Ἡ σημερινὴ Εὐαγγελικὴ περικοπὴ εἶναι ἰδιαιτέρως ἐπίκαιρη. Ἕνας πλούσιος νέος πλησίασε τὸ Χριστὸ καὶ Τὸν ρώτησε τί καλὸ πρέπει νὰ κάνει στὴ ζωή του, γιὰ νὰ κερδίσει τὴν αἰωνιότητα, νὰ σώσει τὴν ψυχή του. Καὶ ὁ Χριστὸς τοῦ εἶπε, «ξέρεις τὶς ἐντολές. Νὰ μὴν φονεύσεις, νὰ μὴν κλέψεις, νὰ μὴ ψευδομαρτυρήσεις, νὰ τιμᾶς τὸν πατέρα σου καὶ τὴ μητέρα σου καὶ νὰ ἀγαπᾶς τον πλησίον σου ὅπως τὸν ἑαυτό σου». Ὁ νεαρὸς ἀπάντησε, «ὅλα αὐτὰ ἀπὸ μικρὸ παιδὶ τὰ τηρῶ». «Τότε, ἕνα σοῦ λείπει γιὰ νὰ σώσεις τὴν ψυχή σου», λέγει ὁ Χριστός: «νὰ ἐκποιήσεις τὰ πλούτη σου καὶ νὰ μοιράσεις τὰ χρήματα στοὺς φτωχοὺς καὶ τότε θὰ ἀποκτήσεις θησαυρὸ στὸν Οὐρανό. Τότε μπορεῖς νὰ μὲ ἀκολουθήσεις». Ὁ πλούσιος νέος ἔφυγε πολὺ λυπημένος, γιατί εἶχε πολλὰ χρήματα, ποὺ δὲ μποροῦσε ν’ ἀπαρνηθεῖ. Ὁ Χριστὸς τότε στράφηκε στοὺς μαθητές: «Ἀλήθεια σας λέω, εἶναι πολὺ δύσκολο νὰ εἰσέλθουν οἱ πλούσιοι στὴ Βασιλεία τοῦ Θεοῦ. Εἶναι πιὸ εὔκολο νὰ περάσει ἡ καμήλα μέσα ἀπὸ τὴν τρῦπα τῆς βελόνας, παρὰ οἱ πλούσιοι στὴ Βασιλεία τῶν Οὐρανῶν». Οἱ Μαθητὲς Τὸν ρώτησαν, «ἂν συμβαίνει αὐτό, ποιός θὰ σωθεῖ, τελικᾶ» καὶ ὁ Χριστὸς τοὺς ἀπάντησε, «αὐτὸ ποὺ εἶναι ἀδύνατο γιὰ τοὺς ἀνθρώπους εἶναι δυνατὸ γιὰ τὸ Θεό». Αὐτή, μὲ λίγα λόγια, ἦταν ἡ Εὐαγγελικὴ περικοπὴ ποὺ ἀκούσαμε σήμερα.
Γιατί ὁ Χριστὸς διδάσκει ὅτι ἐκεῖνοι ποὺ διαθέτουν τὸν πλοῦτο δύσκολα θὰ σώσουν τὴν ψυχή τους; Γιατί, κατ' ἀρχάς, ὁ πλοῦτος καθιστᾶ, πολλὲς φορές, τὸν ἄνθρωπο δέσμιο τῶν βιοτικῶν μεριμνῶν, αἰχμάλωτο τῆς καθημερινότητας καὶ τοῦ ἄγχους ν’ ἀποκτήσει περισσότερα ἀπὸ ὅσα ἔχει ἢ νὰ διατηρήσει, εἰ δυνατόν, αὐτὰ ποὺ ἔχει. Δυσκολεύει ὁ πλοῦτος τὴν πνευματικὴ ζωή, γιατί δημιουργεῖ στὸν ἄνθρωπο τὴν αἴσθηση ὅτι, γιὰ νὰ διατηρήσει, νὰ πολλαπλασιάσει καὶ νὰ περισώσει αὐτὰ ποὺ ἔχει, πρέπει νὰ κάνει τὰ πάντα, ἀκολουθῶντας ἀκόμα καὶ ἀπάνθρωπες πρακτικές. Καὶ εἶναι γεμάτη ἡ ἱστορία καὶ ἡ ἐποχή μας ἀπὸ παραδείγματα ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι μετῆλθαν ὅλα τὰ μέσα γιὰ νὰ κατακτήσουν καὶ νὰ πολλαπλασιάσουν τὴν οἰκονομική τους δύναμη, λειτουργῶντας, ἐνίοτε, μὲ ἀνήθικο καὶ παράνομο τρόπο.
