
ΙΕΡΟΣ ΝΑΟΣ ΖΩΟΔΟΧΟΥ ΠΗΓΗΣ ΚΑΜΙΝΙΩΝ
Δευτέρα 29 Ιουνίου 2026
Ο εναγκαλισμός των Αποστόλων Πέτρου και Πάυλου

Ὁ μήνας ᾽Ιούνιος καταυγάζεται ἀπό τή μεγάλη ἑορτή τῶν πρωτοκορυφαίων ἀποστόλων Πέτρου καί Παύλου (29 ᾽Ιουνίου). Δέν πρόκειται περί μίας ἁπλῆς ἑορτῆς, ὅπως συνήθως ἑορτάζουμε τίς ὑπόλοιπες ἑορτές τῶν ἁγίων μας: νά θυμηθοῦμε τήν κατά Χριστόν πολιτεία τους καί στό μέτρο τῶν δυνατοτήτων μας νά τούς μιμηθοῦμε. Στόν ἐναγκαλισμό τῶν δύο ἀποστόλων, ὅπως τόν βλέπουμε στή γνωστή εἰκόνα τους, ἡ ᾽Εκκλησία μας πρόβαλε τή σύζευξη τῆς πίστεως καί τῶν ἔργων, μέ ἄλλα λόγια εἶδε τούς ἀποστόλους αὐτούς ὡς σύμβολο καί τύπο τῆς παραδόσεώς της.
Ὑπῆρξε, καί ὑπάρχει ἀκόμη σέ ὁρισμένους αἱρετικούς, ἡ ἄποψη ὅτι οἱ πρωτοκορυφαῖοι ἀπόστολοι ἀκολουθοῦν διαφορετικές παραδόσεις καί ἐκφράζουν διαφορετικές θεολογίες: ὁ ἀπόστολος Πέτρος – λένε – τονίζει τά ἔργα ὡς δρόμο σωτηρίας, γεγονός πού τόν σχετίζει περισσότερο μέ τήν ᾽Ιουδαϊκή παράδοση, καί ὁ ἀπόστολος Παῦλος τονίζει κυρίως τήν πίστη, ἄρα εἶναι ὁ ρηξικέλευθος καί ὁ ἀληθινός χριστιανός. Τόν Πέτρο εἶδαν πολλοί ὡς πρότυπο τῆς θεολογίας τοῦ Ρωμαιοκαθολικισμοῦ, ἡ ὁποία πράγματι ὑπερτονίζει τά καλά ἔργα εἰς βάρος συχνά τῆς πίστεως, καί τόν Παῦλο ἀπό τήν ἄλλη σχέτισαν μέ τόν Προτεσταντισμό, ὁ ὁποῖος ὑποβαθμίζει τά ἔργα ὑπέρ τῆς πίστεως.
Γιά ἐμᾶς τούς ὀρθοδόξους ὅμως μία τέτοια διασπασμένη κατανόηση τῆς θεολογίας τῶν ἀποστόλων αὐτῶν ἀποτελεῖ μεγάλη πλάνη. Καί τοῦτο γιατί καί οἱ δύο ἀπόστολοι ἐκφράζουν τήν ἴδια τελικῶς θεώρηση τῆς πίστεως. Δέν προβάλλει ἄλλον Χριστό ὁ Πέτρος καί ἄλλον ὁ Παῦλος. Καί οἱ δύο καταθέτουν τήν ἴδια ἐμπειρία, τήν ἐν Χριστῷ σωτηρία, γιά τήν ὁποία καί οἱ δύο ἔδωσαν μέ μαρτυρικό τρόπο τή ζωή τους. Τό Πνεῦμα τοῦ Θεοῦ ἄλλωστε πού τούς φώτιζε, ἦταν καί εἶναι πάντοτε τό ἴδιο. Ὅταν ὁ ἀπόστολος Παῦλος, γιά παράδειγμα, τονίζει τήν πίστη ὡς προϋπόθεση τῆς σωτηρίας, ἐξαγγέλλει τήν κοινή μαρτυρία καί τῶν ἄλλων ἀποστόλων, ποεξάρχοντος τοῦ Πέτρου (Βλ. π.χ. Α´Πέτρ. 1, 5-9. 21κ.ἀ.), κατά τήν ὁποία, ναί μέν ῾ὁ δίκαιος ἐκ πίστεως ζήσεται᾽ (Ρωμ. 1,17), ἀλλά ἡ πίστη αὐτή ἐκφράζεται μέ τά ἔργα τῆς πίστεως, μέ τή μετάνοια δηλαδή τοῦ ἀνθρώπου, καί μέ τόν καρπό τῆς πίστεως, τήν ἀγάπη. ῾Πίστις δι᾽ ἀγάπης ἐνεργουμένη᾽ (Γαλ. 5, 6) κατά τή συνοπτική διατύπωσή του, πού σημαίνει ὅτι τότε ἡ χριστιανική πίστη ζωντανεύει καί ἐνεργοποιεῖται, ὅταν ἀκολουθεῖ τόν δρόμο τῆς ἀγάπης. Πρόκειται γιά διαφορετική διατύπωση τῆς διδασκαλίας καί τοῦ ἀποστόλου ᾽Ιακώβου, κατά τήν ὁποία ῾ἡ πίστις χωρίς τῶν ἔργων νεκρά ἐστι᾽ (2, 18). Διαφορετικά, ἡ πίστη μόνη μπορεῖ νά θεωρηθεῖ καί ὡς δαιμονική, ἀφοῦ ῾καί τά δαιμόνια πιστεύουσιν καί φρίττουσι᾽( ᾽Ιακ. 2,19).
῎Ετσι πίστη καί ἔργα (πίστεως) συμπορεύονται στή χριστιανική παράδοση, ἐνῶ ὁποιαδήποτε διάσπαση τῆς πίστεως ἀπό τά ἔργα ἑρμηνεύεται ὡς τό ἀποτέλεσμα τῆς συγχύσεως τῆς ψυχῆς καί τοῦ διασπασμένου νοῦ τῶν αἱρετικῶν. Ἡ ἐσωτερική δηλαδή διάσπαση, τήν ὁποία ζοῦν οἱ αἱρετικοί, λόγω τῆς ἐνεργούσας μέσα τους ἁμαρτίας, τούς ὁδηγεῖ καί στό νά βλέπουν διασπασμένη τή θεολογία τῶν ἀποστόλων Πέτρου καί Παύλου. Μέ ἄλλα λόγια καί στό σημεῖο αὐτό ἐπιβεβαιώνεται ἡ ψυχολογική ἀρχή, σύμφωνα μέ τήν ὁποία ὁ κάθε ἄνθρωπος γιά τήν κατανόηση τοῦ κόσμου προβάλλει στήν πραγματικότητα τόν ἴδιο του τόν ἑαυτό: αὐτό πού ζεῖ, τό προεκτείνει καί πρός τά ἔξω.
Στήν πιθανή ἔνσταση ὅτι ἱστορικά ὑπῆρξε κάποια σύγκρουση τῶν πρωτοκορυφαίων – ὅταν ὁ ἀπόστολος Παῦλος τότε πού ῾ἦρθε ὁ Πέτρος στήν ᾽Αντιόχεια, τοῦ ἀντιμίλησε κατά πρόσωπο, γιατί ἦταν ἀξιοκατάκριτος. Γιατί πρίν ἔρθουν μερικοί ἄνθρωποι τοῦ ᾽Ιακώβου, ἔτρωγε στά κοινά δεῖπνα μαζί μέ τούς ἐθνικούς. Σάν ἦρθαν ὅμως, ὑποχωροῦσε καί διαχώριζε τή θέση του, ἐπειδή φοβόταν τούς ᾽Ιουδαίους᾽ (Πρβλ. Γαλ. 2,11 ἑξ.) – ἡ ἀπάντηση δέν εἶναι διαφορετική: ἡ διαφωνία ἦταν γιά τήν τακτική τοῦ Πέτρου ἀπέναντι στούς ἐθνικούς καί ὄχι γιά τήν πίστη καί τήν ἀλήθεια πού ζοῦσε. Γι᾽ αὐτό καί ἡ ᾽Εκκλησία μας, εἴπαμε, πρόβαλε καί προβάλλει συνεχῶς τήν ἑ ν ό τ η τ ά τους μέσα καί ἀπό τήν εἰκόνα τῆς ἑορτῆς τους, ὅπου τούς τοποθετεῖ σέ ἐναγκαλισμό.
Ἡ μεγάλη λοιπόν ἑορτή τῶν ἁγίων ἀποστόλων Πέτρου καί Παύλου, πού ἡ ᾽Εκκλησία μας τή συνοδεύει καί μέ νηστεία (γι᾽ αὐτούς γίνεται ἡ νηστεία καί ὄχι γιά τήν ἑπομένη, τῆς σύναξης τῶν ἀποστόλων), μᾶς ὑπενθυμίζει τή βασική ἀλήθεια τῆς πίστεώς μας ὅτι δέν μποροῦμε νά σωθοῦμε καί νά σχετιστοῦμε μέ τόν Χριστό, ἄν μαζί μέ τήν πίστη μας σέ ᾽Εκεῖνον δέν κινητοποιηθεῖ καί ὅλη ἡ ζωή μας. Μέ ἁπλά λόγια, ἡ ἀγάπη μας γιά τόν συνάνθρωπο (αὐτό σημαίνει κυρίως κινητοποίηση τοῦ ἑαυτοῦ μας) ἀποτελεῖ καί τή σπουδαιότερη ἐπιβεβαίωση τῆς πραγματικῆς πίστεώς μας.
