ειρήνη ήρθε να δώσει ο Χριστός. Όχι δόξα, όχι χρήματα, όχι σύστημα, όχι εξουσία. Όποιος Τον αναζητεί, στην Εκκλησία, στην αγιότητα, στο πρόσωπο του κάθε συνανθρώπου, τότε μπορεί να νιώσει τη σημασία της ειρήνης. Ότι δεν υπάρχουμε για να δικαιωθούμε και να κυριαρχήσουμε, αλλά για να αγαπήσουμε και να υπομείνουμε, όντας με τον Χριστό.  Για να γίνουμε τελικά καινοί, καινούργιοι άνθρωποι, όποιο κι αν είναι το τίμημα. 

π. Θεμιστοκλής Μουρτζανός

ΟΙ ΑΓΙΟΙ ΓΟΥΡΙΑΣ ,ΣΑΜΩΝΑΣ ΚΑΙ ΑΒΙΒΟΣ

 

 


Τη μνήμη των Αγίων Γουρία, Σαμωνά και Αβίβου των Ομολογητών τιμά σήμερα, 15 Νοεμβρίου, η Εκκλησία μας. Ο Γουρίας και ο Σαμωνάς, αγωνιζόμενοι τον Ιερό αγώνα της χριστιανικής πίστης, συνελήφθησαν από τον ηγεμόνα Αντωνίνο, κατά το διωγμό επί Διοκλητιανού. Και αφού υπέστησαν με θαυμαστή υπομονή πολλά βάσανα, αποκεφαλίσθηκαν.
Ο Άβιβος έζησε λίγα χρόνια αργότερα και ήταν από ένα χωριό της Έδεσσας που ονομαζόταν Αποθελσαία. Τότε βασιλιάς ήταν ο Λικίνιος, ο γνωστός αντίπαλος του Μεγάλου Κωνσταντίνου. Ο Άβιβος, λοιπόν, προχειρίσθηκε Ιεροδιάκονος και διακρινόταν για τη μεγάλη ευσέβεια του και τον πολύ ζήλο για το υπούργημά του.
Ιδιαίτερα, όμως, διακρινόταν για τη θερμή αγάπη του στο Ιερό κήρυγμα, τηρώντας το θεόπνευστο λόγο της Αγίας Γραφής, που λέει: «Κήρυξαν τον λόγον, επιστήθι ευκαίρως ακαίρως, έλεγξαν, επιτίμησαν, παρακάλεσαν, εν πάση μακροθυμία και διδαχή». Κήρυξε, δηλαδή, το λόγο του Θεού, στάσου επιτηρητής και καθοδηγός στους ακροατές σου, όχι μόνο σε κατάλληλες περιστάσεις, αλλά και σ’ εκείνες που φαίνονται ακατάλληλες περιστάσεις, έλεγξε, επίπληξε, παρηγόρησε με κάθε μακροθυμία και με κάθε μέθοδο διδασκαλίας.
Ο ηγεμόνας Λυσανίας, όταν είδε τον Άβιβο να προσελκύει πολλούς ειδωλολάτρες με το θερμό του κήρυγμα, τον συνέλαβε και αφού τον κρέμασε σε στυλό και τον έσχισε με σιδερένια νύχια, έπειτα τον οδήγησε έξω από την πόλη, όπου τον έριξε μέσα στη φωτιά, και έτσι ο Άβιβος παρέδωσε το πνεύμα του στο Θεό.
Απολυτίκιο:
Ήχος δ’. Ταχύ προκατάλαβε.

Tριάδος ισάριθμοι της Υπερθέου, σαφώς Γουρίας και Άβιβος και Σαμωνάς ο κλεινός, ένθεοι υπάρχοντες ταύτην τοις ασεβέσιν ωμολόγησαν άμα άθλων την τρικυμίαν αβλαβώς διελθόντες, και νυν ημάς κυβερνώσιν όρμον προς άκλυστον.

Σάββατο 14 Νοεμβρίου 2026

Η ΑΓΑΠΗ ΣΕ ΠΛΟΥΤΙΖΕΙ (Κυριακή Η΄Λουκά).

