π. Ανδρέα Αγαθοκλέους
Είναι γνωστός ο λόγος: «αμαρτίαι γονέων παιδεύουσι τέκνα», εννοώντας, προφανώς, ότι η αμαρτωλή ζωή των γονιών θα φέρει αναποδιές, δοκιμασίες, ακόμα και δυστυχήματα στα παιδιά, μάλλον ως τιμωρία του Θεού.
Η αντίληψη ότι παραβαίνοντας το θέλημα του Θεού θα επέλθει εκδικητική συμπεριφορά από Αυτόν, παραπέμπει σε Θεό που έχει ανθρώπινη παθολογία. Ασφαλώς, η Ορθόδοξη πίστη δεν δέχεται τέτοιο Θεό που θίγεται, εκδικείται, οργίζεται και τιμωρεί, αλλά Θεό αγάπης χωρίς όρια, αναλλοίωτο και θυσιαζόμενον για τον άνθρωπο, που τον δημιούργησε «κατ’ εικόναν Του» και άρα ελεύθερο να δέχεται ή όχι την αγάπη Του.
Με αυτή τη θεώρηση ο «παιδεμός» των παιδιών για τις αμαρτίες των γονιών, δεν προέρχεται από το Θεό, αλλά από τους ίδιους τους γονείς.
Είναι αυτονόητο ότι ταλαιπωρούνται τα παιδιά από τους γονείς:
- Όταν κληρονομούν τη ροπή προς τα πάθη που συντηρούν στην ψυχή και στο σώμα τους, χωρίς να αγωνίζονται να τα εξαλείψουν με τη χάρη του Θεού.
- Όταν μεταξύ τους δεν έχουν αγάπη.
- Όταν δεν συγχωράει ο ένας τον άλλο.
- Όταν δεν υπάρχει ταπείνωση και ο ένας θέλει να επιβληθεί στον άλλο.
- Όταν η έννοια τους είναι το οικονομικό κέρδος και οι απολαύσεις του κόσμου τούτου, δίνοντας το μήνυμα «φάγωμεν, πίωμεν, αύριον γαρ αποθνήσκομεν».
- Όταν τους μεγαλώνουν εγωκεντρικά, χωρίς ενδιαφέρον για τον διπλανό που δυσκολεύεται.
- Όταν δεν προσεύχονται γι’ αυτά και τα αφήνουν ακάλυπτα από τους ποικίλους πειρασμούς.
- Όταν με την όλη ζωή τους δεν τους δείχνουν τον Ουρανό και ζουν ως «άθεοι εν τω κόσμω».
Και ακόμα, τα λάθη των γονιών - εκούσια ή ακούσια, εν γνώσει η εν αγνοία τους - δυσκολεύουν τα παιδιά στην ενήλικη ζωή τους:
- Όταν τους προκαλούν αισθήματα κατωτερότητας ή ανωτερότητας.
- Όταν τους ικανοποιούν όλες τις υλικές τους ανάγκες με στόχο «να μη στερηθούν τίποτα».
- Όταν τους μαθαίνουν να εξαρτώνται απόλυτα από αυτούς - ικανοποιώντας τη νεύρωση των γονιών ότι «έχουν λόγο ύπαρξης» και τα παιδιά να παίρνουν το μήνυμα ότι «είστε ανίκανοι».
- Όταν η σχέση τους με το Χριστό και την Εκκλησία Του «δεν έχει Ζωή», είναι τυπική και ανούσια. Και έτσι, τα παιδιά ενθαρρύνονται στην απομάκρυνση, γεγονός που τα αδικεί, αφού τους στερείται αυτό που στο βάθος η ψυχή τους θέλει.
Όπως η αυτογνωσία, αν γίνεται με ειλικρίνεια, μπορεί να προκαλέσει μετάνοια, έτσι και η συνειδητοποίηση των ποικίλων λαθών έναντι των παιδιών μας, μπορεί να οδηγήσει σε αλλαγή της ζωής μας που θα αλλάξει κι αυτά. Και αν αυτό δεν γίνεται, ένεκα της ηλικίας τους, υπάρχει η έμπονη προσευχή που κάποια φορά θα ελκύσει τη χάρη του Θεού σε αυτά και θα τους αλλάξει, ανάλογα με την επιθυμία τους. Άλλωστε, τα παιδιά μας είναι πρώτα παιδιά του Θεού, κι αυτό λέει πολλά…