Oἱ Ἅγιοι ἀπόστολοι Πέτρος καί Παῦλος εἶναι οἱ κορυφές.
Ἦτο καὶ πατριώτης κι ἦτο πάντοτε μὲ τὸ δίκαιο. Δὲν ἀνεχόταν καμμία ἀδικία. Ἀφοῦ, ὅπως ξέρετε, σκότωσε τὸν Ἀνανία μὲ τὴ Σαπφείρα, πού ’παν ψέματα μὲ τὰ λεφτά. Πῆγε κι ἡ Ἐκκλησία νὰ κάνει ἕναν κομμουνισμό, ἀλλὰ οὔτε ἐκεῖ δὲν ἐφύτρωσε. Δὲν εὐμοίρισε. Πόσῳ μᾶλλον μὲ τὰ πολιτικά, ποὺ δὲν ἔχουμε τὴ Χάρη τοῦ Xριστοῦ. Tέλος πάντων. Συγχωροῦσε εὔκολα ἐκείνους ποὺ μετάνοιωναν. Γιατὶ πολλὲς φορὲς τὴν εἶχε πατήσει κι αὐτός. Ἦταν δὲ καὶ εὐμετάβολος. Aὐτὸ ἐμένα μ’ ἀρέσει καλύτερα. Ἀναιροῦσε εὔκολα τὴ γνώμη του. Kαὶ τὸ βλέπομε στὸν Mυστικὸ Δεῖπνο. Tοῦ ’πε ὁ Xριστὸς νὰ τοῦ πλύνει τὰ πόδια καὶ εἶπε:
Καὶ τὸ λέει κι ὡραῖα ὁ Δροσίνης, ’κεῖ πό ’χει ἕνα ὡραῖο ποίημα στὸν Πέτρο, τὸν Ἀπόστολο, τὸν Πρωτοκορυφαῖο, στὰ «Φωτερὰ Σκοτάδια», μιὰ ὡραία συλλογή. «Φωτερὰ Σκοτάδια»! Tί ὀξύμωρο! Mὲ τί φῶς. Tοῦ λέει,
ΠΕΤΡΟΥ ΚΑΙ ΠΑΥΛΟΥ:ΟΙ ΠΡΩΤΟΚΟΡΥΦΑΙΟΙ ΑΠΟΣΤΟΛΟΙ

Ο δε Παύλος γεννήθηκε στην Ταρσό της Κιλικίας σε ένα χωρίο που ονομάζεται Γίσχαλα και στην αρχή ήταν σκληρός διώκτης του Χριστιανισμού. Το 36 μ.Χ. περίπου, όταν κάποτε μετέβαινε στη Δαμασκό για να διώξει και εκεί χριστιανούς, έγινε θαύμα στο οποίο φανερώθηκε ο Χριστός, ο οποίος τον πρόσταξε να πάει στον Ανανία ο οποίος τον κατήχησε και τον βάπτισε. Έτσι, έγινε ο μεγαλύτερος κήρυκας του Ευαγγελίου, θυσιάζοντας μάλιστα και την ζωή του γι’ αυτό. Ονομάστηκε ο πρώτος μετά τον Ένα και Απόστολος των Εθνών, λόγω των τεσσάρων μεγάλων αποστολικών περιοδειών του. Είναι ο ιδρυτής της Εκκλησίας της Ελλάδος. Συνέγραψε 14 επιστολές προς τις Εκκλησίες τις οποίες εκείνος ίδρυσε. Τη ζωή του με τις περιπέτειές του θα τα δει κανείς, αν μελετήσει τις Πράξεις των Αποστόλων, αλλά και τις 14 Επιστολές του στην Καινή Διαθήκη. Ο Απόστολος Παύλος θέλει κάθε χριστιανός, όπως και ο ίδιος, να αισθάνεται και να λέει: «ζω δε ουκέτι εγώ, ζη δε εν εμοί Χριστός» (Προς Γαλάτας β΄ 20). Δηλαδή, δε ζω πλέον εγώ, ο παλαιός άνθρωπος, αλλά ζει μέσα μου ο Χριστός. Και ακόμα, «τα πάντα και εν πάσι Χριστός» (Προς Κολασσαείς γ΄ 11). Να διευθύνει, δηλαδή, όλες τις εκδηλώσεις τις ανθρώπινης ζωής μας ο Χριστός. Ο Απόστολος Παύλος υπέστη μαρτυρικό θάνατο (χωρίς να είναι απόλυτα ιστορικά διασταυρωμένο) δι’ αποκεφαλισμού στη Ρώμη μεταξύ των ετών 64 - 67 μ.Χ.
Απολυτίκιον
Ἦχος δ’.
Οἱ τῶν Ἀποστόλων πρωτόθρονοι, καὶ τῆς Οἰκουμένης διδάσκαλοι, τῷ Δεσπότῃ τῶν ὅλων πρεσβεύσατε, εἰρήνην τῆ οἰκουμένῃ δωρήσασθαι, καὶ ταῖς ψυχαῖς ἡμῶν τὸ μέγα ἔλεος.
Κυριακή 28 Ιουνίου 2026
Τι είναι πραγματικά η ομορφιά;

Η λυτρωτική αυτοσυναίσθηση
Η ευαγγελική περικοπή της Κυριακής Δ΄ Ματθαίου διηγείται την θεραπεία από τον Ιησού του δούλου ενός Ρωμαίου αξιωματούχου, ενός εκατόνταρχου. Είναι σε μετάφραση η ακόλουθη:
«Μόλις μπήκε ο Ιησούς στην Καπερναούμ, τον πλησίασε ένας εκατόνταρχος και τον παρακαλούσε μ’ αυτά τα λόγια: «Κύριε, ο δούλος μου είναι κατάκοιτος στο σπίτι, παράλυτος, και υποφέρει φοβερά». Ο Ιησούς του λέει: «Εγώ θα έρθω και θα τον θεραπεύσω». Ο εκατόνταρχος του αποκρίθηκε: «Κύριε, δεν είμαι άξιος να σε δεχτώ στο σπίτι μου· πες όμως μόνο έναν λόγο, και θα γιατρευτεί ο δούλος μου. Είμαι κι εγώ άνθρωπος κάτω από εξουσία, και έχω στρατιώτες στη διοίκησή μου· λέω στον ένα «πήγαινε» και πηγαίνει, και στον άλλο «έλακαί έρχεται» και στον δούλο μου «κάνε αυτό» και το κάνει». Όταν τον άκουσε ο Ιησούς, θαύμασε και είπε σ’ όσους τον ακολουθούσαν: «Σας βεβαιώνω πως τόση πίστη ούτε ανάμεσα στους Ισραηλίτες δεν βρήκα. Και σας λέω πως θα ‘ρθουν πολλοί από ανατολή και δύση και θα καθίσουν μαζί με τον Αβραάμ, τον Ισαάκ και τον Ιακώβ στο τραπέζι της βασιλείας των ουρανών, ενώ οι κληρονόμοι της βασιλείας θα πεταχτούν έξω στο σκοτάδι· εκεί θα κλαίνε, και θα τρίζουν τα δόντια τους». Ύστερα είπε στον εκατόνταρχο ο Ιησούς: «Πήγαινε, κι ας γίνει αυτό που πίστεψες». Και γιατρεύτηκε ο δούλος εκείνη την ώρα» (Ματθ. 8, 5-13).
Κάνουν συγκλονιστική εντύπωση τα λόγια του εκατόνταρχου της διηγήσεως: «Κύριε, δεν είμαι άξιος να σε δεχτώ στο σπίτι μου. πες όμως μόνο έναν λόγο, και θα γιατρευτεί ο δούλος μου».
Να το πρώτο βήμα της λυτρώσεως: η συναίσθηση της αναξιότητας, το ξεγύμνωμα του εαυτού μας από όλα τα οχυρά που κτίζουμε συνήθως για να σταθούμε με πολλές αξιώσεις μέσα στη ζωή, να δείξουμε στους άλλους την δύναμή μας, να πείσουμε και μας τους ίδιους για την υπεροχή μας. Κι όλα αυτά τα οχυρά όχι μόνο μας αποξενώνουν από τον ίδιο τον εαυτό μας, γιατί μας κάνουν να συμπεριφερόμαστε διαφορετικά απ’ ο,τι είμαστε στην πραγματικότητα, αλλ’ εμποδίζουν την πραγματική επικοινωνία μας με τον Θεό και τους ανθρώπους. Δημιουργούν αυταπάτες που αποβαίνουν πολλές φορές ολέθριες. Η προειδοποίηση του Χριστού είναι σκληρή αλλά και κατηγορηματική, και δεν απευθύνεται μόνο στους Ισραηλίτες αλλά και σε κάθε χριστιανό που έχει την ψεύτικη βεβαιότητα και την εξωτερικά μόνο προβαλλόμενη και επιβαλλόμενη ιδιότητα του υιού της βασιλείας: «Θα έρθουν πολλοί από ανατολή και δύση και θα καθίσουν μαζί με τον Αβραάμ και τον Ισαάκ και τον Ιακώβ στο τραπέζι της βασιλείας των ουρανών, ενώ οι κληρονόμοι της βασιλείας θα πεταχτούν έξω στο σκοτάδι».