 

π. Δημητρίου Μπόκου

Η παραβολή του καλού Σαμαρείτου δεν είναι απλώς μια όμορφη διδακτική ιστορία του Χριστού, αλλά μια παραβολή-ορόσημο. Πέρα από τους βαθείς συμβολισμούς της, αποτελεί την ωραιότερη έκφραση της θεϊκής αγάπης για τον άνθρωπο. Στο πρόσωπο του Σαμαρείτη ο Χριστός κατέρχεται αυτοπροσώπως από το μεγαλείο του, έρχεται με έκδηλο ενδιαφέρον κοντά στον ημιθανή άνθρωπο και φροντίζει για τη θεραπεία του με ιδιαίτερη επιμέλεια (Κυριακή Η΄Λουκά).

Όλα αυτά από καθαρή αγάπη. Εξ αρχής φέρνει τον κόσμο σε ύπαρξη από αγάπη και μόνο, για να δοθεί ευκαιρία και σε άλλα όντα να ζήσουν μέσα στην ανέκφραστη χαρά της δικής του ζωής. Ακολουθεί τον άνθρωπο σε όλη την πορεία της πτώσης του, βοηθώντας τον και δημιουργώντας τις συνθήκες για σωτηρία και αποκατάστασή του.

Και τέλος λαμβάνει χώρα «η απόρρητος Λόγου Θεού κατάβασις». Με τρόπο μυστικό και ακατανόητο ο Χριστός έρχεται στον τόπο, όπου ριγμένοι και εγκαταλειμμένοι ψυχορραγούμε. «Τα πάντα προσίεται, ίνα σώση τον άνθρωπον». Από την αρχή ως το τέλος της επίγειας πορείας του υποφέρει για χάρη μας τα πάνδεινα. Διωγμούς, πόνους, κόπους, μάστιγες, εμπτυσμούς, κολαφισμούς, σταύρωση, θάνατο. Δεν θα υπάρξει ποτέ στον κόσμο ανώτερη αγάπη από αυτήν.

Αυτά προδιαγράφουν όμως και την ευθύνη του ανθρώπου. Το είπε ο Χριστός. «Έλεον θέλω και ου θυσίαν». Δεν τον τέρπει ο τυπολάτρης, αλλά όποιος αγαπάει πραγματικά. Για να γίνουμε δέκτες της θεϊκής αγάπης και μέτοχοι των αγαθών που έρρευσαν από αυτήν, ας κάνουμε για τον κάθε αδελφό μας ό,τι έκανε ο Χριστός για μας. Δεν υπάρχει άλλος δρόμος για τον Θεό, παρά μόνο αυτός που περνάει από τον συνάνθρωπό μας. Βρισκόμαστε άραγε δίπλα του εμείς; Τον σηκώνουμε, τον φροντίζουμε, όπως σήκωσε ο Χριστός τον μισοπεθαμένο άνθρωπο; Γεμίζουμε έλεος, αγάπη, ευσπλαχνία για όλους, κατά το πρότυπο του πανοικτίρμονος Θεού;

Αξίζει τόσο πολύ αυτό; Λένε οι άγιοι, αν σε ένα αντρόγυνο ο ένας είναι άσπλαχνος, ας τον παρακινεί ο άλλος να γίνει εύσπλαχνος, δίνοντας ελεημοσύνη, ακόμα και κρυφά από τον σύντροφό του. Δεν είναι αμαρτία αυτό, το να ελεούμε τους φτωχούς κρυφά από τον σύντροφό μας. Το ίδιο έκαναν και κάποιοι δούλοι, όπως φαίνεται στον βίο του αγίου Ιωάννου του Ελεήμονος.

Ήταν, λέει, κάποιος πλούσιος άσπλαχνος και ο Θεός παραχώρησε να του έλθουν συμφορές και πτώχευσε. Κατάλαβε ότι αυτό το έπαθε λόγω της ασπλαχνίας του. Είπε τότε στον δούλο του να παίρνει έξι νομίσματα την ημέρα και να τα δίνει στους φτωχούς, γιατί αυτός, από την τσιγκουνιά του, τα λυπόταν και δεν τα έδινε. Ο καλός δούλος όμως έπαιρνε όχι μόνο έξι, αλλά τριάντα έξι και περισσότερα και τα έδινε στους φτωχούς. Και όσο αυτός έπαιρνε και έδινε, τόσο και ο Θεός ευλογούσε εκείνο το σπίτι και πλούτησε πάλι εκείνος ο άνθρωπος.