Δυσκολεύει τὴν πνευματικὴ ζωὴ ὁ πλοῦτος, γιατί δημιουργεῖ στὸν ἄνθρωπο πνευματικὴ χαλαρότητα, ποὺ τοῦ στερεῖ τὴ δυνατότητα νὰ δεῖ στὴν ψυχή του καὶ νὰ συνειδητοποιήσει ὅτι αὐτὰ ποὺ ἔχει εἶναι πρόσκαιρα καὶ ἀργὰ ἢ γρήγορα, θὰ ἔρθει ἡ ὥρα τῆς αἰωνιότητας. Θὰ ἀφήσει πίσω του χρήματα, κτήματα, δόξα καὶ μεγαλεῖα καὶ θὰ πάρει μαζί του αὐτὰ ποὺ κατέθεσε στὸν Οὐρανό, ὅπως εἶπε ὁ Χριστός. Γι’ αὐτὸ ὁ πλοῦτος δυσκολεύει νὰ ζήσουν κατὰ Χριστὸν ἐκείνους ποὺ τὸν κατέχουν, νὰ ζήσουν πνευματικᾶ καὶ νὰ προετοιμάσουν τὴ ζωή τους γιὰ τὴν αἰωνιότητα.
Βέβαια, μπορεῖ ὁ πλοῦτος νὰ καθιστᾶ δύσκολη τὴ σωτηρία, δὲν τὴν καθιστᾶ, ὅμως, ἀδύνατη. Εἶναι λάθος νὰ πιστέψουμε ὅτι κάθε πλούσιος εἶναι χαμένος, ὅτι θὰ στερηθεῖ τῆς Βασιλείας τῶν Οὐρανῶν. Ἔχουμε πολλὰ παραδείγματα στὴν ἱστορία, ποὺ ἀποδεικνύουν τοῦ λόγου τὸ ἀληθές. Ἄλλωστε, τὰ ὑλικὰ ἀγαθὰ εἶναι δῶρα τοῦ Θεοῦ. Ὁ Θεὸς πλούτισε τὸν κόσμο. Τοῦ προσέφερε ὅλα τὰ δῶρα τῆς ἀγάπης Του. Ἄρα, τὰ ὑλικὰ ἀγαθὰ δὲν εἶναι καταδικαστέα, γιατί εἶναι δῶρα τοῦ Θεοῦ, ἀνήκουν στὸν Θεὸ καὶ εἶναι προσφορὰ τοῦ Θεοῦ στοὺς ἀνθρώπους.
Ἂς θυμηθοῦμε τοὺς γενάρχες τοῦ Ἰσραηλιτικοῦ λαοῦ, ὅπως τὸν Ἀβραάμ. Διέθετε ὅλον τὸ κοσμικὸ πλοῦτο τῆς ἐποχῆς, ὅμως, δὲν τὸν κράτησε γιὰ τὸν ἑαυτό του. Μὲ αὐτὸν ἔτρεφε καὶ συντηροῦσε τὸν λαό του. Ἀλλὰ καὶ ἅγιοι τῆς Ἐκκλησίας μας ἦταν πάμπλουτοι. Ὁ Μέγας Βασίλειος, ἦταν γόνος μιᾶς πάρα πολὺ πλούσιας οἰκογένειας. Κι ὅμως, γρήγορα κατάλαβε ὅτι, γιὰ νὰ κερδίσεις τὴν ψυχή σου καὶ νὰ ζήσεις κατὰ Χριστόν, πρέπει νὰ ἐπιλέξεις τὸν πλοῦτο τοῦ Θεοῦ καὶ ὄχι τὸν πλοῦτο τῶν ἀνθρώπων. Ἔτσι, ἐκποίησε τὴν περιουσία του καὶ δημιούργησε τὴ γνωστὴ σὲ ὅλους «Βασιλειάδα», μιὰ πόλη γεμάτη ἱδρύματα, ὀρφανοτροφεῖα, φτωχοκομεία, νοσοκομεῖα, γηροκομεῖα, περιέθαλψε ὅλους τοὺς ἀνθρώπους ποὺ εἶχαν ἀνάγκη καὶ ἔτσι μεγαλύνθηκε στὰ μάτια τοῦ Θεοῦ καὶ δοξάζεται καὶ τιμᾶται μέχρι σήμερα ἀπὸ τοὺς ἀνθρώπους. Καὶ ὁ Ἅγιος Νικόλαος ἦταν ἕνας τέτοιος ἄνθρωπος, ὁ ὁποῖος ἀντάλλαξε «τῇ πτωχείᾳ τὰ πλούσια», δηλ. μὲ τὴ φτώχεια ἀντάλλαξε τὸν πλοῦτο. Εἶχε καὶ κεῖνος τὰ πάντα, ἀλλὰ ἐπέλεξε νὰ ζεῖ φτωχικᾶ καὶ νὰ καταστεῖ μέγας εὐεργέτης τοῦ λαοῦ καὶ μέγας Ἅγιος τῆς Ἐκκλησίας μας.