Είναι τρομερή η αντιστροφή των πραγμάτων, την οποία προαναγγέλλει το Ευαγγέλιο όχι μόνο με τον προειδοποιητικό αυτό στίχο αλλά και σε πολλά άλλα σημεία. Είναι τραγικό να ζούν πολλοί χριστιανοί με την αυτάρεσκη βεβαιότητα του τέλειου πνευματικά ανθρώπου, να κρίνουν τους άλλους, να περιγράφουν τις μελλοντικές τιμωρίες των αμαρτωλών και συγχρόνως να λησμονούν ότι όλοι οι άνθρωποι βρίσκονται κάτω από την κρίση του Θεού και – το σπουδαιότερο – ότι όλοι οι άνθρωποι έχουν ανάγκη της λυτρώσεως που προσφέρει η αγάπη του Θεού. Οι «αμαρτωλοί» που συναισθάνονται την γύμνια τους δέχονται τη σωστική χάρη του Θεού πολύ πιο εύκολα από τους «ευσεβείς» που δημιούργησαν τείχος ανάμεσα στον εαυτό τους και την πραγματικότητα.
Η συζήτηση του Χριστού με τον εκατόνταρχο είναι αποκαλυπτική για όλους τους χριστιανούς κάθε εποχής, όχι μόνο εξ αφορμής της προειδοποιητικής σημασίας που έχουν τα λόγια «Θα έρθουν πολλοί από ανατολή και δύση και θα καθίσουν……», αλλά και για την υποδειγματική αυτοσυναίσθηση της αναξιότητας που εκφράζει η ομολογία του ρωμαίου αξιωματικού: «Κύριε, δεν είμαι άξιος να σε δεχτώ στο σπίτι μου».
Η προσευχή, εν τέλει, είναι μια αγκαλιά γραμμένη σε θρυμματισμένο χαρτί.

Όλα έχουν τον λόγο τους
π. Ανδρέα Αγαθοκλέους
Η κάθε μέρα που έρχεται είναι ένα ακόμα δώρο του Θεού. Τίποτα δεν είναι δεδομένο και τίποτα μόνιμο. Από τη μια στιγμή στην άλλη μπορεί να γίνει τέτοια ανατροπή της πορείας μας, που να νομίζουμε ότι βρισκόμαστε σε άλλη εποχή. Όπως, βέβαια, και η αλλαγή μπορεί να έρθει σταδιακά.
Σημασία έχει το τώρα. Αυτός ο χρόνος, αυτή η μέρα. Ακόμα, οι συνθήκες ζωής, ο τόπος, οι δυσκολίες ή ευχάριστα γεγονότα, άνθρωποι που μας εχθρεύονται και άνθρωποι που μας αγαπούν και συμπαθούν. Όλα έχουν το λόγο τους για το δικό μας καλό, τη δική μας ωριμότητα και ανάπτυξη.
Η «παράθεση» της ζωής μας στο Χριστό, θα διώξει το άγχος και την αγωνία για το αύριο, αφού «τοις αγαπώσι τον Θεόν πάντα συνεργεί εις αγαθόν»(Ρωμ. 8,28).
Ο ΕΚΑΤΟΝΤΑΡΧΟΣ ΚΑΙ ΟΙ ΙΣΡΑΗΛΙΤΕΣ
῞Οταν τὸν ἄκουσε ὁ ᾿Ιησοῦς, θαύμασε καὶ εἶπε σ᾿ ὅσους τὸν ἀκολουθοῦσαν· «Σᾶς βεβαιώνω πὼς τόση πίστη οὔτε ἀνάμεσα στοὺς ᾿Ισραηλίτες δὲν βρῆκα».
Συχνά στο Ευαγγέλιο βρίσκουμε παραδείγματα πίστης από ανθρώπους που δεν φαίνονται υποδείγματα ηθικής, ούτε δείχνουν ότι η καρδιά τους νοσταλγεί τον Θεό. Γι’ αυτό και ο Χριστός, απευθυνόμενος προς τους γραμματείς και τους Φαρισαίους, αλλά και όσους Ισραηλίτες θεωρούσαν τον εαυτό τους υπόδειγμα πίστης και ηθικής, αναφέρει: « οι τελώναι και αι πόρναι προάγουσιν υμάς εις την βασιλείαν του Θεού» (Ματθ. 21, 31). Αυτή τη διαπίστωση κάνει ο Κύριος, όταν Τον συναντά ένας εκατόνταρχος, ένας ειδωλολάτρης αξιωματικός, ο οποίος εκ της θέσεώς του ούτε ανθρωπιά απέναντι στους κατακτημένους επιτρεπόταν να δείξει, ενώ η πίστη του ήταν στα είδωλα, στους ψεύτικους θεούς της παράδοσής του. Κι όμως, η αγάπη του προς τους ανθρώπους που ήταν στην υπηρεσία του, τον κάνει να αναζητήσει στο πρόσωπο του Χριστού τον ιατρό, για έναν από αυτούς που είχε παραλύσει από κάποια φοβερή ασθένεια. Και στη συζήτηση με τον Χριστό, ο Κύριος διαπιστώνει ότι δεν βρήκε τόση πίστη όση είχε ο ειδωλολάτρης εκατόνταρχος ούτε ανάμεσα στους Ισραηλίτες.
Είναι μυστήριο η πίστη και δώρο. Δεν είναι αρκετό να την κατέχουμε από παράδοση, από συνήθεια, από κληρονομιά οικογενειακή. Το δώρο έχει να κάνει με το άνοιγμα της καρδιάς μας, να νιώσουμε ότι ο Θεός είναι ο τελικός ρυθμιστής της ζωής μας και να Τον αποδεχτούμε, νικώντας τα ερωτηματικά και τις αμφιβολίες, ακόμη κι αν φαίνεται ότι χάνουμε. Διότι και μέσα από την ήττα μας θα βγει μία νέα ζωή, ακόμη και με την στέρηση, την ματαίωση, την ταπείνωση. Για να γίνει αυτό όμως χρειάζεται να έχουμε στον νου μας την κοινωνία με το πρόσωπο του Χριστού. Δεν είναι αφηρημένη δύναμη ο Θεός. Έγινε ένα με μας και εξακολουθεί να μας δίδεται στην αγάπη, στην θεία κοινωνία, στη συνύπαρξη στην Εκκλησία, στη συγχώρηση, στην ανοχή, στην υπομονή. Όμως εδώ είναι που χρειάζεται και η δική μας συνεισφορά. Να υπερβούμε τους λογισμούς μας, κυρίως την αίσθηση ότι επειδή πιστεύουμε τα δικαιούμαστε όλα, και να αφεθούμε στη χάρη Του.
Ζούμε σε μία εποχή στην οποία η πίστη θεωρείται μαγεία ή δικαίωμα να έχουμε άποψη επί παντός του επιστητού, κυρίως όμως να κρίνουμε και να κατακρίνουμε τον κόσμο και τους ανθρώπους διότι δεν είναι «Ισραηλίτες». Όμως η χάρις του Αγίου Πνεύματος όπου θέλει πνει, όποτε θέλει πνει και αναπαύεται στους ανθρώπους που είναι δεκτικοί, ανεξαρτήτως της ηθικής τους ποιότητας. Διότι στο μικρό ή μεγάλο σκοτάδι του καθενός μας κρύβεται η μετάνοια, όπως επίσης και η αίσθηση ότι χωρίς Θεό τίποτα δεν έχει νόημα. Κι αν η καρδιά μας πει το ΝΑΙ, τότε όλα αλλάζουν. Γι’ αυτό η ζωή είναι μία συνεχής υπόμνηση σε εμάς, τους «Ισραηλίτες», ότι όσοι δεν είναι όπως τους νομίζουμε πνευματικά, είναι δυνάμει εκατόνταρχοι και χρειάζονται την προσευχή και τη στήριξή μας. Διότι μας προφυλάσσουν από τον μεγάλο κίνδυνο της υπερηφάνειας, που μας χωρίζει τελικά από τον Θεό.
π. Θεμιστοκλής Μουρτζανός
EYΡΕΣΗ ΤΩΝ ΤΙΜΙΩΝ ΛΕΙΨΑΝΩΝ ΤΩΝ ΑΓΙΩΝ ΑΝΑΡΓΥΡΩΝ ΚΥΡΟΥ ΚΑΙ ΙΩΑΝΝΟΥ

Ήχος γ’. Θείας πίστεως.