Επειδή κατάλαβε ότι ευλογήθηκε από τη μικρή εκείνη ελεημοσύνη, άρχισε να δίνει και αυτός περισσότερα. Ευχαρίστησε και τον δούλο του λέγοντας: «Για τα έξι νομίσματα που σου είπα να δίνεις, ο Κύριος μού έστειλε αναρίθμητα». Του λέει τότε ο δούλος: «Αν υπάρχει κλέφτης που σώθηκε, τότε θα σωθώ κι εγώ. Επειδή δεν σου έπαιρνα μόνον έξι, αλλά εκατό και περισσότερα. Γι’ αυτό και πλούτησες».

Αν έτσι ενεργεί ο Θεός, πόσο θα μας ευλογήσει αν έχουμε κιόλας αληθινή αγάπη και έλεος;

ΤΟ ΕΥΑΓΓΕΛΙΟ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ 15/11/2026-ΚΑΤΑ ΛΟΥΚΑ Η΄ 25-37

 

Η παραβολή του καλού Σαμαρείτη - Pemptousia


Πρωτότυπο Κείμενο
Τῷ καιρῷ ἐκείνῳ, νομικός τις προσῆλθε τῷ Ἰησοῦ, πειράζων αυτόν και λέγων· Διδάσκαλε, τί ποιήσας ζωὴν αἰώνιον κληρονομήσω; ὁ δὲ εἶπε πρὸς αὐτόν· Ἐν τῷ νόμῳ τί γέγραπται; πῶς ἀναγινώσκεις; ὁ δὲ ἀποκριθεὶς εἶπεν· Ἀγαπήσεις Κύριον τὸν Θεόν σου ἐξ ὅλης τῆς καρδίας σου καὶ ἐξ ὅλης τῆς ψυχῆς σου καὶ ἐξ ὅλης τῆς ἰσχύος σου καὶ ἐξ ὅλης τῆς διανοίας σου, καὶ τὸν πλησίον σου ὡς σεαυτόν· εἶπε δὲ αὐτῷ· Ὀρθῶς ἀπεκρίθης· τοῦτο ποίει καὶ ζήσῃ. ὁ δὲ θέλων δικαιοῦν ἑαυτὸν εἶπε πρὸς τὸν Ἰησοῦν· Καὶ τίς ἐστί μου πλησίον; ὑπολαβὼν δὲ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν· Ἄνθρωπός τις κατέβαινεν ἀπὸ Ἱερουσαλὴμ εἰς Ἰεριχὼ, καὶ λῃσταῖς περιέπεσεν· οἳ καὶ ἐκδύσαντες αὐτὸν καὶ πληγὰς ἐπιθέντες ἀπῆλθον ἀφέντες ἡμιθανῆ τυγχάνοντα. κατὰ συγκυρίαν δὲ ἱερεύς τις κατέβαινεν ἐν τῇ ὁδῷ ἐκείνῃ, καὶ ἰδὼν αὐτὸν ἀντιπαρῆλθεν. ὁμοίως δὲ καὶ Λευῒτης γενόμενος κατὰ τὸν τόπον, ἐλθὼν καὶ ἰδὼν ἀντιπαρῆλθε. Σαμαρείτης δέ τις ὁδεύων ἦλθε κατ’ αὐτὸν, καὶ ἰδὼν αὐτὸν ἐσπλαγχνίσθη, καὶ προσελθὼν κατέδησε τὰ τραύματα αὐτοῦ ἐπιχέων ἔλαιον καὶ οἶνον, ἐπιβιβάσας δὲ αὐτὸν ἐπὶ τὸ ἴδιον κτῆνος ἤγαγεν αὐτὸν εἰς πανδοχεῖον καὶ ἐπεμελήθη αὐτοῦ· καὶ ἐπὶ τὴν αὔριον ἐξελθὼν, ἐκβαλὼν δύο δηνάρια ἔδωκε τῷ πανδοχεῖ καὶ εἶπεν αὐτῷ· ἐπιμελήθητι αὐτοῦ, καὶ ὅ,τι ἂν προσδαπανήσῃς, ἐγὼ ἐν τῷ ἐπανέρχεσθαί με ἀποδώσω σοι. τίς οὖν τούτων τῶν τριῶν πλησίον δοκεῖ σοι γεγονέναι τοῦ ἐμπεσόντος εἰς τοὺς λῃστάς; ὁ δὲ εἶπεν· Ὁ ποιήσας τὸ ἔλεος μετ’ αὐτοῦ. εἶπεν οὖν αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς· Πορεύου καὶ σὺ ποίει ὁμοίως.
