Σάββατο 6 Ιουνίου 2026

Ο ΘΡΙΑΜΒΟΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΟΣ: ΟΙ ΑΓΙΟΙ ΠΑΝΤΕΣ

 Oι Άγιοι είναι ζωντανοί!

Μητροπολίτου Αὐλῶνος ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ

Τήν πρώτη Κυριακή μετά τήν ἑορτή τῆς Πεντηκοστῆς ἡ Ἁγία μας Ἐκκλησία συνεορτάζει ὁλόκληρο τό ὀγκῶδες ἐκεῖνο «νέφος τῶν μαρτύρων» της στήν τόσο παραστατική καί τόσο ἐποικοδομητική κοινή ἑορτή «τῶν Ἁγίων Πάντων». Γιά μιά ἀκόμη φορά θά ἀκούσουμε τά κατορθώματα τῆς πίστης, ὅπως ἀριστοτεχνικότατα τά περιγράφει τό θεόπνευστο κείμενο (Ἑβρ. 11, 33 – 12, 2) καί τούς ἀλάθητους λόγους τοῦ Κυρίου γιά τήν πρός τούς πιστούς Του οὐράνιας τιμῆς πού τούς ἀνήκει (Ματθ. 19, 28).

Μέ ὕμνους ὑψηλῆς πνευματικῆς ἔξαρσης ψάλλουμε καί δοξολογοῦμε Τοῦτον καί ἀπό ἱερή ἀγαλλίαση καί θεία ἐνθάρρυνση γέμισαν οἱ ψυχές τῶν εὐσεβῶν, διδάγματα ὑψηλά καί σωτήρια καί ἀπό αὐτήν τήν ἱστορική πραγματικότητα, ἀποκόμισαν ἀπό αὐτή τήν ἱερή πανήγυρη ὅσα εἶναι ἱκανοί μέ ταπεινόφρονη γνώμη νά βλέπουν ὁ καθένας τή δική του ἐσωτερική κατάσταση καί νά τείνουν μέ ἔνθεη διάθεση πρός τά ὑψηλά, «τά ἄνω φρονοῦντες, τά ἄνω ζητοῦντες», σύμφωνα μέ τή φιλανθρωπότατη σύσταση τοῦ Ἁγίου Πνεύματος (Κολ. 3, 1-2).

Ὅλο αὐτό τῶν Ἁγίων τοῦ Θεοῦ τό οὐράνιο ἄθροισμα, τῶν «Προφητῶν ὁ σύλλογος» τῶν «Ἀποστόλων ὁ χορός», τῶν «Μαρτύρων ὁ δῆμος», τῶν «Πατέρων ὁ μελισσών» καί «τῶν ἁγίων Γυναικῶν τό φιλόθεον σύστημα», ὅπως ὡραιότατα ἐμελώδησε ὁ ἱερός ὑμνογράφος, ὅλο αὐτό τό «περικείμενον ἡμῖν νέφος» τῶν «ἀπ’ αἰῶνος τῷ Θεῷ εὐαρεστησάντων», καί ὁ καθένας ἀπ’ αὐτούς ξεχωριστά, ἀποτελοῦν τήν ἀνά τούς αἰῶνες ζωντανή ἀπόδειξη τῆς ὑπεροχῆς τοῦ πνεύματος πού εἶναι πάνω ἀπό τήν ὕλη. Αὐτό τό ἀποδεικνύει καί ὁ καθένας του μέ τό βίο καί τήν πολιτεία τους.