Θείας χάριτος, τη ενεργεία, αναβλύζοντα, θαυμάτων ρείθρα, αναργύρως τα σεπτά υμών λείψανα, εκ των λαγόνων της γης κόσμω έλαμψαν, Κύρε θεόφρον, Ιωάννη τε ένδοξε, όθεν άπαντες, την τούτων τιμώντες εύρεσιν, αιτούμεν δι’ υμών το μέγα έλεος.
Σάββατο 27 Ιουνίου 2026
ΔΟΥΛΟΣ ΚΑΙ ΑΦΕΝΤΗΣ (Κυριακή Δ΄ Ματθαίου).
π. Δημητρίου Μπόκου
Ο δούλος ενός Ρωμαίου εκατοντάρχου ασθένησε βαριά. Ο εκατόνταρχος, αν και ειδωλολάτρης, προσέφυγε στον Χριστό. Προσέκειτο ευνοϊκά προς τη θρησκεία των Ιουδαίων, ήταν μάλλον προσανατολισμένος προς την αναζήτηση του ενός αληθινού Θεού. Φαίνεται πως λόγω της κλίσης του αυτής παρακολουθούσε και γνώριζε τα σχετικά με τον Χριστό, πράγμα που δημιούργησε μέσα του τις προϋποθέσεις για μια αληθινή σχέση μαζί του. Και ο Χριστός ομολόγησε γι’ αυτόν εμμέσως ότι είναι μέτοχος και τέκνο της Βασιλείας του Θεού (Κυριακή Δ΄ Ματθαίου).
Η αληθινή σχέση με τον Θεό περνάει πάντα μέσα από τη σχέση προς τον συνάνθρωπο. Και ο εκατόνταρχος έδειξε ότι είχε φτάσει στη σωστή σχέση με τον συνάνθρωπο. Αγαπούσε τον δούλο του. Σε μια εποχή που οι δούλοι νομικά δεν είχαν ανθρώπινη υπόσταση, που συγκαταλέγονταν στα πράγματα, στα υπάρχοντα των αφεντικών τους, ο εκατόνταρχος έδωσε αξία στον δούλο του. Δεν τον θεωρούσε πράγμα, που μπορεί να το κάνει ό,τι θέλει χωρίς να οφείλει λογαριασμό σε κανένα. Τον θεώρησε όμοιό του. Ήταν γι’ αυτόν αγαπητός, πολύτιμος άνθρωπος.
Ο εκατόνταρχος έφτασε σε σχέση αγάπης με τον δούλο του, που είναι το ύψιστο ζητούμενο μεταξύ ανθρώπων. Ο δούλος ήταν υπάκουος στο αφεντικό του. «Λέγω στον δούλο μου, κάνε αυτό και το κάνει», ομολογεί ο εκατόνταρχος. Ο δούλος εκτελούσε πιστά τις εντολές του κυρίου του. Όχι όμως από φόβο. Όχι ωφελιμιστικά, για να επιτύχει ανταμοιβή. Όχι κινούμενος από κάποια ανάγκη. Όχι ενεργώντας παρά τη θέλησή του. Όχι θεωρώντας αγγαρεία την εκτέλεσή τους. Όχι εκτελώντας τες με απέχθεια, με αποστροφή, μισώντας αυτό που κάνει. Όχι για να εξαγοράσει την εύνοια του κυρίου του. Τίποτε από όλα αυτά.
Ο δούλος υπάκουε, τηρούσε, εκτελούσε τις εντολές από ευχαρίστηση, από καθαρή αγάπη για τον κύριό του. Για να είναι πάντα ενωμένος σε μια σχέση αγάπης μαζί του. Δεν ήταν εργάτης του φόβου ή του μισθού, αλλά της αγάπης.
Σχέση αγάπης μάς ζητάει και ο Θεός. Εκείνος μας αγαπάει και έδειξε εμπράκτως ότι δεν θέλει να μας αγαπάει κρυφά. Και έγινε άνθρωπος για να μας δώσει «της μεγίστης αγάπης πείραν», να φανεί «τον έσχατον ερών έρωτα», ότι τον διακατέχει ο σφοδρότερος έρωτας για μας (αγ. Νικόλαος Καβάσιλας, Περί της εν Χριστώ ζωής, Λόγος 6, PG 150, 645Β).
Αντίστοιχη αγάπη περιμένει και από μας, μέσω πιστής τήρησης των εντολών του. Όχι για ωφελιμιστική συναλλαγή μαζί του, όχι για να ξεπληρώσουμε κάποιο χρέος απέναντί του, ή να τον εξευμενίσουμε. Αλλά για να αναπλασθεί η φύση μας, να θεραπευθεί από την αμαρτία, να μπορέσει να ενωθεί μαζί του σε ένωση απόλυτης αγάπης. Οι εντολές του είναι σωστικά μας φάρμακα, τρόπος εξυγίανσης, ύψιστο τεκμήριο αγάπης μας προς αυτόν, ασφαλής οδηγός θέωσης.
Εθισμένοι στον δυτικό νομικό τρόπο σκέψης, σκεφτόμαστε τη σχέση μας με τον Θεό συνήθως πάνω στο δίπολο αφέντη-δούλου.
Όμως αυτό επέχει θέση πολύ μακράν της αληθείας.
Ο Θεός επιθυμεί μαζί μας σχέση πατέρα προς τέκνα, σχέση βαθειάς αγαπητικής ένωσης, μέσα σε πνεύμα υπέρτατης ερωτικής παραφοράς.
ΤΟ ΕΥΑΓΓΕΛΙΟ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ 28/06/2026-ΚΑΤΑ ΜΑΤΘΑΙΟΝ Η' 5-13

Πρωτότυπο Κείμενο
Τῷ καιρῷ ἐκείνῳ, ἐλθόντι τῷ Ἰησοῦ εἰς Καπερναοὺμ, προσῆλθεν αὐτῷ Ἑκατόνταρχος, παρακαλῶν αὐτὸν, καὶ λέγων· Κύριε, ὁ παῖς μου βέβληται ἐν τῇ οἰκίᾳ παραλυτικός, δεινῶς βασανιζόμενος. Καὶ λέγει αὐτῷ ὁ ᾿Ιησοῦς· ἐγὼ ἐλθὼν θεραπεύσω αὐτόν. Καὶ ἀποκριθεὶς ὁ Ἑκατόνταρχος ἔφη· Κύριε, οὐκ εἰμὶ ἱκανὸς ἵνα μου ὑπὸ τὴν στέγην εἰσέλθῃς· ἀλλὰ μόνον εἰπὲ λόγῳ, καὶ ἰαθήσεται ὁ παῖς μου. Καὶ γὰρ ἐγὼ ἄνθρωπός εἰμι ὑπὸ ἐξουσίαν, ἔχων ὑπ᾿ ἐμαυτὸν στρατιώτας, καὶ λέγω τούτῳ, Πορεύθητι, καὶ πορεύεται· καὶ ἄλλῳ, Ἔρχου, καὶ ἔρχεται· καὶ τῷ δούλῳ μου, Ποίησον τοῦτο, καὶ ποιεῖ. Ἀκούσας δὲ ὁ ᾿Ιησοῦς, ἐθαύμασε, καὶ εἶπε τοῖς ἀκολουθοῦσιν· Ἀμὴν λέγω ὑμῖν, οὐδὲ ἐν τῷ ᾿Ισραὴλ τοσαύτην πίστιν εὗρον. Λέγω δὲ ὑμῖν, ὅτι πολλοὶ ἀπὸ ἀνατολῶν καὶ δυσμῶν ἥξουσι, καὶ ἀνακλιθήσονται μετὰ ᾿Αβραὰμ καὶ ᾿Ισαὰκ καὶ ᾿Ιακὼβ ἐν τῇ βασιλείᾳ τῶν οὐρανῶν· οἱ δὲ υἱοὶ τῆς βασιλείας ἐκβληθήσονται εἰς τὸ σκότος τὸ ἐξώτερον· ἐκεῖ ἔσται ὁ κλαυθμὸς καὶ ὁ βρυγμὸς τῶν ὀδόντων. Καὶ εἶπεν ὁ ᾿Ιησοῦς τῷ Ἑκατοντάρχῳ· Ὕπαγε, καὶ ὡς ἐπίστευσας γενηθήτω σοι. Καὶ ἰάθη ὁ παῖς αὐτοῦ ἐν τῇ ὥρᾳ ἐκείνῃ.