Νεοελληνική Απόδοση
Εκείνο τον καιρό, κάποιος νομοδιδάσκαλος παρουσιάστηκε στον Ιησού, και για να τον φέρει σε δύσκολη θέση του είπε: «Διδάσκαλε, τι πρέπει να κάνω για να κερδίσω την αιώνια ζωή;» Ο Ιησούς τον ρώτησε: «Ο νόμος τι γράφει;» Εκείνος απάντησε: «Να αγαπάς τον Κύριο το Θεό σου μ’ όλη την καρδιά σου και μ’ όλη την ψυχή σου, μ’ όλη τη δύναμή σου και μ’ όλο το νου σου· και τον πλησίον σου όπως τον εαυτό σου». «Πολύ σωστά απάντησες», του είπε ο Ιησούς· «αυτό κάνε και θα ζήσεις». Εκείνος όμως, θέλοντας να δικαιολογήσει τον εαυτό του, είπε στον Ιησού: «Και ποιος είναι ο πλησίον μου;» Πήρε τότε αφορμή ο Ιησούς και είπε: «Κάποιος άνθρωπος, κατεβαίνοντας από τα Ιεροσόλυμα για την Ιεριχώ, έπεσε πάνω σε ληστές. Αυτοί τον ξεγύμνωσαν, τον τραυμάτισαν και έφυγαν παρατώντας τον μισοπεθαμένο. Από εκείνο το δρόμο έτυχε να κατεβαίνει και κάποιος ιερέας, ο οποίος τον είδε, αλλά τον προσπέρασε χωρίς να του δώσει σημασία. Το ίδιο και κάποιος λευίτης, που περνούσε από εκείνο το μέρος· παρ’ όλο που τον είδε κι αυτός, τον προσπέρασε χωρίς να του δώσει σημασία. Κάποιος όμως Σαμαρείτης που ταξίδευε, ήρθε προς το μέρος του, τον είδε και τον σπλαχνίστηκε. Πήγε κοντά του, άλειψε τις πληγές του με λάδι και κρασί και τις έδεσε καλά. Μάλιστα τον ανέβασε στο δικό του το ζώο, τον οδήγησε στο πανδοχείο και φρόντισε γι’ αυτόν. Την άλλη μέρα φεύγοντας έβγαλε κι έδωσε στον πανδοχέα δύο δηνάρια και του είπε: φρόντισέ τον, κι ότι παραπάνω ξοδέψεις, εγώ όταν ξαναπεράσω θα σε πληρώσω. Ποιος λοιπόν απ’ αυτούς τους τρεις κατά τη γνώμη σου αποδείχτηκε πλησίον εκείνου που έπεσε στους ληστές;» Ο νομοδιδάσκαλος απάντησε: «Εκείνος που τον σπλαχνίστηκε». Τότε ο Ιησούς του είπε: «Πήγαινε, και να κάνεις κι εσύ το ίδιο».

Ο ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ 15/11/2026-ΠΡΟΣ ΕΦΕΣΙΟΥΣ Β' 14-22