Καὶ στὴν ἐποχή μας ὑπάρχουν τέτοιοι ἄνθρωποι, οἱ μεγάλοι εὐεργέτες τοῦ Ἔθνους. Τὸ ἐμπόριο τοὺς εἶχε χαρίσει ἀμέτρητα πλούτη. Δὲν τὰ κράτησαν, ὅμως, γιὰ τὸν ἑαυτό τους. Τὰ χάρισαν στὸ ἔθνος, τὰ προσέφεραν στὴν πατρίδα, τὰ δώρισαν στὴν Ἐκκλησία καὶ κοσμεῖται σήμερα ἡ πατρίδα μας ἀπὸ τὰ ἔργα τους, στὰ ὁποῖα τὸ ἔθνος ἔδωσε τὸ ὄνομά τους, γιὰ νὰ θυμίζουν στὸν αἰῶνα τὴν μεγίστη προσφορά τους.
Ὑπάρχει, ὅμως, ἕνας πειρασμὸς ἐδῶ, τὸν ὁποῖο πρέπει νὰ ἀποφύγουμε. Εἶναι ἡ σκέψη ὅτι ἡ φτώχεια, ἀπὸ μόνη της, εἶναι ἱκανὴ νὰ μᾶς χαρίσει τὴν αἰώνια ζωή. Εἶναι λανθασμένη σκέψη. Ὑπάρχουν φτωχοὶ ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι στρέφονται κατὰ τοῦ Θεοῦ, ἀποδίδοντας σ’ Ἐκεῖνον τὴν κατάσταση ποὺ βιώνουν. Ὑπάρχουν φτωχοί, ποὺ ἐξεγείρονται ἐναντίον ἐκείνων οἱ ὁποῖοι κατέχουν τὸν ὑλικὸ πλοῦτο, υἱοθετῶντας λογικὲς διχασμοῦ, κοινωνικῶν ἀνισοτήτων καὶ ἐντάσεων, οἱ ὁποῖες, ὄχι μόνο δὲ λύνουν τὸ πρόβλημα, ἀλλὰ τὸ ὀξύνουν, δημιουργῶντας περαιτέρω προβλήματα στοὺς ἴδιους καὶ στὴν κοινωνικὴ συνοχή.
Οὔτε ὁ πλοῦτος ἀπὸ μόνος του, οὔτε ἡ φτώχεια ἀπὸ μόνη της μποροῦν νὰ μᾶς στερήσουν ἢ νὰ μᾶς ἐξασφαλίσουν τὴ σωτηρία. Τὴν ἴδια στιγμή, ὅμως, μποροῦν νὰ γίνουν τὰ κλειδιὰ ποὺ θὰ ἀνοίξουν τὶς πύλες τοῦ Παραδείσου, ἀρκεῖ νὰ διαχειριζόμαστε αὐτὲς τὶς καταστάσεις μὲ τρόπο εὐχαριστιακό, νὰ συνειδητοποιήσουμε ὅτι δὲν μᾶς ἀνήκει τίποτα. Ὅλα ἀνήκουν σὲ ὅλους, ὅλοι εἴμαστε ἴσοι σ’ αὐτὸν τὸν κόσμο κι ἔναντι τοῦ Θεοῦ. Ὅλοι ἔχουμε τὰ ἴδια δικαιώματα στὴ διαχείριση τοῦ πλούτου, ἀρκεῖ νὰ νιώσουμε καὶ νὰ συνειδητοποιήσουμε ὅτι δὲν ὑπάρχουμε μόνο γιὰ τὸν ἑαυτό μας καὶ ὅτι, ἂν θέλουμε νὰ σώσουμε τὴν ψυχή μας, δὲν μποροῦμε νὰ τὴ σώσουμε μόνοι μας, ἀλλὰ μόνο ἂν κινηθοῦμε καὶ ζήσουμε ὅλοι μαζί, μὲ πνεῦμα ἀγάπης καὶ ἀλληλεγγύης μέσα στὴν κοινωνία καὶ κάτω ἀπὸ τὴ σκέπη τοῦ Θεοῦ. Ἡ ἐπιλογὴ τῆς σωτηρίας εἶναι δική μας. Ἀμήν!