Νεοελληνική Απόδοση
Μόλις μπήκε ο Ιησούς στην Καπερναούμ, τον πλησίασε ένας εκατόνταρχος, που τον παρακάλεσε λέγοντας: «Κύριε, ο δούλος μου είναι κατάκοιτος στο σπίτι, παράλυτος, και υποφέρει φοβερά». Και ο Ιησούς του λέει: «Εγώ θα έρθω και θα τον θεραπεύσω». Ο εκατόνταρχος του αποκρίθηκε: «Κύριε, δεν είμαι άξιος να σε δεχτώ στο σπίτι μου∙ πες όμως μόνο ένα λόγο, και θα γιατρευτεί ο δούλος μου. Κι εγώ είμαι άνθρωπος κάτω από εξουσία κι έχω στρατιώτες στη διοίκησή μου λέω στον ένα “πήγαινε” και πηγαίνει, και στον άλλο “έλα” και έρχεται, και στο δούλο μου “κάνε αυτό” και το κάνει». Όταν τον άκουσε ο Ιησούς, θαύμασε κι είπε σ’ όσους τον ακολουθούσαν: «Σας βεβαιώνω πως τόση πίστη ούτε ανάμεσα στους Ισραηλίτες δε βρήκα. Και σας λέω πως θα ‘ρθουν πολλοί από ανατολή και δύση και θα καθίσουν μαζί με τον Αβραάμ και τον Ισαάκ και τον Ιακώβ στο τραπέζι της βασιλείας των ουρανών, ενώ οι κληρονόμοι της βασιλείας θα πεταχτούν έξω στο σκοτάδι∙ εκεί θα κλαίνε, και θα τρίζουν τα δόντια τους». Ύστερα είπε στον εκατόνταρχο ο Ιησούς: «Πήγαινε, κι ας γίνει αυτό που πίστεψες». Και γιατρεύτηκε ο δούλος εκείνη την ώρα.
Ο ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ 28/06/2026 ΠΡΟΣ ΡΩΜΑΙΟΥΣ ΣΤ' 18-23

Ἀδελφοί, ἐλευθερωθέντες ἀπὸ τῆς ἁμαρτίας ἐδουλώθητε τῇ δικαιοσύνῃ. ἀνθρώπινον λέγω διὰ τὴν ἀσθένειαν τῆς σαρκὸς ὑμῶν. ὥσπερ γὰρ παρεστήσατε τὰ μέλη ὑμῶν δοῦλα τῇ ἀκαθαρσίᾳ καὶ τῇ ἀνομίᾳ εἰς τὴν ἀνομίαν, οὕτω νῦν παραστήσατε τὰ μέλη ὑμῶν δοῦλα τῇ δικαιοσύνῃ εἰς ἁγιασμόν. ὅτε γὰρ δοῦλοι ἦτε τῆς ἁμαρτίας, ἐλεύθεροι ἦτε τῇ δικαιοσύνῃ. τίνα οὖν καρπὸν εἴχετε τότε ἐφ᾿ οἷς νῦν ἐπαισχύνεσθε; τὸ γὰρ τέλος ἐκείνων θάνατος. νυνὶ δὲ ἐλευθερωθέντες ἀπὸ τῆς ἁμαρτίας δουλωθέντες δὲ τῷ Θεῷ ἔχετε τὸν καρπὸν ὑμῶν εἰς ἁγιασμόν, τὸ δὲ τέλος ζωὴν αἰώνιον. τὰ γὰρ ὀψώνια τῆς ἁμαρτίας θάνατος, τὸ δὲ χάρισμα τοῦ Θεοῦ ζωὴ αἰώνιος ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ τῷ Κυρίῳ ἡμῶν.
Μετάφραση
Αδελφοί, αφού ελευθερωθήκατε από την αμαρτία, γίνατε δούλοι της δικαιοσύνης. Το λέω με παραδείγματα από την ανθρώπινη ζωή εξαιτίας της ανθρώπινης αδυναμίας σας. Όπως κάποτε παραδώσατε τα μέλη σας να υπηρετούν την ακαθαρσία και την ανομία και να οδηγούνται σε μεγαλύτερη ανομία, έτσι και τώρα παραδώστε τα μέλη σας να υπηρετούν τη δικαιοσύνη για να αγιαστείτε. Διότι όταν ήσασταν δούλοι της αμαρτίας, ήσασταν ελεύθεροι από τη δικαιοσύνη. Τι καρπό είχατε τότε από εκείνα για τα οποία τώρα ντρέπεστε; Το τέλος τους είναι ο θάνατος. Τώρα όμως, αφού ελευθερωθήκατε από την αμαρτία και γίνατε δούλοι του Θεού, έχετε τον καρπό σας που οδηγεί στον αγιασμό, και το τέλος είναι η αιώνια ζωή. Διότι ο μισθός της αμαρτίας είναι ο θάνατος, ενώ το χάρισμα του Θεού είναι η αιώνια ζωή εν Χριστώ Ιησού τῷ Κυρίῳ ημῶν.
"Αναπαυόμαστε στο διάβασμα και όχι στην εφαρμογή.."
Αναπαύονται δηλαδή οι περισσότεροι από εμάς στο πολύ διάβασμα και στη λίγη ή καθόλου εφαρμογή.
Θαυμάζουμε μόνο τους Αγίους Αθλητάς της Εκκλησίας μας χωρίς να καταλαβαίνουμε το πόσο κοπίασαν, διότι δεν κοπιάσαμε για να μπορέσουμε να καταλάβουμε τον κόπο τους, για να τους αγαπήσουμε και να αγωνιστούμε από φιλότιμο να τους μιμηθούμε...
Ο ΑΓΙΟΣ ΣΑΜΨΩΝ Ο ΞΕΝΟΔΟΧΟΣ
Ήχος δ’. Ταχύ προκατάλαβε.
Ο φέρων την μίμησιν, των του Θεού οικτιρμών, ενθέου χρηστότητας, αναβλυστάνεις κρουνούς, Σαμψών Ιερώτατε, συ γαρ θεομιμήτω, ελλαμφθείς συμπάθεια, ώφθης των τεθλιμμένων, και πασχόντων ακέστωρ, παρέχων ενί εκάστω, ρώσιν και έλεος.
Παρασκευή 26 Ιουνίου 2026
Ο πλούσιος και ο φτωχός

Πάσαν την βιοτικήν αποθώμεθα μέριμναν

Αρχιμανδρίτης Διονύσιος Λαζαρίδης
Βρισκόμαστε σε μία εποχή που κυριαρχεί η ανάλυση των οικονομικών δεδομένων εσόδων και εξόδων.
Όλα κινούνται γύρω από μία οικονομική ατζέντα, που αφορά την κατανομή κερδών, τους βραχυπρόθεσμους και μακροπρόθεσμους στόχους, την αποπληρωμή χρεών και δανείων, την αναπροσαρμογή του οικονομικού πλάνου, σύμφωνα πάντα με τις αλλαγές στην αγορά, τα κέρδη ή τις ζημίες.
Ο κόσμος της παγκόσμιας οικονομίας κινείται καθημερινά γύρω από την ανάλυση των οικονομικών δεδομένων όπως αυτή εκφράζεται μέσα από την διοργάνωση και τις συζητήσεις των οικονομικών φόρουμ.
Ετησίως ο παγκόσμιος προϋπολογισμός και απολογισμός εφαρμόζονται με σκοπό τη δημιουργία ενός παγκόσμιου οικονομικού πλάνου.
Τελικά αποτελεί αδιασάλευτη πραγματικότητα στο οικουμενικό-κοινωνικό γίγνεσθαι και πράττειν το: «εν ω τα πάντα ζη και κινείται», όχι βέβαια γύρω από την αγαθοδωρία του Τριαδικού Θεού, αλλά γύρω από την ευρωστία που προσφέρουν τα επενδυτικά οικονομικά μεγέθη.
Καθαρά για την μελλοντική επίτευξη των μακροπρόθεσμων οικονομικών επενδύσεων.
Στον αντίποδα, μέσα στη σύγχρονη εποχή των οικονομικών μεγεθών, έρχεται η πατερική βιωματική θεολογία της εκκλησίας μας να ταράξει τα λιμνάζοντα ύδατα, ως η φωνή βοώσα εν τη ερήμω, για να αναδείξει την αρετή της αμεριμνίας ως θεόσδοτο χάρισμα.
Ως τη μοναδική πνευματική επένδυση για την κατά χάριν θέωση της ανθρώπινης φύσης.
Η αμεριμνία είναι η απομάκρυνση από την μέριμνα που είναι η εμπαθής και αγχώδης απασχόληση για το τί φάγωμεν, τι πίωμεν, διότι: «φάγωμεν, πίωμεν, αύριον γαρ αποθνήσκομεν».
Συνήθως η ενασχόληση με τα οικονομικά μεγέθη εμπεριέχει εμπάθεια και αγχώδη βίωση και ονομάζεται βιοτική μέριμνα.
Έρχεται σε πλήρη αντίθεση με την ευαγγελική διδασκαλία που μας προτείνει:«μη μεριμνάτε τι φάγητε και τι πίητε μηδέ τω σώματι ημών τι ενδύσησθε».
Καλούμαστε μέσα από τον ευαγγελικό λόγο του Χριστού, να κόψουμε τον ομφάλιο λώρο που μας συνδέει με την εναγώνια φροντίδα, που μόνο στενοχώρια στην ψυχή προκαλεί, κατά την προσπάθεια της κάλυψης των βιοτικών μεριμνών.