 Παύλος: Ο Μέγας Απόστολος των Εθνών

Πρωτότυπο Κείμενο

Αδελφοί, Χριστός ἐστιν ἡ εἰρήνη ἡμῶν, ὁ ποιήσας τὰ ἀμφότερα ἓν καὶ τὸ μεσότοιχον τοῦ φραγμοῦ λύσας, τὴν ἔχθραν, ἐν τῇ σαρκὶ αὐτοῦ τὸν νόμον τῶν ἐντολῶν ἐν δόγμασι καταργήσας, ἵνα τοὺς δύο κτίσῃ ἐν ἑαυτῷ εἰς ἕνα καινὸν ἄνθρωπον ποιῶν εἰρήνην, καὶ ἀποκαταλλάξῃ τοὺς ἀμφοτέρους ἐν ἑνὶ σώματι τῷ Θεῷ διὰ τοῦ σταυροῦ, ἀποκτείνας τὴν ἔχθραν ἐν αὐτῷ· καὶ ἐλθὼν εὐηγγελίσατο εἰρήνην ὑμῖν τοῖς μακρὰν καὶ τοῖς ἐγγύς, ὅτι δι' αὐτοῦ ἔχομεν τὴν προσαγωγὴν οἱ ἀμφότεροι ἐν ἑνὶ Πνεύματι πρὸς τὸν πατέρα. Ἂρα οὖν οὐκέτι ἐστὲ ξένοι καὶ πάροικοι, ἀλλὰ συμπολῖται τῶν ἁγίων καὶ οἰκεῖοι τοῦ Θεοῦ, ἐποικοδομηθέντες ἐπὶ τῷ θεμελίῳ τῶν ἀποστόλων καὶ προφητῶν, ὄντος ἀκρογωνιαίου αὐτοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ, ἐν ᾧ πᾶσα ἡ οἰκοδομὴ συναρμολογουμένη αὔξει εἰς ναὸν ἅγιον ἐν Κυρίῳ· ἐν ᾧ καὶ ὑμεῖς συνοικοδομεῖσθε εἰς κατοικητήριον τοῦ Θεοῦ ἐν Πνεύματι.

Μετάφραση

Αδελφοί, ὁ Χριστός πραγματικά εἶναι γιά μᾶς ἡ εἰρήνη. Αὐτός ἔκανε τούς δύο ἀντιμαχόμενους κόσμους ἕνα λαό καί γκρέμισε μέ τό σταυρικό του θάνατο ὅ,τι σάν τεῖχος τούς χώριζε καί προκαλοῦσε ἔχθρα μεταξύ τους. Κατήργησε δηλαδή τόν ἰουδαϊκό νόμο τῶν ἐντολῶν καί τῶν διατάξεων, γιά νά δημιουργήσει μέ τό ἔργο του ἀπό τά δύο ἐχθρικά μέρη, ἀπό τούς Ἰουδαίους καί τούς ἐθνικούς, μία νέα ἀνθρωπότητα, φέρνοντας τήν εἰρήνη. Κι ἀφοῦ θανάτωσε μέ τό σταυρό του τήν ἔχθρα, ἕνωσε τούς δύο πρώην ἐχθρούς σέ ἕνα σῶμα καί τούς συμφιλίωσε μέ τό Θεό. Ἔτσι, ὁ Χριστός ἦρθε κι ἔφερε τό χαρμόσυνο μήνυμα τῆς εἰρήνης σ΄ ἐσᾶς τούς ἐθνικούς, πού ἤσασταν μακριά ἀπό τό Θεό, καί σ΄ ἐσᾶς τούς Ἰουδαίους, πού ἤσασταν κοντά του. Πραγματικά διά τοῦ Χριστοῦ μποροῦμε μ΄ ἕνα πνεῦμα καί οἱ δύο, ἐθνικοί καί Ἰουδαῖοι, νά πλησιάσουμε τόν Πατέρα. Δέν εἶστε, λοιπόν, πιά ξένοι καί χωρίς δικαιώματα, ἀλλά ἀνήκετε στό λαό τοῦ Θεοῦ, στήν οἰκογένεια τοῦ Θεοῦ. Προστεθήκατε κι ἐσεῖς στό οἰκοδόμημα πού ἔχει θεμέλιο τούς ἀποστόλους καί τούς προφῆτες κι ἀκρογωνιαῖο λίθο αὐτόν τόν ἴδιο τό Χριστό. Μ΄ αὐτόν ὁλόκληρο τό οἰκοδόμημα δένεται καί μεγαλώνει, ὥστε νά γίνει ναός ἅγιος γιά τόν Κύριο. Ὁ Κύριος οἰκοδομεῖ κι ἐσᾶς μαζί μέ τούς ἄλλους, γιά νά γίνετε πνευματική κατοικία τοῦ Θεοῦ.