Ἀπό καταβολῆς τοῦ ἀνθρώπινου γένους μέχρι τίς ἡμέρες μας ἡ δύναμη τοῦ πνεύματος ἀναδείχθηκε πανίσχυρη, ὁσονδήποτε ἰσχυρές καί ἄν ὑπῆρξαν οἱ ἀντίπαλες πρός αὐτό δυνάμεις. Τά ἀποτελέσματα τῆς νίκης τοῦ πνεύματος δέν ὑπῆρξαν μόνον γιά τούς ἄμεσους ἀγωνιστές του ἀξιοθαύμαστα, ἀλλά εἶχαν καί ἔχουν πάντοτε, αὐτά μόνα, τήν ἀσυγκράτητη ἐκείνη ροπή στήν Ἱστορία, μέ τήν ὁποία αὐτή ὁδηγεῖ τόν κόσμο πού ἀποβλέπει στόν ἄριστο προορισμό του.

Ἐάν ὑπάρχουν στήν Ἱστορία ἐποχές, κατά τίς ὁποῖες αὐτή ἡ πρός τό ἀγαθό ροπή δέν εἶναι τόσο ἐμφανής καί κατά τήν ἐξωτερική της ὄψη παρουσιάζεται ὅτι ἐπικρατεῖ τό ἀντίθετο, καί τότε ἀκόμη οἱ χρησιμοποιούμενες πνευματικές δυνάμεις ἐνεργοῦν κάτω ἀπό ἀντίθετη μορφῆς ἐπιφάνεια μέ ἀφάνταστη δημιουργική δύναμη καί συστηματικότητα, γιά νά τήν ὑπονομεύσουν καί ἐν καιρῷ νά τήν ἀνατινάξουν.

Στή θέση της ἀναδίδουν ἐκ νέου, ἀνέλπιστα γιά τούς ἀνίδεους, τά ἱστορικά ἐκεῖνα θαύματα, γιά τά ὁποῖα, μέ ἀνοιχτά στόματα, τρίβουν τά μάτια τους οἱ ἄγευστοι τῆς δύναμης, τήν ὁποία, πέρα ἀπό κάθε φαινομενική ὑποχώρηση, διατηρεῖ τό πνεῦμα. Ὁ θρίαμβος τῶν Ἁγίων εἶναι ὁ θρίαμβος ἐναντίον ὅλων τῶν σκοτεινῶν δυνάμεων, οἱ ὁποῖες ἀπό τήν ἐποχή τῶν Πρωτοπλάστων διεκδικοῦν τήν κυριαρχία στόν κόσμο καί κυρίως πάνω στό ὅ,τι εὐγενέστερο ἔπλασε ὁ Θεός στόν κόσμο, στόν «κατ’ εἰκόνα καί ὁμοίωσή Του ἄνθρωπο» (Γεν. 1, 26, 27).

Οἱ σκοτεινές αὐτές δυνάμεις δέν ἐφείσθηκαν καμμίας «μεθοδείας» (Ἐφεσ. 4, 14 καί 11), φθάνοντας πολλές φορές μέχρι καί τοῦ νά μετασχηματίζονται «εἰς ἄγγελον φωτός» (Β΄ Κορ. 11, 14), γιά νά πετύχουν τόν σκοπό τους καί ὑπῆρξαν πάντοτε τόσον ἀδίστακτοι καί θρασεῖς, ἀφοῦ οὔτε μπροστά στόν Ἴδιο τόν Κύριο δέν δυσκολεύθηκαν νά ἐμφανισθοῦν (Ματθ. 4, 1-11, Μάρκ. 1, 12-13, Λουκ. 4, 1-13).

Ἀκριβῶς ὅ,τι συνέβηκε ἐφάπαξ μέ τό μυστήριο τῆς θείας Οἰκονομίας, τό ἴδιο ἐπαναλαμβάνεται καί σέ ὅλες τίς περιπτώσεις, κατά τίς ὁποῖες τολμοῦν οἱ δυνάμεις τοῦ σκότους νά σηκώσουν, «κεφάλι» ἐνάντια τῶν «υἱῶν τοῦ φωτός» (Α΄ Θεσ. 5, 5). Ἐφόσον αὐτοί δέν λησμονοῦν, ὅτι ἔχουν «τήν ἐξουσίαν τοῦ πατεῖν ἐπάνω ὄφεων καί σκορπίων καί ἐπί πᾶσαν τήν δύναμιν τοῦ ἐχθροῦ» (Λουκ. 10, 19) καί κάνουν, πράγματι, χρήση αὐτῆς τῆς ἐξουσίας, ὁ ἐχθρός μπλέκεται στίς δικές του παγίδες καί κάθε ἐπίθεσή του στό τέλος μένει χωρίς ἀποτέλεσμα.