Μήπως αγνοούμε ότι η καρδιά μας πρέπει να ανήκει αποκλειστικά σε Εκείνον;
«Πάσαν την βιοτική αποθώμεθα μέριμναν». Η μέριμνα μας να γίνει με κέντρο το Χριστό, να του δίνουμε χώρο να μεριμνά Εκείνος για τα αναγκαία μας, ειδάλλως η δική μας μέριμνα αποκτά το χαρακτήρα της επιθετικής ή παθητικής εγωκεντρικότητας.
Η α-μεριμνία όπως εκφράζεται πατερικά, (είναι η θανάτωση της εναγώνιας μέριμνας), βοηθάει το νου να κινείται με πνευματική ευρωστία, για να μπορεί να αισθάνεται την ανέκφραστη θεία αγαθότητα, εκείνη που προξενεί στο σώμα και στην ψυχή τέτοια ουράνια χαρά, απτό δείγμα της αλάνθαστης υπενθύμισης της δοθείσας στο άνθρωπο υπόσχεσης της αθάνατης ζωής.
Είναι γεγονός ότι: «τις δε εξ υμών μεριμνών δύναται προσθείναι επί την ηλικίαν αυτού πήχυν ένα;»
Υπάρχει έστω και ένας από εκείνους που μεριμνά συστηματικώς και εναγωνίως για τα πάντα στη ζωή του, που να μπορεί να προσθέσει στο ανάστημα του έστω και ένα πήχυ;
Μπορεί η ενδελεχής μέριμνα για τις κοσμικές φροντίδες, μεταφορικά να τον κάνουν να φαίνεται στη θεωρία ψηλότερος ή να φαίνεται πιο μεγαλοπρεπής; Όχι.
Η παγίδα είναι ότι ολόκληρο το παγκόσμιο και σύγχρονο κοινωνικό ρεύμα ασχολείται με την ενασχόλησης της εξεύρεση χρήματος και της καλής ζωής.
«Πάντα γαρ ταύτα τα έθνη επιζητεί.» Όλος ο κόσμος έχει την αγωνία του χρήματος. Μην αφήσουμε να μας παρασύρει το κοσμικό ρεύμα.
Ο Κύριος μας Ιησούς Χριστός μας προτείνει να ησυχάσουμε ψυχικά, να μην ανησυχούμε για το αύριο και τα επίγεια αγαθά που τυχόν μας λείπουν.
Μας συμβουλεύει ευαγγελικά, ότι ο Πατήρ μας ο Ουράνιος γνωρίζει τις ανάγκες μας και προνοεί Εκείνος για την εκπλήρωση τους.
Εμείς ας αρκεσθούμε στην ευλογημένη και σωτήρια αναζήτηση της βασιλείας του Θεού και της δικαιοσύνης Του, «και ταύτα πάντα προστεθήσεται υμείς.»
Μας υποσχέθηκε τα ουράνια που είναι αθάνατα, πως είναι δυνατόν να μας στερήσει τα επίγεια που είναι πρόσκαιρα και μάταια;
«Παράγει το σχήμα του κόσμου τούτου» λέγει ο Απόστολος Παύλος και συνεχίζει, «θέλω υμάς αμερίμνους είναι».
Ο κόσμος φεύγει σα σκιά και χάνεται, καλό είναι να βρισκόμαστε μακριά από τις βιωτικές μέριμνες, γιατί «ο καιρός συνεσταλμένος το λοιπόν εστίν».
Εφόσον ο καιρός που μας απομένει είναι λιγοστός και μαζεμένος, ας μαζευτούμε και εμείς.
Διότι θα είναι «οι αγοράζοντες ως μη κατέχοντες» και οφείλουν να ζουν «οι χρώμενοι τω κόσμω τούτω ως μη καταχρώμενοι.»
Μην πέφτεις με τα μούτρα στις κοσμικές απολαύσεις, μην κάνεις την χρήση κατάχρηση, διότι, «παράγει το σχήμα του κόσμου τούτου», όλα τελειώνουν τόσο γρήγορα που στο τέλος θα δυσκολεύεσαι να θυμάσαι πόσο γρήγορα πέρασε ο καιρός.
Έχεις γυναίκα ή κομμάτι γης, είναι σαν να μην είχες ποτέ λόγω «του συνεσταλμένου καιρού».
Κλαις από αδικία και στέρηση ή γελάς από χαρά που τα έχεις όλα; Είναι σαν να μην έκλαψες ποτέ η σαν να μην γέλασες ποτέ.
Η μοναδική σου μέριμνα ας είναι η αναζήτηση της βασιλείας του Θεού.
Τα υπόλοιπα θα στα δωρίσει Εκείνος να τα χρησιμοποιείς, ως χρώμενος και όχι ως καταχρώμενος. Απόθεσε κάθε βιοτική μέριμνα.
Σχέση και σιωπή
Μητροπολίτη Μεσογαίας Νικολάου
Δεν θέλω να πείσω τους ανθρώπους. Δεν θέλω να τους σώσω. Ούτε καν να τους βοηθήσω. Η επαφή μου με τους ανθρώπους είναι προσπάθεια κοινωνίας. Να μοιραστώ! Γιατί βοηθώ σημαίνει είμαι ο ισχυρός, ο κατέχων και ο βοηθούμενος είναι ο ασθενής, ο στερούμενος, οπότε έχει ένα αίσθημα υπεροχής. Κι αυτό είναι καταστροφή για το Χριστιανισμό. Κοινωνώ και μοιράζω σημαίνει είμαι στο ίδιο επίπεδο.
Ζούμε σε μια κοινωνία που στηρίζεται σε δύο πόδια – το λόγο και την εικόνα. Έχουμε πολλή ραδιοφωνία και τηλεόραση. Σε μια εποχή που είναι πληθωρική από λόγο, η ανάγκη για σιωπή είναι μεγαλύτερη. Πιστεύω στη μαρτυρία της Εκκλησίας. Οι θησαυροί του Θεού κρύβονται και σιωπούν. Η αλήθεια όταν φανερώνεται ξοδεύεται και υποβαθμίζεται.
Η Εκκλησία ομιλεί διότι ξέρει να αγαπά τη σιωπή και την αφάνεια. Από κει πηγάζει ο πλούτος της αλήθειας της. Η κύρια δύναμη της δεν είναι λόγος και το κήρυγμα της, αλλά η προσευχή της. Ο Θεός την ενδιαφέρει πρωτίστως και έπειτα ο λαός. Ο λαός, το πλήθος, συχνά αλλοιώνει το πρόσωπο. Ο Θεός το αναδεικνύει.
Η προσευχή, περισσότερο, είναι σιωπηλός αναστεναγμός παρά λόγος και επιχειρήματα στο Θεό.
Ο ΟΣΙΟΣ ΔΑΥΙΔ Ο ΕΝ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

Ήχος πλ. α’. Τον συνάναρχον Λόγον.
Τη αγάπη του Λόγου πάτερ πτερούμενος, επι του δένδρου διήλθες αγγελικήν βιοτήν, και εξήνεγκας ημίν καρπούς της χάριτος, εξ’ ων τρυφώντες, νοητώς εκβοώμεν σοι πιστώς, Δαυίδ οσίων ακρότης. Μη διαλίπης πρεσβεύων, ελεηθήναι τας ψυχάς ημών.
Πέμπτη 25 Ιουνίου 2026
Η με χρονοκαθυστέρηση απάντηση του Θεού....
Και η απάντηση ήρθε μεναλλά ανθρωπίνως ολίγον ετεροχρονισμένα...
Κι απορεί κανείς.... καλά στα γεράματα το' δωσε ο Θεός το παιδί...
Προς τι αυτή η καθυστέρηση;
Είναι αλήθεια ότι συνήθως εμείς βλέπουμε τον χρόνο της αναμονής ως «χαμένο χρόνο».
Σαν ένα κενό διάστημα ανάμεσα στην προσευχή και στην απάντηση του Θεού.
Όμως στην ιστορία της Εκκλησίας μας ο χρόνος της αναμονής είναι χρόνος προετοιμασίας.
Η Αγία Ελισάβετ λαχταρούσε και περίμενε παιδί.Ο Θεός όμως δεν ετοίμαζε μόνο ένα παιδί αλλά ετοίμαζε και τη μητέρα του Προδρόμου.
Αυτό που μας διαφεύγει είναι ότι ο Θεός ενδιαφέρεται όχι μόνο για το δώρο,
αλλά και για τον άνθρωπο που θα το δεχθεί.
Γι' αυτό και πολλές φορές δεν δίνει αμέσως αυτό που ζητάμε.
Όχι επειδή αδιαφορεί, ούτε επειδή Του αρέσει να Τον παρακαλάμε,αλλά επειδή η αναμονή γίνεται εργαστήριο της ψυχής.
Εκεί μαθαίνουμε την ταπείνωση.
Εκεί απογυμνωνόμαστε από τις ψευδαισθήσεις της παντοδυναμίας μας.
Εκεί δοκιμάζεται η εμπιστοσύνη.
Εκεί ωριμάζει η προσευχή.