Δεν είμαστε οι σκέψεις μας

 Οι πέντε απλούστεροι τρόποι για να απαλλαγείτε από τις υπερβολικές σκέψεις  - Εναλλακτική Δράση

Οι λογισμοί μπορούν να μας κλέψουν τη χαρά, να σκοτεινιάσουν την ψυχή μας και να μας πείσουν πως δεν υπάρχει αύριο.
Μα πόσες φορές φοβηθήκαμε, λυγίσαμε, πιστέψαμε ότι όλα τελείωσαν, κι όμως ξανασηκωθήκαμε. Εκεί που βλέπαμε τέλος, ο Θεός ετοίμαζε μια καινούργια αρχή.
Δεν είμαστε οι σκέψεις μας. Ούτε κάθε φόβος είναι αλήθεια, ούτε κάθε λογισμός προφητεία.
Μην πιστεύεις λοιπόν περισσότερο τον φόβο σου από την αγάπη του Θεού. Μην κάνεις μια περαστική σκέψη αιώνια καταδίκη.
Δεν είμαστε μονάχα αυτό που μας συνέβη, αλλά και αυτό που η Χάρις μπορεί να μεταμορφώσει μέσα μας.
Γιατί ο Θεός δεν βλέπει μονάχα αυτό που χάθηκε στη ζωή μας. Βλέπει κι εκείνο που ακόμη μπορεί να αναστηθεί.
Και όσο ο Χριστός είναι Αναστημένος, κανένα σκοτάδι δεν δικαιούται να μας πει ότι όλα τελείωσαν.
- π. Λίβυος

Ο ΑΓΙΟΣ ΦΙΛΙΠΠΟΣ Ο ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ

 

 


Τη μνήμη του Αγίου Φιλίππου του Αποστόλου τιμά σήμερα, 14 Νοεμβρίου, η Εκκλησία μας. Ο Άγιος Φίλιππος ήταν ένας από τους δώδεκα μαθητές του Κυρίου. Καταγόταν από τη Βηθσαϊδά της Γαλιλαίας, απ’ όπου και ο Ανδρέας με τον Πέτρο. Τον κάλεσε μαθητή Του ο ίδιος ο Κύριος, και κατόπιν ο Φίλιππος έφερε στον Κύριο το Ναθαναήλ.
Παραθέτουμε ορισμένα χωρία της Καινής Διαθήκης, στα οποία ο άναγνώστης μπορεί να μάθει περισσότερα για το Φίλιππο, σχετικά με τη ζωή του κοντά στο Χριστό: Ματθ. ι’ -3, Μάρκ. γ’ -18, Λουκ. στ’ -14, Ιωάν. α’ 44-49, Ιωάν. ιβ’ 20-23, Πράξ. α’ 13. Αξίζει, όμως, να αναφέρουμε ένα διάλογο (Ευαγγέλιο Ιωάννου, ιδ’) που είχε ο Φίλιππος με τον Κύριο… όπου δίνει αφορμή στον Κύριο να φανερώσει ο ίδιος ότι είναι ομοούσιος με τον Πατέρα Θεό.
Είπε λοιπόν ο Φίλιππος: «Κύριε, δείξον ημίν τόν πατέρα καί αρκεί ημίν» (Κύριε, αποκάλυψε μας, δείξε μας τον Πατέρα, και αυτό μας αρκεί).
Και ο Κύριος μεταξύ άλλων του απάντησε: «Ου πιστεύεις ότι εγώ εν τώ πατρί καί ο πατήρ εν εμοί εστι; τά ρήματα ά εγώ λαλώ υμίν, απ᾿ εμαυτού ου λαλώ: ο δέ πατήρ ο εν εμοί μένων αυτός ποιεί τά έργα» (Δεν πιστεύεις, Φίλιππε, ότι εγώ είμαι αχώριστα συνδεδεμένος με τον Πατέρα, ώστε εγώ να είμαι και να μένω μέσα στον Πατέρα και ο Πατέρας να είναι και να μένει μέσα μου; Είμαι δε τόσο πολύ ενωμένος, ώστε αυτά πού σας διδάσκω δεν είναι από τον εαυτό μου. Άλλα ο Πατέρας μου πού μένει μέσα μου, αυτός ενεργεί τα υπερφυσικά έργα).
Η παράδοση αναφέρει ότι ο Φίλιππος κήρυξε το Ευαγγέλιο στους Πάρθους και πέθανε μαρτυρικά στην Ιεράπολη της Συρίας.
Το σεπτό σκήνωμα του αποστόλου για πολλά χρόνια στόλισε τον ιερό ναό που είχε κτισθεί στην Ιεράπολη προς τιμή του αγίου. Η δε αγία κάρα του τιμήθηκε από διάφορους αυτοκράτορες, όπως τον Θεοδόσιο, τον Ηράκλειο και άλλους με τις βασιλικές σφραγίδες τους.
Μετά την άλωση της Βασιλίδος των πόλεων από τους Λατίνους κατά το 1204 μ.Χ. το σεπτό λείψανο μεταφέρθηκε στην Κύπρο και για πολλά χρόνια φυλασσόταν στο χωριό Άρσος (Αρσινόη της Πάφου) στον ιερό ναό που κτίστηκε εκεί προς τιμή του αποστόλου. Αργότερα ένα μέρος των λειψάνων για ευλογία διανεμήθηκε σε διάφορα μέρη. Η θήκη δε με την ιερή κάρα προ του 1788 μ.Χ. για μεγαλύτερη ασφάλεια μετακομίσθηκε στην Ιερά Μονή του Σταυρού στο Όμοδος και εκεί φυλάσσεται μέχρι σήμερα.
Απολυτίκιο:
Ήχος γ’.
Απόστολε Άγιε Φίλιππε, πρέσβευε τω ελεήμονι Θεώ ίνα πταισμάτων άφεσιν, παράσχη ταίς ψυχαίς ημών