Σημασία γιά ἕναν χριστιανό ἀγωνιστή δέν ἔχει ἡ ἀπώλεια τοῦ ὑλικοῦ κόσμου, γιατί στά αὐτιά του ἠχεῖ ἡ φωνή τοῦ Κυρίου, «Μή φοβεῖσθαι ἀπό τῶν ἀποκτεινόντων τό σῶμα ὑμῶν, τήν δέ ψυχήν μή δυναμένων ἀποκτεῖναι» (Ματθ. 10, 28). Οὔτε τά βασανιστήρια τόν φοβίζουν, γιατί «οὐκ ἄξια τά παθήματα τοῦ νῦν καιροῦ πρός τήν μέλλουσαν δόξαν ἀποκαλυφθῆναι εἰς ἡμᾶς» (Ρωμ. 8, 18). Κανενός ἄλλου πράγματος ἡ θυσία θά ὑπολογισθεῖ ἐνώπιον τῆς ἀνάγκης, τήν ὁποίαν αἰσθάνεται ὁ πιστός νά παραμείνει σταθερός σέ «ὅ,τι ἔμαθε καί ἐπιστώθη» (Β΄ Τιμ. 3, 14).

Ὁ πιστός ἀποδύεται στόν ἀγώνα, ὄχι γιατί πιστεύει στίς δικές του δυνάμεις, ἀλλά πώς εἶναι βέβαιος ὅτι θά ἔχει σύμμαχο τήν ἀκαταγώνιστη δύναμη τοῦ Θεοῦ. Ἀλλοίμονο, ἄν θελήσει μέ ὑπερηφάνεια καί ἀλλαζονεία νά ἐπιδείξει τή δική του δύναμη. Τότε θά καταντήσει ἐπαίσχυντος ἀρνητής τῆς πίστης καί προδότης τῶν πιστῶν. Γιά τοῦτο καί πολύ σωστά καί δίκαια ἡ Ἐκκλησία μας τήν πανήγυρη τῶν Ἁγίων Πάντων τοποθέτησε ἀμέσως μετά τήν ἐπιφοίτηση καί ἐγκατάσταση τοῦ Ἁγίου Πνεύματος στόν κόσμο, θέλοντας νά δείξει ὅτι «καρπός τοῦ Πνεύματος» εἶναι ὅλο αὐτό τό «νέφος» τῶν πάσης φύσεως «μαρτύρων» καί μᾶς καλεῖ σέ ἔπαινο καί μίμησή τους.

Τό τελευταῖο αὐτό ἔχει ἰδιαίτερη σημασία γιά ‘μᾶς πού ζοῦμε σέ μιά κρίσιμη ἐποχή ἀνακατατάξεων· γι’ αὐτό πρέπει νά ἀναλάβουμε μέ πίστη, θάρρος καί αὐταπάρνηση τίς εὐθῦνες πού μᾶς ἀνήκουν. Μή λησμονοῦμε τήν ἐσωτερική μας διάθεση καί τίς ἐξωτερικές ἐκδηλώσεις πού ἀπορρέουν ἀπό αὐτήν. Καί πάντοτε μή λησμονοῦμε αὐτό πού εἶπε ὁ Κύριος: «Ὅστις δ’ ἄν ἀρνήσηταί με ἔμπροσθεν τῶν ἀνθρώπων, ἀρνήσομαι αὐτόν κἀγώ ἔμπροσθεν τοῦ Πατρός μου τοῦ ἐν οὐρανοῖς» (Ματθ. 10, 33).