Για αυτό κι όταν τελικά έρθει εκείνο που είναι ευλογημένο, ανακαλύπτουμε ότι το μεγαλύτερο έργο δεν ήταν μόνο αυτό που έκανε ο Θεός στις συνθήκες της ζωής μας,
αλλά κι αυτό που έκανε μέσα μας κατά τη διάρκεια της αναμονής.
Και στην τελική ας μην ξεχνάμε(αν και τα γεγονότα διαρκώς μας το υπενθυμίζουν)
το θαύμα δεν γεννιέται από τη δύναμη του ανθρώπου αλλά από τη χάρη του Θεού.
Και η Χάρη του Θεού αρχίζει πολλές φορές εκεί που τελειώνουν οι βεβαιότητες του ανθρώπου.
Η Παναγία δεν ζητά να την θαυμάζουμε. Ζητά να την μιμούμαστε.
Το «Ναι» της στον Ευαγγελισμό δεν ήταν μια στιγμιαία πράξη, αλλά στάση ζωής: ταπείνωση, εμπιστοσύνη στο θέλημα του Θεού, υπομονή στον πόνο, σιωπή όταν τα λόγια δεν χωρούσαν, παρουσία δίπλα στον Υιό της μέχρι τον Σταυρό. Αυτά δεν είναι ιδιότητες για να τις θαυμάζουμε από απόσταση· είναι δρόμος που μας καλεί να βαδίσουμε.
Να τη μιμηθούμε σημαίνει να λέμε κι εμείς το δικό μας «Γένοιτό μοι κατά το ρήμα σου» στις δυσκολίες της ζωής μας. Να κρατάμε ταπείνωση στις επιτυχίες μας. Να εμπιστευόμαστε τον Θεό όταν δεν καταλαβαίνουμε το σχέδιό Του. Να στεκόμαστε με αγάπη δίπλα σε όσους πονούν, χωρίς να περιμένουμε ανταπόδοση.
Και ίσως γι' αυτό η Παναγία συγκινεί τόσο βαθιά τις καρδιές των ανθρώπων. Δεν είναι μια μακρινή βασίλισσα που ζητά θαυμασμό, αλλά μια μητέρα που δείχνει τον δρόμο. Δεν κρατά τα βλέμματα πάνω της, αλλά τα στρέφει πάντοτε προς τον Χριστό.
Όσο περισσότερο της μοιάζουμε στην ταπείνωση, στην πίστη και στην αγάπη, τόσο περισσότερο πλησιάζουμε τον Υιό της. Η αληθινή τιμή προς την Παναγία δεν είναι μόνο τα λόγια, οι ύμνοι και τα εγκώμια. Είναι η προσπάθεια να κάνουμε τρόπο ζωής όσα εκείνη έζησε.
Η Παναγία δεν ζητά να την κοιτάζουμε μόνο. Ζητά να περπατήσουμε στα ίχνη της.
Παναγία Μητέρα μας, δίδαξέ μας να λέμε κι εμείς καθημερινά:
«Γενηθήτω το θέλημά Σου».
Ο καλύτερος ύμνος προς την Παναγία δεν ψάλλεται με τα χείλη, αλλά γράφεται με μια ζωή που προσπαθεί να της μοιάσει.
ΦΙΛΙΕΣ ΤΗΣ ΕΦΗΒΕΙΑΣ
Οι εφηβικές φιλίες έχουν έναν χαρακτήρα εξιδανίκευσης. Αυτός ή αυτή που μπορεί να με ακούσει ανά πάσα στιγμή, να αισθάνομαι εμπιστοσύνη, να μοιραστώ μαζί του και μαζί της τα ερωτικά μου καρδιοχτύπια, τις απόψεις μου για τους γονείς μου, για τους καθηγητές μου, για τον κόσμο και τη ζωή, να κάνω τις μικρές αμαρτίες της εφηβείας, όπως είναι ένα τσιγάρο, ένα ποτό, ένα ξενύχτι, η απόφαση να μην ενημερώσω τους γονείς μου για το πού είμαι, αλλά και το δέσιμο το ψυχικό, που γίνεται κοινωνικότητα δυνατή και όμορφη, ακόμη και στις δυσκολίες, όπως τις βλέπουν οι μεγαλύτεροι. Γι’ αυτούς τους λόγους οι έφηβοι αισθάνονται πολύ μεγάλη προδοσία την ελάχιστη διαφοροποίηση των φίλων τους, την είσοδο άλλων μελών στην παρέα που επιφέρει ζήλεια, καταστάσεις που οδηγούν σε ένα αίσθημα ματαίωσης.
Και οι γονείς; Πόσο παρεμβατικοί μπορούν να είναι σε παρέες που μπορούν να χαρακτηριστούν ως «κακές»; Η απάντηση δεν μπορεί να έρθει αν δεν υπάρχει προληπτική λειτουργία της οικογενειακής σχέσης. Αν οι γονείς δεν νοιάζονται για τα παιδιά τους όχι απλώς προσφέροντάς τους τα πάντα, διότι αυτό μοιάζει αυτονόητο, αλλά δείχνοντάς σε αυτά ότι αποδέχονται τη διαφορετικότητά τους, όχι όμως άνευ όρων. Αποδέχομαι το παιδί μου σημαίνει αποδέχομαι το πρόσωπό του, την μοναδική του αξία, την γονεϊκή αγάπη ως αναντικατάστατη και πηγαία, χωρίς όμως αυτό να σημαίνει απόφαση να μην παρέμβω με τρόπο αγωγής, οριοθέτησης, ακόμη και ελεγχόμενης σύγκρουσης στην πορεία της ζωής του.
Η μοντερνιά λέει ότι το παιδί ξέρει. Είναι μία καταστροφική αντίληψη, που έρχεται ως πράξη αντίστασης στον πατερναλισμό προηγούμενων γενεών, όπου τα παιδιά έκαναν ό,τι ήθελαν οι γονείς τους σε κομβικά σημεία της ζωής τους, όπως το επάγγελμα και ο γάμος. Το παιδί ξέρει προφανώς, αλλά δεν τα ξέρει όλα. Το παιδί καλείται να διαμορφώσει κρίση, συζητώντας, ακούγοντας, αντιδρώντας, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι δεν έχει ανάγκη την καθοδήγηση των γονέων του, κάποτε και με αποφασιστικό τρόπο. Και η καθοδήγηση έρχεται με την ενίσχυση της δυνατότητας του παιδιού να βλέπει το καλό και το κακό, το σωστό και το λανθασμένο, να έχει δηλαδή συνείδηση δυνατή, και να μπορεί να λέει ΟΧΙ όσο και όπου χρειάζεται.
Αν οι γονείς δεν έχουν δουλέψει σ’ αυτή τη γραμμή, τότε η δυναμική και η δύναμη της εφηβείας δεν αντιμετωπίζεται. Είτε με θρασύτητα είτε με κρυψίνοια ο έφηβος θα σχετιστεί και θα δράσει όπως θέλει. Το κακό είναι ελκυστικότερο. Ποτέ όμως δεν είναι αργά για τους γονείς να αφυπνιστούν. Να σταθούν δίπλα στο έφηβο παιδί τους και να παλέψουν με υπομονή και σταθερότητα να το βοηθήσουν να κάνει επιλογές που θα λειτουργήσουν δημιουργικά. Αρκεί οι γονείς να δούνε τον εαυτό τους όχι αυτομαστιγωτικά, αλλά στην προοπτική της νέας αρχής. Κι εδώ η πίστη είναι μεγάλη βοήθεια.
π. Θεμιστοκλής Μουρτζανός
Η ΑΓΙΑ ΦΕΒΡΩΝΙΑ

Ήχος γ’. Την ωραιότητα.
Ως της ασκήσεως ρόδον ηδύπνευστον, οσμήν αθλήσεως τω κόσμω έπνευσας, εις οσμήν μύρων του Χριστού δραμούσα ασχέτω πόθω, όθεν ως παρθένον σε και οσίαν και μάρτυρα, θαυμαστώς εδόξασε Φεβρωνία ο Κύριος, ω πρέσβευε υπέρ των βοώντων, χαίρε σεμνή οσιομάρτυς.
Τετάρτη 24 Ιουνίου 2026
Η σιωπή του ανθρώπινου λόγου μέσα στην πολύβουη κοινωνία

Πρωτοπρ. Ιωάννου Γκιάφη
Πολιτικού Επιστήμονος-Θεολόγου
"Εἰ μὴ καθέξεις γλῶσσαν, ἔσται σοὶ κακά." Μια αρκετά εύστοχη υπόθεση πραγματοποιεί ο αρχαίος κωμικός ποιητής Μένανδρος η οποία εφαρμόζεται πλήρως στην καθημερινότητα. "Εάν κάποιος δεν συγκρατεί τη γλώσσα του, μπορεί να του συμβούν συμφορές."
Πολλές φορές η πολυλογία, η φλυαρία και γενικότερα η κακή χρήση του λόγου δύναται να προκαλέσουν αρκετές ζημιές στις ανθρώπινες σχέσεις.