Παρασκευή 13 Νοεμβρίου 2026

Γιορτάζει ο χρυσός άγιος. Ο κολοσσός της Εκκλησίας μας.

 


Αρχιμανδρίτης Ανανίας Κουστένης
 
 Γιορτάζει ο χρυσός άγιος. Ο κολοσσός της Εκκλησίας μας. Ο Δημοσθένης της Εκκλησίας μας. Ο ρήτωρ των ρητόρων, ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, ο χρυσούς την γλώτταν, χρυσούς και την καρδίαν. Μεγάλη υπόθεση ο άγιος Ιωάννης.
Κάποτε, ένας άγιος, αφού ο άγιος Ιωάννης είχε κοιμηθεί, ζήτησε από τον Θεό να δεί τον άγιο Ιωάννη. Κι ο Θεός τον έφερε στην άλλη ζωή, με παράδοξο τρόπο, τον ήρπαξε, λοιπόν. Και εκείνος έψαχνε στην άλλη πλάση τον άγιο Ιωάννη. Και τον ρωτά ένας ουράνιος.
 «Τι ψάχνετε, δέσποτα; Τι θέλετε;» 
«Θέλω τον Κωνσταντινουπόλεως Ιωάννην». —Χρυσόστομος ονομάσθη τον 6ο αιώνα από τους Φράγκους
— «Θέλω τον Ιωάννην της Κωνσταντινουπόλεως». 
Και λέει, «Αυτόν δεν μπορείτε να τον δείτε, πάτερ». 
«Γιατί;» 
«Γιατί είναι εκεί όπου η Αγία Τριάς».
Δεν υπάρχει μεγαλύτερος απ’ τον άγιο. Κι από ’κείνον άρχισαν στην Κωνσταντινούπολη, τον 12ο αιώνα, να μαλώνουν μεταξύ τους, ποιος είναι μεγαλύτερος, ο Ιωάννης ο Χρυσόστομος, ο άγιος Γρηγόριος η ο άγιος Βασίλειος ο Μέγας.