Αντίθετα ο λιτός και ειλικρινής λόγος μπορεί να καταστεί ευεργετικός στις ψυχές των ανθρώπων. Πόσο μάλλον η σιωπή σε κρίσιμες καταστάσεις!
Είναι προτιμότερο κάποιος να σωπαίνει παρά να ομιλεί άσκοπα προκαλώντας τον θυμό και τη διαμάχη των άλλων.
Πόσες συζητήσεις δεν κατέληξαν σε τραγωδίες; Πόσες συνομιλίες δεν οδηγήθηκαν ακόμη και σε εγκλήματα;
Επομένως ο λόγος έχει θετικά αποτελέσματα, όταν είναι μετρημένη η ρήση του.
Ίσως όμως γεννηθεί ο προβληματισμός τι σχέση υφίσταται μεταξύ του λόγου και της σιωπής με την εορτή του Γενεσίου του αγίου Ιωάννου του Προδρόμου (24 Ιουνίου).
Μελετώντας το ιστορικό μέρος της συλλήψεως και της γεννήσεώς του, πληροφορούμαστε ότι Άγγελος Κυρίου ειδοποίησε τον πατέρα του, τον Ζαχαρία, για τον ερχομό του μονάκριβου υιού του.
"Η γυνή σου Ἐλισάβετ γεννήσει υἱόν σοι, καὶ καλέσεις τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰωάννην"(Λουκ.α',13).
Προχώρησε και σε μια προαναγγελία της ζωής του με αποκορύφωμα το έργο της μετανοίας που θα επιτελούσε στον κόσμο, αφού "πολλοὺς τῶν υἱῶν Ἰσραὴλ ἐπιστρέψει ἐπὶ Κύριον τὸν Θεὸν αὐτῶν"(Λουκ. α', 16).
Ακόμη του προείπε ότι ο υιός του θα προετοιμάσει τον κόσμο για την υποδοχή του Μεσσία Χριστού.
Ακούγοντας όμως αυτά ο Ζαχαρίας απόρησε το πώς θα συμβούν και ζήτησε κάποιο σημάδι περί των μελλόντων.
Συγχρόνως δυσπίστησε ως προς την πραγμάτωσή τους διότι η γυναίκα του, η Ελισάβετ, ήταν περασμένης ηλικίας και δεν μπορούσε να τεκνοποιήσει.
Τότε ο αρχάγγελος Γαβριήλ, όπως αποκαλύπτεται στη συνέχεια, ως "σημείο" του δίδει την αφωνία του μέχρι τη γέννηση και περιτομή του τέκνου του.
Επειδή δεν το πίστεψε, τον κατέστησε βουβό έως την ημέρα που θα ελάμβανε το όνομά του.
Γι' αυτό και ο Ιερός Χρυσόστομος θα υπογραμμίσει για τον Ζαχαρία: "η γλώσσα του διακόνησε με το λόγο την απιστία και αυτή δέχεται την τιμωρία της απιστίας."
Άρα η σιωπή έρχεται ως συνέπεια της δυσπιστίας ως προς τα μελλούμενα.
Στη συνέχεια ο ιερός ευαγγελιστής Λουκάς μας πληροφορεί ότι κατά την όγδοη ημέρα από τη γέννηση του Τιμίου Προδρόμου προκλήθηκε μια αναστάτωση ως προς το όνομα που θα δίνονταν.
Υπήρχε η εβραϊκή συνήθεια τα πρωτότοκα αγόρια να λαμβάνουν το όνομα του πατέρα τους.
Όμως στην περίπτωση του Προδρόμου ανατράπηκε το έθος. Αφενός η μητέρα του Ελισάβετ αντιτάχθηκε και διέτεινε να ονομαστεί "Ιωάννης".
Αφετέρου μόλις ζήτησαν να τοποθετηθεί και ο πατέρας του γραπτώς δια πινακιδίου, έγραψε κι ο ίδιος "Ιωάννης".
Εξάλλου ήταν από Θεού δοσμένο το όνομα αυτό στον Βαπτιστή του Κυρίου μας.
Ακόμη και οι γονείς του μαρτύρησαν με τη συγκατάθεσή τους κάτι το τετελεσμένο.
Το συγκλονιστικό ήταν ότι με την τοποθέτηση του Ζαχαρία σχετικά με το όνομα, αμέσως λύθηκε η τιμωρία της αφωνίας του.
Θα σημειώσει χαρακτηριστικά ο ιερός ευαγγελιστής Λουκάς: "ἀνεῴχθη δὲ τὸ στόμα αὐτοῦ παραχρῆμα καὶ ἡ γλῶσσα αὐτοῦ, καὶ ἐλάλει εὐλογῶν τὸν Θεόν" (Λουκ. α',64).
Επιτελούνται δύο ξεχωριστά θαύματα με τη γέννηση του Τιμίου Προδρόμου.
Από τη μία πλευρά είναι η γέννησή του από δυο προχωρημένους σε ηλικία γονείς.
Αντιμετώπιζαν για πολλά χρόνια τον ονειδισμό της ατεκνίας, ενώ η Ελισάβετ την στειρότητα.
Κι όμως μετά από αλλεπάλληλες προσευχές και δεήσεις το υπερφυσικό γεγονός γίνεται πραγματικότητα.
Από την άλλη πλευρά είναι το θαύμα της λύσης της αφωνίας του ιερέως Ζαχαρία.
Μόλις έγινε η ονοματοδοσία του υιού του, αμέσως ξεκίνησε δια στόματος να δοξολογεί τον Θεό για την ευεργεσία Του προς το πρόσωπό του.
Το γεγονός της αλαλίας του Ζαχαρία προβληματίζει, αλλά και ελέγχει τον κάθε χριστιανό. Η σιωπή στην πνευματική ζωή δεν είναι μια ανενεργός στάση ή μια παθητική πράξη.
Πολλές φορές μέσα στην ησυχία επιτυγχάνεται η αυτογνωσία, η αυτομεμψία και η περισσότερη μετοχή μας στη θεία ζωή.
Ατράνταχτο παράδειγμα "σιωπής" είναι η Κυρία Θεοτόκος.
Ελάχιστες φορές μέσα στην επίγεια διαδρομή της την συλλαμβάνουμε να ομιλεί.
Πρόκειται για την καθαρή, ταπεινή και σιωπηλή κόρη της Ναζαρέτ.
Αλλά και στους πολυάριθμους αγίους της Εκκλησίας καλλιεργείται η αρετή της σιωπής.
Ιδιαιτέρως στη ζωή των οσίων και των ασκητών εντοπίζεται η σιωπή ως μια μορφή άσκησης έναντι της ανούσιας πολυλογίας.
Θα τονίσει ο άγιος Σεραφείμ του Σάρωφ: "Απόκτησε την εσωτερική σου γαλήνη και χιλιάδες ανθρώπων θα σωθούν γύρω σου χωρίς εσύ να το ξέρεις."
Δικαιολογημένα η σιωπή κατά τους Νηπτικούς Πατέρες θεωρείται ως "η μητέρα των αρετών", καθότι είναι ο φύλακας του νου και της καρδιάς από κάθε αμάρτημα.
Θα γράψει ο όσιος Ιωάννης της Κλίμακος: "ο φίλος της σιωπής προσεγγίζει τον Θεό." Άρα δεν είναι παρά μια θεομίμητη αρετή.
Αν και ζούμε σε μια πολύβουη εποχή, όπου παντού κυριαρχεί ο καταιγισμός των πληροφοριών και κατ' επέκταση των ομιλιών (διαδίκτυο, τηλεόραση, ραδιόφωνο κλπ) έχουμε χρέος να μαθητεύσουμε στη μεγάλη αρετή της σιωπής.
Να μάθουμε να σωπαίνουμε στη μεγάλη χαρά και να την αποδίδουμε στο Θεό.
Να μάθουμε να σωπαίνουμε στον πόνο, πόσο μάλλον στον πόνο του αδελφού μας και να τον αντιμετωπίζουμε προσευχητικά.
Να μάθουμε να σωπαίνουμε στις οποιεσδήποτε θλίψεις και δοκιμασίες και να μην αντιδρούμε, αλλά να τις δεχόμαστε ως δωρεές του Θεού στη ζωή μας.
Ο άγιος Νείλος ο ασκητής έλεγε: "Λίγα κανείς να λέει και πολλά να κατανοεί. Μ' ένα ποτήρι νερό, μ' ένα δίλεπτο και μ' ένα "Κύριε ελέησον" μπορεί να σωθεί ο άνθρωπος."
Γι' αυτό και οι Πατέρες της Εκκλησίας τονίζουν διαρκώς την αναγκαιότητα της "εύλαλης σιωπής", αυτής που ομιλεί μόνο με πνευματικά έργα αρεστά στον Παντοκράτορα Κύριο.
Μακάρι να συνειδητοποιήσουμε αυτό που έλεγε ένας σοφός: "Ο Θεός μας έδωσε δυο αυτιά κι ένα στόμα, περισσότερο ν' ακούμε και λιγότερο να μιλάμε." Γένοιτο!