Eίναι ο μεγαλύτερος ανατόμος της ανθρώπινης ψυχής και ο ερμηνευτής των Γραφών και δη των δυσκολοτάτων Επιστολών του αγίου αποστόλου Παύλου.
 Όταν ο διάκονός του Πρόκλος, μετέπειτα έγινε και διάδοχός του, πολύ αργότερα, πήγαινε να τον φωνάξει, άκουσε να μιλάει ο άγιος. Και βάζει το ματάκι του στην κλειδαριά και τι βλέπει; Τον άγιο να γράφει και στ’ αφτί του να είναι ο απόστολος Παύλος και να του υπαγορεύει και να του ερμηνεύει την εξήγηση των Επιστολών του. Τέτοιος ρήτορας δεν θα περάσει! Και έμεινε στους αιώνες θρυλικός και παινεμένος ο άγιος.

Και οι άνθρωποι της εποχής του εθαύμασαν δύο πράγματα στον άγιο Ιωάννη: Τη δύναμη του λόγου του, και τι άλλο; Και τη δύναμη του χαρακτήρος του. Τη δύναμη του λόγου του και τη δύναμη του χαρακτήρος του!
Εκοιμήθη 14 Σεπτεμβρίου 407 στα Κόμανα του Πόντου. Μέσα στον ναό του αγίου μάρτυρος Βασιλίσκου. Κι οι τελευταίες λέξεις που προέφερε ήταν: «Δόξα τω Θεώ πάντων ένεκεν».

Του οφείλουμε πολλά του αγίου Ιωάννου. Και ως Έλληνες του οφείλουμε πολλά. Γιατί είναι εκείνος, ο οποίος, μαζί με τον Ανθέμιο, τον πρωθυπουργό του Αρκαδίου, και με άλλους, έσωσαν τη Pωμιοσύνη, την Ανατολική Ρωμαϊκή αυτοκρατορία, από τη μεγάλη μετανάστευση των λαών και από τη βαρβαρότητα, έσωσαν με δύο μέσα, με την Ορθοδοξία και με το ελληνικόν αίσθημα, λέει ο Κωνσταντίνος Άμαντος, ο μεγάλος αυτός ιστορικός μας. Με την Ορθοδοξία και με το ελληνικόν αίσθημα!

 Γιατί, τι έκανε ο άγιος; Πήρε την ελληνική γλώσσα την οποία κατείχε, —δεν γνώριζε καμμία άλλη, δεν ήξερε άλλη καμμία, τον έφτανε να εκφραστεί— και τι την έκανε τη γλώσσα την ελληνική; Oυράνια! Oυράνια! Αποθεώθηκε η ελληνική γλώσσα με τον άγιο Ιωάννη τον Χρυσόστομο, και τους άλλους, βέβαια, αλλά με τον άγιο έφτασε στο άκρον άωτον. Του χρωστάμε, λοιπόν, πολλά του αγίου, αλλά η ώρα δεν έχει έλεος.

Και τον αισθανόμεθα τον άγιο. Γιατί είναι και αμαρτωλών εγγυητής και προστάτης. Και καθώς εμείς οι κληρικοί διαβάζουμε ευχές, πολλές φορές, αφέσεως και συγχωρήσεως, μας έρχεται στον νού ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, και κάποιοι από μας τον αναφέρουν, κατά την ανάγνωση της ευχής, και ονομαστικώς. Είναι αμαρτωλών εγγυητής. 

Κι εγλύτωσε την ανθρωπότητα και από της φιλαργυρίας τον πικρόν χειμώνα. Είδατε τι τραβάμε με τη φιλαργυρία τώρα, ε; Ας μαθαίνομε εμείς οι παράγοντες της αγωγής, και όλοι είμεθα παράγοντες αγωγής, ας μαθαίνουμε τους τροφίμους της αγωγής, τουλάχιστον, ένα πράγμα: Να μην αγαπάνε τα λεφτά. Να μην λατρεύουν τα λεφτά. Να τα χρησιμοποιούν, χρήμα αυτό σημαίνει, χρώμαι τινί, χρησιμοποιώ, και είναι με δοτική, για να τα δίνουμε και να τα παίρνομε. Τι λένε οι σοφοί Άραβες; Έχομε για να δίνομε και δίνομε για να έχομε. Μην γίνουν κειμήλια τα λεφτά. Από το κείμαι, κείνται. Αλλά είναι χρήματα. Να είναι χρήματα. Να τα χρησιμοποιούμε και να μην μας χρησιμοποιούν. Έτσι λέει και ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, ο χρυσούς την γλώτταν, χρυσούς και την καρδίαν.